Zun Zazayun o Zazaki Meal Qurun

Qur'un

Qur'un

Zazaki Meal Qur'un, dunyadi tênika sitê madi esta. Ez wazenag simazi past bidi ma...

Bajar

Bajari Zazayun

Bunên Zazêy ma Tirkiye’di kumcadi cuwyên? (Bingöl-Diyarbakir-Dersim-Kayseri-Urfa-Malatya Elazig...)

zwun

Zun Zazayun

Zun ma ser, zahf chik nisyow. Hama inig nisyê, inunra yowyê yiz zi yow binun nitepsêni...

SerpelZazaki MealZun ZazakiMaqalêyi mıMedyaDerhıeq Qur'un'ıdZazaki Xutbê

Zazakivaj.com ida

Qê zun Zazayun o qê Zazaki Meal buniyen hêt rastra >>>

Zazaki Meal
Zazaki Ferheng ONLÌNE- FERHENGÊ ZAZAKÌ
sanal klavyesanal klavye

Zazaca karakter

sanal klavye
Zazaca-Türkçe  «--»  Türkçe-Zazaca   |   Zazaca-İngilizce «--» İngilizce-Zazaca Sözlük için yukarıdaki kutucuğa bilmediğiniz kelimeyi yazıp sorgulayabilirsiniz.

Zazaki Meal Surê Baqara (Zazaca Bakara Suresi Meali)

Posted by
/ / 3 Comments

Zazaki Meal Surê Baqara şıma tênıka itadı, zazakivaj.com ıd vinêni. İnşallahuteala piyorê Qur’un ma itadı meal yi duni. Cehd marawa xêriy Huma’rawa…

Surê Baqara

1 – (Elif, Lâm, Mîm.)

2 – Hanik ow Kıtab, ınêdi şek/şuıpı çinikuw, qê muıtttaqiyunıri zi yow hidayetuw (Rêyow raşt muejnenuw yin).

3 – Yinêg, yin ğêybır imun kêni, nımaj xuı (qêdowıg Humêy muetuw yin ow qêdıra ) raştki ser kêni o, ow rıskıg diyow yin, yin ayira( rêyê Humê ser) xerc kêni.

4 – O yin, hım owıg tır umyow vuar ayra imun kêni, hımı zi (ay kıtabig) tıwa ver umyê war, aynunra imun keni. Ini axretra zi yeqini ser imun kêni.

5 -Hanik ıni, het Rabb xuıra hê yow hidayet sera o hanig ayig xêlisyêni ayı zi ınê.

6 -Aya yow hıeqiqatag tı êhl inkarra, vaji zi nivaji zi, yinır yowa (yinır ferq nikenuw). Yin imun nikên.

7 – Huma qêlb yin ow queşun yin muer kerduw. Sêr çımun yinıd yow perdı estuw. O e’zabêkow pil qê yinow.

8 – İsununra otiri yini zi êstig, hıeqiqatıd imun nikêni, labelê vuni, “Ma Huma wo axrêtra imun kêni .”

9 – Gêrên Huma wo bısılmunun bixapini. Hıelbık hıel yin nizunig tênıka hê xuı xapineni, (yın ehndêk hê ğafletıd) ınêra zi bie xevêri.

10 – Qêlb aynunıd yow niwêşi esta. Huma zi niwêşiyê yin ziyêdnawa. Qê zurkêriyê yinra, yinir yow e’zabekow grun estuw.

11 – Hım wuextag yinra vatêni: ” Ri ıerdıd fesadi mevejên.” yinı zi vatêni: “Ma hê (isunun) an rêyı ser/ısleh kêni .”

12 – Hol bızunênıg yin, ayig xırabi/fesadi vejên, yin ayêwê xuiy, hama (yin hênê zi) fu’m nikeni.

13 – Vextag yinra bıvajiy se: “Şıma zi zê piyorê isunun (bısılmunun) imun bıkerên” yinı zi vuni: ”Ma zi zê ayi kêmakılun imun bıker.” Hol bızunênıg, kêmakıli heqiqiy yınê. Hama yın ınêra zi bie xevêri.

14 – Yin ow êhl imun, wextag vera yow binun umyê se, yin vuni: “Ma imun kerd.” Labelê yin o şêtun xuı wextag têna mêndi zi se vuni: “Ma zi hê hêt şımadê, ma tênıka pê yin yari kerdên/pê yin kay kerdên (ma yin xapinên).”

15 – (Hıeqiqatıd) Huma pê yin yari kenuw o tuılungati ser (tırki:serserilik) gêrayiş yınır, yow muıhlet dunuw yin.

El Baqarah


bakara suresi

English
The Heifer (Al-Baqarah)

This chapter has 286 verses.

In the Name of Allah, Most Gracious, Most Merciful.
1. Alif. Lám. Mím.
2. This is the Book; in it is guidance sure, without doubt, to those who fear Allah;
3. Who believe in the Unseen, are steadfast in prayer, and spend out of what We have provided for them;
4. And who believe in the Revelation sent to thee, and sent before thy time, and (in their hearts) have the assurance of the Hereafter.
5. They are on (true) guidance, from their Lord, and it is these who will prosper.
6. As to those who reject Faith, it is the same to them whether thou warn them or do not warn them; they will not believe.
7. Allah hath set a seal on their hearts and on their hearing. And on their eyes is a veil; great is the penalty they (incur).
8. Of the people there are some who say: “We believe in Allah and the Last Day;” but they do not (really) believe.
9. Fain would they deceive Allah and those who believe, but they only deceive themselves, and realize (it) not!
10. In their hearts is a disease; and Allah has increased their disease: And grievous is the penalty they (incur), because they are false (to themselves).
11. When it is said to them: “Make not mischief on the earth,” they say: “Why, we only want to make peace!”
12. Of a surety, they are the ones who make mischief, but they realize (it) not.
13. When it is said to them: “Believe as the others believe:” They say: “Shall we believe as the fools believe?” Nay, of a surety they are the fools, but they do not know.
14. When they meet those who believe, they say: “We believe;” but when they are alone with their evil ones, they say: “We are really with you: We (were) only jesting.”
15. Allah will throw back their mockery on them, and give them rope in their trespasses; so they will wander like blind ones (to and fro).

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

1 – (Elif, Lâm, Mîm.)

2 – İşte o kitap, bunda şüphe yok, müttakiler (kötülükten korunacaklar) için hidayettir.

3 – Onlar ki gaybe iman edip namazı dürüst kılarlar ve kendilerine verdiğimiz rızıktan (Allah yolunda) harcarlar.

4 – Ve onlar ki hem sana indirilene iman ederler, hem senden önce indirilene. Ahirete de bunlar kesinlikle iman ederler.

5 – Bunlar, işte Rabblerinden bir hidayet üzerindedirler ve bunlar işte felaha erenlerdir.

6 – Şu muhakkak ki inkâr edenleri uyarsan da, uyarmasan da onlar için birdir. Onlar inanmazlar.

7 – Allah onların kalplerini ve kulaklarını mühürlemiştir. Gözlerinin üzerinde bir de perde vardır. Ve büyük azab onlaradır.

8 – İnsanlardan öyleleri de vardır ki, inanmadıkları halde, “Allah’a ve ahiret gününe inandık.” derler.

9 – Allah’ı ve müminleri aldatmaya çalışırlar. Halbuki sırf kendilerini aldatırlar da farkına varmazlar.

10 – Kalplerinde hastalık vardır. Allah da onların hastalığını arttırmıştır. Yalan söylemelerine karşılık onlara elem verici bir azab vardır.

11 – Hem onlara: “Yeryüzünde fesat çıkarmayın.” denildiğinde: “Biz ancak ıslah edicileriz.” derler.

12 – İyi bilin ki, onlar ortalığı bozanların ta kendileridir, fakat anlamazlar.

13 – Onlara: “İnsanların (müslümanların) inandığı gibi inanın.” denilince, “Biz de o beyinsizlerin inandığı gibi mi inanacağız?” derler. İyi bilin ki, asıl beyinsiz kendileridir fakat bilmezler.

14 – Onlar iman edenlere rastladıkları zaman: “İnandık” derler. Fakat şeytanlarıyle yalnız kaldıkları zaman: “Biz, sizinle beraberiz, biz sadece (onlarla) alay ediyoruz.” derler.

15 – (Asıl) Allah onlarla alay eder ve taşkınlıkları içinde serserice dolaşmalarına mühlet verir.

 

Surê Baqara

16 – Hanik ıni ay zatikêg, yin hidayet vera rêyıra vêjyayış êrnawa, ına karê yinı zi yinır kar nikerda, (o) yin rêyow raştı zi nişkê bıwini.

17 – In wazyêt yin munenuw, wazyêt ow(merdım)ıg yow adır kenuw vue, munenuw wazyêt ayi. Ow (adır) wuextag duarmuale xuı ke ruaşn nike ruaşn,Huma cad ruaşnayiyê (çımun) yin yinra guret o, yin miyun yow tari zulmatıd verda, yin hin nivinêni.

18 – (Ayi) kêri, lali, kuariy. Hin têpya nişkêni bıgêr a(Humê ser).

19 – Ya zi (hıel aynun) zê ayig,wuextag varunıg ıezmunra varenuw o ayig miyun ay varunıd, miyun tarid ,miyun riyun ow duırunid muneni, hıel yin munenuw hıel aynun. Mergıg pê bırısk yenuw, tersê ay mêrgra, pê gıştun xuı gueşun xuı qefılnêni. Hıelbık hıel Huma, piyorê duarmualê ay êhl inkar guıretuw.

20 – Ay duir, ça nimendıb (nuır) çımun yin yinra biyeruw. Kêg vêrniyê yin ke ruaşnayi se, ruaşn yidi rêyıra şini, kêgı zi bı tariy se, cadı zi cêy xuıd otiri pay vındeni. Eg Huma bıwaştên se, niverdên vengı zi şiyeruw yin (o) ruaşnayiyê çımun yinı zi yinra guretên. Bie şêk Huma, qadir piyorê çiyow.

21 – Gellê isunun! Şıma wo ayig Humê şımawa ver yin vıraşt, şıma piyorêyi piya, Rab xuırir qullati bıkerênıg, wa şıma pê ınê bıêşkiy e’zab (Humê)ra xuı bıpawi.

22 – Ow (Rabbıg) qê şımari ıerd kerduw yow dueşeg, ıezmunı zi qê şımari kerduw yow çardax (bina). Iezmunra qê şımari yow awk arda war, (Huma)pê aya awkı zi qê şımari qêdı qêdı rısk vet. Otirow se şıma zi, (ınêra pê) Humê’yir şiyerıkun mevinê.

23 – Eg Ow(Qur’un)ıg Ma quıl Mı (Muhammêd)ır arduw wuar, eg şıma tedı hê şek/şuıpıde se, ow wext şıma zi yow suwrewa zê ınê biyarên, eg şıma raşta vuni se; bie Humê ayig şımari hembêri kêni(şıma wazêni) bıvêndê piyorê aynun.

24 – Nê, eg şıma nişkên ınê bıkêri se, hıeqiqatidi zi qet’a şıma nişkên ınê bıkêriy, otirow se, ow adırıg qê ehl inkarıri wırazyow o, quelê ay adir, isun ow kıerunraw, ow wext ay adırra bıtersên.

25 – Aynunig imun sera pê, e’meluw xêriy kên, aynunır; cennetıg bin yira ruı şınuw,  muıjdê ay cennêt bıd yin! Ujadı rısk yin kot kumiyo yow fiek se, vunig; ”Ma cuavêri zi ınunra wêrdib.” O, ın rıskıg ma dow yin, piyorê ınun munên wuêr yinow vêrin (wuêr dinya), (ujad) ın rıskra yinır ikrum benuw . Ujadı heval (ciniy yaz cümyêrd [dueğriyêyi Huma zun]) pakı (zi) diyên yin .Yin ujadı (zi) ebedıl ebed (tım ow tım) munêni.

26 -Bie şêk Huma, misaliye yow melşa wo ya zi, ınêra dahane pil, vatişi yow misalra têpya nivındenuw(ınêd terddut nikenuw). Êhl İmun zunig, aya bie şêk/şuıpi yow (mesla)wa heqiqata, o hêt Humê’yrawa. Labelê êhl kufırı zi vuni: ”Huma pê yow misala ın qêdıra çıta murad kerduw?” Huma pê ayê zafiye yın şaşkenuw o hênê pê ayê zafiye yini zi anuw rêyı ser. Huma pê ınê tênıka ay fasıqun şaş kenuw.

27 -In ayêg (ay munafiqig), suez dun Humê’y ow bad ınêra zi pê, ow suezıg dow Humê (hênê zi) ın suêz xuı wêni. Huma’wuıg emır kerduw pê ınê wa (merdımati wo bısılmunti ser) biyeri yow ca, yin ınê ca verdêni o riy ıerdıd xırabi vejêni. Hanik ayig koti miyun yow zarar/ziyun, ay ınê.

28 – Şıma sêni Humê inkar kênig, Yi (Humê), şıma vuextag merdêb,  cun da şıma. Bad ınê cun şıma hênê guıret (o) rênê rueh dun şıma. Pênira pê zi şıma hênê (mırên o) Têpya şin ver Yi (Humê).

29 – Wuı wog, ıerdun ser çıta estuw se piyorê yin qê şımari xelk kerduw. Barcınê zi  vêr xuı çarna hêt ıezmuna  (o,) Yi ay (ıezmun) hot tewaqê ser vıraştuw. Wuı her çiy zun.

30 – Yow wext Rabb tı melekunra vatıb: “Ez riy ıerdıd yow xêlifı xelk kena.” (Inêra zi pê) Melekunı zi vatıb : “Tı ujad (riy ıerdıd) yowıg fesadi kenuw o guin vejenuw (guin ken ruıwo) Tı ay otirini ujad xelk kêni (Xuır kêni xêlfı)? Hıelbık hıel ma Tı hıemd ser tesbih kên o ma Tı muqeddes vinên” . (Rabb Tı zi yinra) Va: “Ez zuna şıma nizuni.”

El Baqarah


bakara suresi

English
The Heifer (Al-Baqarah)

16. These are they who have bartered Guidance for error: But their traffic is profitless, and they have lost true direction,
17. Their similitude is that of a man who kindled a fire; when it lighted all around him, Allah took away their light and left them in utter darkness. So they could not see.
18. Deaf, dumb, and blind, they will not return (to the path).
19. Or (another similitude) is that of a rain-laden cloud from the sky: In it are zones of darkness, and thunder and lightning: They press their fingers in their ears to keep out the stunning thunder-clap, the while they are in terror of death. But Allah is ever round the rejecters of Faith!
20. The lightning all but snatches away their sight; every time the light (Helps) them, they walk therein, and when the darkness grows on them, they stand still. And if Allah willed, He could take away their faculty of hearing and seeing; for Allah hath power over all things.
21. O ye people! Worship your Guardian Lord, who created you and those who came before you, that ye may become righteous;
22. Who has made the earth your couch, and the heavens your canopy; and sent down rain from the heavens; and brought forth therewith Fruits for your sustenance; then set not up rivals unto Allah when ye know (the truth).
23. And if ye are in doubt as to what We have revealed from time to time to Our servant, then produce a Sürah like thereunto; and call your witnesses or helpers (if there are any) besides Allah, if your (doubts) are true.
24. But if ye cannot – and of a surety ye cannot – then fear the Fire whose fuel is men and stones,- which is prepared for those who reject Faith.
25. But give glad tidings to those who believe and work righteousness, that their portion is Gardens, beneath which rivers flow. Every time they are fed with fruits therefrom, they say: “Why, this is what we were fed with before,” for they are given things in similitude; and they have therein spouses purified; and they abide therein (for ever).
26. Allah disdains not to use the similitude of things, even of a gnat as well as anything above it. Those who believe know that it is truth from their Lord; but those who reject Faith say: “What means Allah by this similitude?” By it He causes many to stray, and many He leads into the right path; but He causes not to stray, except those who forsake (the path),-
27. Those who break Allah’s Covenant after it is ratified, and who sunder what Allah Has ordered to be joined, and do mischief on earth: These cause loss (only) to themselves.
28. How can ye reject the faith in Allah?- seeing that ye were without life, and He gave you life; then will He cause you to die, and will again bring you to life; and again to Him will ye return.
29. It is He Who hath created for you all things that are on earth; Then He turned to the heavens, and made them into seven firmaments; and of all things He hath perfect knowledge.
30. Behold, thy Lord said to the angels: “I will create a vicegerent on earth.” They said: “Wilt Thou place therein one who will make mischief therein and shed blood?- whilst we do celebrate Thy praises and glorify Thy holy (name)?” He said: “I know what ye know not.”

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

16 – İşte onlar o kimselerdir ki, hidayet karşılığında sapıklığı satın aldılar da, ticaretleri kâr etmedi, doğru yolu da bulamadılar.

17 – Onların durumu, bir ateş yakanın durumu gibidir. (Ateş) çevresini aydınlatır aydınlatmaz Allah onların (gözlerinin) nurlarını giderdi ve onları karanlıklar içinde bıraktı, artık görmezler.

18 – (Onlar) sağırdırlar, dilsizdirler, kördürler. Artık (hakka) dönmezler.

19 – Yahut (onların durumu), gökten boşanan, içinde karanlıklar, gök gürlemesi ve şimşek(ler) bulunan bir yağmur(a tutulmuşun hali) gibidir. Yıldırımlardan ölmek korkusuyla parmaklarını kulaklarına tıkarlar. Oysa Allah, inkârcıları tamamen kuşatmıştır.

20 – O şimşek nerdeyse gözlerini (n nûrunu) kapıverecek. Önlerini aydınlattımı ışığında yürürler, karanlık üzerlerine çöktümü de dikilip kalırlar. Allah dilemiş olsaydı işitmelerini, görmelerini de alıverirdi. Şüphesiz Allah her şeye kâdirdir.

21 – Ey insanlar! Sizi ve sizden öncekileri yaratan Rabb’inize kulluk edin ki (Allah’ın) azabından korunasınız.

22 – O (Rabb) ki yeri sizin için bir döşek, göğü de bir bina yaptı. Gökten su indirdi, onunla size rızık olarak çeşitli ürünler çıkardı. Öyleyse siz de, bile bile, Allah’a eşler koşmayın.

23 – Eğer kulumuz (Muhammed)a indirdiğimiz (Kur’ân)den şüphe içinde iseniz, haydi onun gibi bir sûre getirin, Allah’tan başka güvendiklerinizin hepsini çağırın; eğer doğru iseniz.

24 – Yok yapamadıysanız, ki hiçbir zaman yapamayacaksınız, o halde yakıtı insanlar ve taşlar olan, inkârcılar için hazırlanmış ateşten sakının.

25 – İnanıp yararlı işler yapanlara, altlarından ırmaklar akan cennetlerin kendilerine ait olduğunu müjdele! Onlardaki herhangi bir meyveden rızıklandırıldıklarında: “Bu daha önce de rızıklandığımız şeydir” derler ve o rızık birbirinin benzeri olmak üzere, kendilerine sunulacak. Orada çok temiz zevceler de onların. Hem onlar orada ebedî kalacaklar.

26 – Muhakkak ki Allah bir sivri sineği, hatta daha üstününü misal getirmekten çekinmez. İman edenler bilirler ki, o şüphesiz haktır, Rabb’lerındandır. Ama küfre saplananlar: “Allah böyle bir misal ile ne demek istedi?” derler. Allah onunla birçoklarını şaşırtır, yine onunla birçoklarını yola getirir. Onunla ancak o fasıkları şaşırtır.

27 – Onlar ki, söz verip andlaştıktan sonra Allah’a verdikleri sözü bozarlar. Allah’ın birleştirmesini emrettiği şeyi (iman ve akrabalık bağlarını) keserler ve yeryüzünde bozgunculuk yaparlar. İşte zarara uğrayanlar onlardır.

28 – Allah’ı nasıl inkâr edersiniz ki, ölü idiniz sizleri diriltti. Sonra sizleri yine öldürecek, sonra yine diriltecek, sonra da döndürülüp ona götürüleceksiniz.

29 – O ki, yeryüzünde ne varsa hepsini sizin için yarattı . Sonra göğe yöneldi, onları yedi gök olarak düzenledi. O, her şeyi bilir.

30 – Bir zamanlar Rabb’in meleklere: “Ben yeryüzünde bir halife yaratacağım” demişti. (Melekler): “A!.. Orada bozgunculuk yapacak ve kan dökecek birisini mi yaratacaksın? Oysa biz seni överek tesbih ediyor ve seni takdis ediyoruz” dediler. (Rabb’in): “Ben sizin bilmediklerinizi bilirim.” dedi.

Surê Baqara

31 -O, (Huma) piyorê nımun musna Âdêm, barcınê zi aynun muejna melekunow (o) va: “Eg şıma raşta vuni se, de nımê ınun mıra bı vajên.”

32 – (Melekunı zi) vatıg: “Pil Tiyi (ya Rabbi!). Ayag Tı musnawa ma, bie ayê ma tawê nizuni. Bie şêk/şuıpi zunayı zi Tiy, Hakımı zi Tiy.”

33 – (Huma) Vat: “Ya Âdem, ınunra (ın melekunra) nımê (ınig Mı musnê tı nımê) ınun yinra vaj.” In emır Humê sera wextag Adem’ıg nımê aynun da yin (melekun), (ınê sera zi Humê yinra) va: “Mı şımara nivatıb ez ğêyb ıerd ow ıezmun zuna, Ez, çikog şıma xuı zerıd nımnawa ayê wo, ow çikıgı zi şıma ni nımnawa, Ez piyorê aynun zuna ?”

34 – O, ow wextı iz melekunra Ma vatıb:”Adêm’ır sejdı bıkerên!” piyorê yin cadı zi sejdı kerd. Tênıka İblıs lıng şa xuı ver, nişka nêws xuı, (o ınê sera zi) bı êhl inkarra.

35 – Ma vatıg: “Ya Âdem, tı wo umbazê xuı cennetıd ruınışên, şıma ujara çıta vuazên bıwerên, Labelê nızdiye ına dar meşiyerên, ninê şıma bên zalımunra.”

36 – Inê sera şêtun yin xapina, Ujag yin hê tedı(cennetı)dê yin ujara vet. Ma zi yinra vat:: “Yow binunır duışmêni ser biyerê war, Ujad qê şımari hıetun yow wext yow cêy qirar o nasib estuw.”

37 – Inêra pê Adem Rab xuıra yow çend qêlıma guıret, (pê yin tobı kerd. Huma zi) tobê yi qawuıl kerd. Muheqqeq Wuı, zahf towbun kawuıl kenuw o zahfi zi (qulun Xuı) pawenuw.

38 – Ma yinra vatıbıg: ” Şima piyorê yin ujara biyerên war. Qêg Mı’ra yow rehbêr hidayêti (yow piyexmer) şımar umı se, şımara kum riyeçê Yi dım şiyer se, hin yinır yow ters çinikuw, (o) yin ni qehır yênı zi.

39 – Ayig ayetun Ma inkar kêni, ayi zi, êhl cehnımiyê. Yin ujadı tım o tım munêni.

40 – Ya kıj israil, ni’metug ma dab şıma ayê biyarên xuı vir, suezıg şıma dow Ma, ay suêz xuı bıtepşineg, êz, suêz xuı bı tepişiyn o, tênıka mıra bıtersêni!

41 – Owıg how şıma hetıd, ın kıtabıg ma arduw war o, ayê vêr şıma tesdiq kenuw, ınıri (Qur’unır) imun bıkerên, ayig e’wuldiy Ini (Qur’un) inkar kêni ay şıma mebên, Ayetun mı semêd tiki peruna me bedılnên. Tênıka mıra bıtersên.

42 – Hıek ow neheqi tiemiyunra mekerên, bad zunayişê xuıra, Heqq menımnên.

43 -Nımaj xuı raşt bıkerên, zıkê xuı bıdên, pa êhl ruq’iya şıma zi ruk’ı bıkerên.

44 – Ni şıma ısununra vuni holi bıkerênowo o, şıma xuı, xuı vira kêni? Hıelbık şıma kıtabı (Torat)zi wuınêni. Hamarazi zi şıma hişar sarê xuı niani piser?

45 – Yow zi sabır ser pê nımaji hembêri bıwazên. Bie şek ına, bie êhl imunır grun yena.

El Baqarah


bakara suresi

English
The Heifer (Al-Baqarah)

31. And He taught Adam the names of all things; then He placed them before the angels, and said: “Tell me the names of these if ye are right.”
32. They said: “Glory to Thee, of knowledge We have none, save what Thou Hast taught us: In truth it is Thou Who art perfect in knowledge and wisdom.”
33. He said: “O Adam! Tell them their natures.” When he had told them, Allah said: “Did I not tell you that I know the secrets of heaven and earth, and I know what ye reveal and what ye conceal?”
34. And behold, We said to the angels: “Bow down to Adam” and they bowed down. Not so Iblis: he refused and was haughty: he was of those who reject Faith.
35. And We said: “O Adam! dwell thou and thy wife in the Garden; and eat of the bountiful things therein as (where and when) ye will; but approach not this tree, or ye run into harm and transgression.”
36. Then did Satan make them slip from the (Garden), and get them out of the state (of felicity) in which they had been. And We said: “Get ye down, all (ye people), with enmity between yourselves. On earth will be your dwelling place and your means of livelihood – for a time.”
37. Then learnt Adam from his Lord certain words, and (Allah) accepted his repentance; for He is Oft-Returning, Most Merciful.
38. We said: “Get ye down all from here; and if, as is sure, there comes to you Guidance from Me, whosoever follows My guidance, on them shall be no fear, nor shall they grieve.
39. “But those who reject Faith and belie Our Signs, they shall be companions of the Fire; they shall abide therein.”
40. O Children of Israel! call to mind the (special) favor which I bestowed upon you, and fulfill your covenant with Me as I shall fulfill My covenant with you, and fear none but Me.
41. And believe in what I reveal, confirming the revelation which is with you, and be not the first to reject Faith therein, nor sell My Signs for a small price; and fear Me, and Me alone.
42. And cover not Truth with falsehood, nor conceal the Truth when ye know (what it is).
43. And be steadfast in prayer; give Zakat; and bow down your heads with those who bow down (in worship).
44. Do ye enjoin right conduct on the people, and forget (to practice it) yourselves, and yet ye study the Scripture? Will ye not understand?
45. Nay, seek (Allah’s) help with patient perseverance and prayer: It is indeed hard, except to those who are humble,-

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

31 – Ve Âdem’e isimlerin hepsini öğretti, sonra onları meleklere gösterip: “Haydi davanızda sadıksanız bana şunları isimleriyle haber verin.” dedi.

32 – Dediler ki: “Yücesin sen (ya Rab!). Bizim, senin bize öğrettiğinden başka bir bilgimiz yoktur. Şüphesiz sen bilensin, hakîmsin”.

33 – (Allah): “Ey Âdem, bunlara onları isimleriyle haber ver.” dedi. Bu emir üzerine Âdem onlara isimleriyle onları haber verince, (Allah): “Ben size, ben göklerin ve yerin gayblarını bilirim, sizin açıkladığınızı da, içinizde gizlediğinizi de bilirim” dememiş miydim?” dedi.

34 – Ve o zaman meleklere: “Âdem’e secde edin!” dedik, hemen secde ettiler. Yalnız İblis dayattı, kibrine yediremedi, inkârcılardan oldu.

35 – Dedik ki: “Ey Âdem, sen ve eşin cennette oturun, ikiniz de ondan dilediğiniz yerde bol bol yeyin, fakat şu ağaca yaklaşmayın, yoksa zalimlerden olursunuz.”

36 – Bunun üzerine şeytan onları(n ayağını) oradan kaydırdı, içinde bulundukları (cennet yurdu)ndan çıkardı. Biz de: “Birbirinize düşman olarak inin, orada belirli bir vakte kadar sizin için bir karar yeri ve bir nasib vardır.” dedik.

37 – Derken Âdem Rabb’ından birtakım kelimeler aldı, (onlarla tevbe etti. O da) tevbesini kabul etti. Muhakkak O, tevbeyi çok kabul eden, çok esirgeyendir.

38 – Onlara dedik ki: “Hepiniz oradan inin. Size benim tarafımdan bir hidayet rehberi geldiğinde, kim o hidayetçimin izinde giderse, onlar için hiçbir korku yoktur, onlar mahzun da olmayacaklardır.

39 – İnkâr edip âyetlerimizi yalanlayanlara gelince, onlar da cehennem ehlidirler. Orada ebedî olarak kalacaklardır.

40 – Ey İsrailoğulları, size verdiğim nimetimi hatırlayın, bana verdiğiniz sözü tutun ki, ben de size verdiğim sözü tutayım ve sadece benden korkun!

41 – Yanınızdakini (Tevrat’ı) tasdik edici olarak indirdiğim (Kur’ân)a iman edin, O’nu, inkar edenlerin ilki siz olmayın, benim âyetlerimi birkaç paraya değişmeyin. Ancak benden korkun.

42 – Hakk’ı batıla karıştırıp da, bile bile hakkı gizlemeyin.

43 – Hem namazı dosdoğru kılın, zekatı verin, rükû edenlerle birlikte siz de rükû edin.

44 – İnsanlara iyiliği emreder de kendinizi unutur musunuz? Halbuki kitab (Tevrat)ı okuyorsunuz. Hâlâ aklınızı başınıza almayacak mısınız?

45 – Bir de sabırla, namazla yardım isteyin. Şüphesiz bu, (Allah’a) saygılı olanlardan başkasına ağır gelir.

Surê Baqara

46 – Yin zunig, têpya hênê şini vêr Rab xuı (o) rasên Rab xuı.

47 – Ya kij israil! Biyarê xuı vir. Wextêg Mı yow ni’met dab şımawo o, Mı şıma sêr piyorê e’lemunra cuarıd tepıştıb.

48 – O, otıri yow ruejra xuı bipawênıg, ow ruej, ço nişkenu tawê çoy vera (tawê) bıduw, (ow ruej) yow kêsira zi şef’at kawuıl nibenuw, çoyra zi fidyı zi qawıl nibenuw o, (ow ruej) yinır hembêri zi nibena.

49 – ( Inkê biyarê xuı virıg yow wext) Ma şıma dêst Firawun’ra zi xelısnab, (Yin/Firawuno yin) ıezab en xrab kerdêni şıma, lajun şıma xenıqnênow, ciniyun şıma war verdêni. O, ınêdı zi Rabb şımara, qê şımari yow imtıhunêkow zahf pil estib.

50 – Hani wextêk (Ma) qê şımari behr ke a, Ma şıma Firawun destra xelısnawuıb (wo) Ma eskêr yi, aya awkıd xenıqnab, şıma zi otiri vındêrtıb uniyên tıra.

51 -Hanik yow wextıg, ma qê çoras şıew ser suez dab Muısê’wuı zi (o) bad Yi (bad Muısê) şıma vişterı xuıri kerdıb puıt o, ın qêdıra zi şıma bib zuılımkarunra.

52 – Barcınê Ma şıma hênê zi e’f ke, hin şıma gera şıkır bıkêri.

53 – O hanik yow wext Ma ow kıtab o Furqun dab Muısê, gera (ınêra pê) şıma rêyow raşt ser bışiyêri .

54 – Hanik yow wext Muısê Qum (e’şirê) xuıra vatıbıg; “Ya qum mı, raşta zi şıma ow vişterı xuır kerduw yow puıt ow şıma pê ınê zuılım kerduw xuı. Qêni ınê sera biyerên tobı bıkerên o pê ın tobê xuı vêr xuı bı çarnên hêt Humê’wa zi, nêws xuı quar kerên (bıkışên). ” Humê’y hetıd, qê şımari e’mel xêriy ınawa. (welhıesıl) ın qêdıra Huma, tobê şıma kawuıl kerd. Raşta zi Wuı, Tevvab’uw o Rahîym’uw.

55 – Hanik yow wext vatıb “Ya Muısa ma Humê pê çımuw xuı nivin se qet’a pê kalê tı, ma tıra inun nikêni.” Inêra zi sera bırısk dab şımari o şıma owtiri vındêrtib, mıtmum bib, unyên.

56 – Barcınê, bad mêrg şımara pê, Ma cun dab şıma (o) bêlka şıma şıkır bıkêr.

57 – O, ay hor Ma sêr şımawa kerd yow vırsi, o hıelawo simunıkunra yow rıskowo wueş Ma sêr şımawa varna, aynunra bıwerên. Yin, zuılım nike ma, ma (tênıka) zulm kerdıb news xuır.

58 – Hanik yow wext Ma yinra vatıb, “Şiyerên ın bajar (o) şıma ni’metun ujêra çendêk vuazêni ehndêk bıwerên o bêr bajarıd sejdı bıkerênowo o, şiyerên zerı o vajên “hıtta” (Ya Rabbi ma e’f bıker) ınê vajênıg, Ez zi xetun şıma e’f bıkêr. Kumıg holi kerda se Ez ni’mêt xuı cir ziyednena.”

59 – Inê sera ay zuılımkari, ow zulım xuı ca niverdawo o, qalun (Humê) bedılnêy, qêdowıg Humê vat, (qê menf’at xuri) ow qêdı nivati, yin zê xuı vati. (o yin,) qalê Humê’y xerıpna. Ma zi, semêd xırabiyê yin ow zulımkariyê yin, yow ıezabêkow çetın yinır ard war.

60 – Hanik yow wext Muısê, Ma’ra qê qum xuı awk vaştib. Maz zi vatıb “çuê xuı kerrarıd! Inê sera zi aya kerrara düiyes gışt awk çıl dabi. Her qeflê isunı zi kumcara awkê xuı geni, (yin pê) ınê zunab. Rısk Humê’ra biwerê bışımê labelê pê xırabiyow azğuni, riy ıerdıd fesadiy mevejêni.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

46. Who bear in mind the certainty that they are to meet their Lord, and that they are to return to Him.

47. O Children of Israel! call to mind the (special) favor which I bestowed upon you, and that I preferred you to all others (for My Message).

48. Then guard yourselves against a day when one soul shall not avail another nor shall intercession be accepted for her, nor shall compensation be taken from her, nor shall anyone be helped (from outside).

49. And remember, We delivered you from the people of Pharaoh: They set you hard tasks and punishments, slaughtered your sons and let your women-folk live; therein was a tremendous trial from your Lord.

50. And remember We divided the sea for you and saved you and drowned Pharaoh’s people within your very sight.

51. And remember We appointed forty nights for Moses, and in his absence ye took the calf (for worship), and ye did grievous wrong.

52. Even then We did forgive you; there was a chance for you to be grateful.

53. And remember We gave Moses the Scripture and the Criterion (Between right and wrong): There was a chance for you to be guided aright.

54. And remember Moses said to his people: “O my people! Ye have indeed wronged yourselves by your worship of the calf: So turn (in repentance) to your Maker, and slay yourselves (the wrong-doers); that will be better for you in the sight of your Maker.” Then He turned towards you (in forgiveness): For He is Oft- Returning, Most Merciful.

55. And remember ye said: “O Moses! We shall never believe in thee until we see Allah manifestly,” Thereupon ye were dazed with thunderbolt even as ye looked on.

56. Then We raised you up after your death; ye had the chance to be grateful.

57. And We gave you the shade of clouds and sent down to you Manna and quails, saying: “Eat of the good things We have provided for you:” (But they rebelled); to Us they did no harm, but they harmed their own souls.

58. And remember We said: “Enter this town, and eat of the plenty therein as ye wish; and enter the gate prostrating (with humility), and say: “Forgive (us)”; We shall forgive you your faults and increase (the portion of) those who do good.”

59. But the transgressors changed the word from that which had been given them; so We sent on the transgressors a plague from heaven, for that they infringed (Our command) repeatedly.

60. And remember Moses prayed for water for his people; We said: “Strike the rock with thy staff.” Then gushed forth therefrom twelve springs. Each group knew its own place for water. So eat and drink of the sustenance provided by Allah, and do no evil nor mischief on the (face of the) earth.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

46 – Onlar ki, Rablerine kavuşacaklarını ve gerçekten O’na döneceklerini bilirler.

47 – Ey İsrailoğulları! Size verdiğim nimeti ve vaktiyle sizi âlemlere üstün kıldığımı hatırlayın.

48 – Ve öyle bir günden korunun ki, kimse kimsenin yerine bir şey ödeyemez, kimseden şefaat da kabul edilmez, kimseden fidye de alınmaz ve onlara hiçbir yardım da yapılmaz.

49 – (Hem hatırlayın ki bir zaman) sizi Firavun ailesinden de kurtardık, (onlar) size azabın en kötüsünü reva görüyor, oğullarınızı boğazlıyor, kadınlarınızı sağ bırakıyorlardı. Ve bunda size Rabbiniz tarafından büyük bir imtihan vardı.

50 – Hani bir zamanlar sizin için denizi yarıp, sizi kurtardık da Firavun’un adamlarını suda boğduk, siz de bakıp duruyordunuz.

51 – Hani bir zamanlar Musa’ya kırk gecelik vaad verdik de sonra siz onun arkasından buzağıyı put edindiniz ve o halinizle zalimler idiniz.

52 – Sonra yine de sizi affettik, artık şükretmeniz gerekiyordu.

53 – Ve hani bir zamanlar Musa’ya o kitabı ve furkanı verdik, gerekirdi ki, doğru yolda gidesiniz.

54 – Hani bir zamanlar Musa kavmine dedi ki; Ey kavmim cidden siz o buzağıyı put edinmekle kendi kendinize zulmettiniz, bari gelin Rabbinize tevbe ile dönün de nefislerinizi öldürün. Böyle yapmanız Bârî Teâlânız katında sizin için hayırlıdır, böylece tevbenizi kabul buyurdu. Gerçekten de o Tevvab ve Rahîm’dir.

55 – Hani bir zamanlar “Ey Musa biz Allah’ı açıkça görmedikçe senin sözünle asla inanmayacağız.” demiştiniz de bunun üzerine sizi yıldırım çarpmıştı ve siz de bakakalmıştınız.

56 – Sonra şükredesiniz diye sizi ölümünüzün ardından yeniden diriltmiştik.

57 – Ve üstünüze o bulutu gölge yaptık, ve size ihsan ettiğimiz hoş rızıklardan yiyin, diye üzerinize kudret helvası ve bıldırcın indirdik. Onlar, bize zulmetmediler, lakin kendi nefislerine zulmediyorlardı.

58 – Hani bir zamanlar “Şu şehre girin de onun nimetlerinden dilediğiniz şekilde bol bol yiyin ve kapıdan secde ederek girin ve “hıtta” (bizi bağışla!) deyin ki, size, hatalarınızı mağfiret ediverelim, iyilik yapanlara nimetlerimizi daha da arttıracağız” dedik.

59 – Bunun üzerine o zulme devam edenler sözü değiştirdiler, onu kendilerine söylenildiğinden başka bir şekle soktular. Biz de kötülük yaptıkları için o zalimlere murdar bir azap indirdik.

60 – Hani bir zamanlar Musa, kavmi için su istemişti, biz de “asanla taşa vur!” demiştik, bunun üzerine o taştan on iki pınar fışkırmıştı. Her kısım insan kendi su alacağı yeri bildi. Allah’ın rızkından yiyin ve için de bozgunculuk ve saldırganlık yaparak yeryüzünü fesada vermeyin.

Surê Baqara

61 – Hanik yow wext şıma vatıb,”Ya Muısa, ma tênıka pê yow wuêr nişkêni vınder, hin besu. Humê xuır duea bıker wa mar, fiekê ıerdra zebzê xuıra, quiyê xuıra, sir xuıra,mêrcüiyê xuıra o piyunz xuıra bışawu (ıerdra vejuw).” Yi (Muısê)zi şımara vat ” Şıma wazênıg, ow çiy xêri pê ın çiy nexêr bıbedılniy? Şiyerê yow qêzad bıcüiyên (ujad ruınışên) o, ow wext ına waştişiyê şıma yena ca.” (Inêra pê) yow muêr feqıri wo muêr zilleti gına yınır o pênira zi ğezab Humê umyê yin ser. Belê, ın qêdıra bı, çımçıra yin ayetun Humê ınkar kerdêni o neheqi ser piyexmerun xuı kıştêni. Belê, ina bı, çımçıra yin qutib miyun yow isyun o, yin (ınêd) xıêliyek hıed xuı viyêrtib.

62 – Bie şêk/şuiphı , êhl imuni, yahudiyi, hıristiyuniyo o sabiuni, ınunra her kum raşta zi Humê’rawo o ruêj axretra imun kên o, e’mel salehıd munênse, helbet Rabb yinra yinir yow ecrêkow pil estuw, yinır (hin) tersı zi çinika (o) yin ni qıehıryêni zi.

63 – Hanik Yow wext Ma şımara yow suez guıretıb, (o, Ma quê) Tur şıma sera wuıraznab (o) Ma şımara vatıbıg; Kıtabıg ma dow şıma ayi hol bıtepşên o nıştiş zerê yıra bie xewer mebên, Tênıka şıma (ın qêdıra) pawiyêni.

64 – Barcınê şıma suez xuıra rı çarna a, Eg şıma ser, luıtıf Humê wo rıehmêt yi çinyebên se, muıhıeqeq şıma miyun zararidi mendên.

65 – Ayig miyun şımara, tabiy mên (tırki:yasak) ruêj bad cuım’i nibiy, helbet şıma aynuni zuni. Hanik ınê sera Ma (zi) yinra vatıb “Mêmunêkê sêfil bıbên!”

66 – Ina cezawag ibrêti sera ma dawa yin o, ayig vêr yin umyê (dünya) aynunır, Ma kerda yow ders, (o) aynunig xuı (guınunra) pawên aynunri zi ma kerda yow neshıat o yow têmikerdış.

67 – Hanik yow wextêg Muısê qum xuıra vatıbıg; Huma , emırkenug şıma yow munga sarı bıbırini. Yıni zi vat, ” hê pê ma qıêr xuı an, pê ma kaykeni?” Muısê zi vat: ” Ez ın qêdı yow cahilira Humê’ra tersena.”

68 – Yin vati, ” Qê ma Rab xuır duea bıker, ow (ow çik) çıtawo se wa mara vaju.” Muısê vat, “Rab mı ıemır kerduw, aya ni zahf piyra, ni zi zahf cuna. Bênatê ın wuırdunıd yow mungawa cuna, De hadê ın ıemır biyarên ca.”

69 – Yin va, “Qê ma Rabb xuıri duea bıker, rêng yê wa sêninıbuw, wa mara vajuw.” Muısê va, “Rab mı ıemır kenuw, aya, yow mungawa keja, kum bunuw tıra wueş yira şına.”

70 – Yin va, “Qê ma Rab xuır duea bıker, aya çıtawa se wa mara vajuw, çımçıra aya, mar bınêk timunakerdı umyê, pa ınêwa eg Huma bıwazuw se helbet ma yê vineni.”

71 – Muısê (va), “Rab mı ıemır kerdug, (aya dıwar ) gera ni pê yê yega/hêga bırumiyow, ni zi pê renc awk bıdiyuw, ni zi ya, salmı veradiyawa o gera mungawa belekını zi nibuw.” Yini zi va: “(belê) Tı tum ınkê hıeqiqat ard ın miyun. Hasıli kelum (pênira) yin aya munga diwo o, yê sarı bırna. Taykêkna sarı ni bırnên.

72 – Hanik yow wext şıma yow merdım kıştıb o şıma yi ser xuı miyunıd fek guıretb piy o şıma (mêrg) yı, xuı sera eştıb. Hıel bık Huma, nımtê şıma anuw raştı (mêdun).

73 – Hanik ınê sera, Ma zi vatıb, pê yow hêt aya dıvari ay mêyitır dê. Huma, mêyitun bı uniyên ın qêdıra kenu wueş, o, ayetun xuı muejnenuw şımavıg, bêlka şıma pê ınê hişar xuı biyari xuı sarı.

74 – Inêra dıma hênê qêlb şıma bı wuışk, ınkê zi biyuw zê kıera, yaz zi wuışkiyê kıerra zi dahanê biyuw xırab. Çımçıra kıerunra otiri yi êstig, zerê yira ruı dun wuê, Hênê otirê yê zi estag, şeqenawo zerê yêra awk çılduna, tersê Humê’ra ıerdıd lêr bena… O kerdenê şımara Huma bie xewer niyuw.

75 – Inkê şıma umuıd kênig, ni ıni şımara cad inun kêni? Hıelbık yow qeflê ınuni estıg, Kelum Humê eşnawuıtêni zi (o) barcınêz aqıl yini zi pıra rasêni, (hênê zi) yin yı (Kelum Humê) vêr çımunidi xerıpnêni (tehrif kerdêni).

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

61. And remember ye said: “O Moses! we cannot endure one kind of food (always); so beseech thy Lord for us to produce for us of what the earth groweth, -its pot-herbs, and cucumbers, Its garlic, lentils, and onions.” He said: “Will ye exchange the better for the worse? Go ye down to any town, and ye shall find what ye want!” They were covered with humiliation and misery; they drew on themselves the wrath of Allah. This because they went on rejecting the Signs of Allah and slaying His Messengers without just cause. This because they rebelled and went on transgressing.
62. Those who believe (in the Qurán), and those who follow the Jewish (scriptures), and the Christians and the Sabians,- any who believe in Allah and the Last Day, and work righteousness, shall have their reward with their Lord; on them shall be no fear, nor shall they grieve.
63. And remember We took your covenant and We raised above you the Mount (Sinai) : (Saying): “Hold firmly to what We have given you and bring (ever) to remembrance what is therein: Perchance ye may fear Allah.”
64. But ye turned back thereafter: Had it not been for the Grace and Mercy of Allah to you, ye had surely been among the lost.
65. And well ye knew those amongst you who transgressed in the matter of the Sabbath: We said to them: “Be ye apes, despised and rejected.”
66. So We made it an example to their own time and to their posterity, and a lesson to those who fear Allah.
67. And remember Moses said to his people: “Allah commands that ye sacrifice a heifer.” They said: “Makest thou a laughing-stock of us?” He said: “Allah save me from being an ignorant (fool)!”
68. They said: “Beseech on our behalf Thy Lord to make plain to us what (heifer) it is!” He said; “He says: The heifer should be neither too old nor too young, but of middling age. Now do what ye are commanded!”
69. They said: “Beseech on our behalf Thy Lord to make plain to us her color.” He said: “He says: A fawn-colored heifer, pure and rich in tone, the admiration of beholders!”
70. They said: “Beseech on our behalf Thy Lord to make plain to us what she is: To us are all heifers alike: We wish indeed for guidance, if Allah wills.”
71. He said: “He says: A heifer not trained to till the soil or water the fields; sound and without blemish.” They said: “Now hast thou brought the truth.” Then they offered her in sacrifice, and they scarcely did it.
72. Remember ye slew a man and fell into a dispute among yourselves as to the crime: But Allah was to bring forth what ye did hide.
73. So We said: “Strike the (body) with a piece of the (heifer).” Thus Allah bringeth the dead to life and showeth you His Signs: Perchance ye may understand.
74. Thenceforth were your hearts hardened: They became like a rock and even worse in hardness. For among rocks there are some from which rivers gush forth; others there are which when split asunder send forth water; and others which sink for fear of Allah. And Allah is not unmindful of what ye do.
75. Can ye (O ye men of Faith) entertain the hope that they will believe in you?- Seeing that a party of them heard the Word of Allah, and perverted it knowingly after they understood it.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

61 – Hani bir zamanlar, “Ey Musa, biz tek çeşit yemeğe asla katlanamayacağız, yeter artık bizim için Rabbine dua et de bize yerin yetiştirdiği şeylerden; sebzesinden, kabağından, sarmısağından, mercimeğinden ve soğanından çıkarsın.” dediniz. O da size “O üstün olanı daha aşağı olanla değiştirmek mi istiyorsunuz? Bir kasabaya konaklayın o vakit istediğiniz elbette olacaktır.” dedi. Üzerlerine zillet ve meskenet damgası vuruldu ve nihayet Allah’dan bir gazaba uğradılar. Evet öyle oldu, çünkü Allah’ın âyetlerini inkâr ediyorlar ve haksız yere peygamberleri öldürüyorlardı. Evet öyle oldu, çünkü isyana dalıyorlar ve aşırı gidiyorlardı.

62 – Şüphe yok ki, iman edenler, yahudiler, hıristiyanlar ve sabiîler, bunlardan her kim Allah’a ve ahiret gününe gerçekten iman eder ve salih amel işlerse elbette Rabbleri katında bunların ecirleri vardır, bunlara bir korku yoktur, bunlar mahzun da olacak değillerdir.

63 – Hani bir zamanlar sizden mîsak (sağlam bir söz) almıştık, Tur’u üstünüze kaldırıp demiştik ki; size verdiğimiz kitaba kuvvetle tutunun ve içindekilerden gafil olmayın, gerek ki, korunursunuz.

64 – Sonra verdiğiniz sözün arkasından yüz çevirdiniz, eğer üzerinizde Allah’ın lütfu ve rahmeti olmasa idi herhalde zarara uğrayanlardan olurdunuz.

65 – İçinizden cumartesi günü yasağını çiğneyenleri elbette bilirsiniz. İşte bundan dolayı onlara “sefil maymunlar olun!” dedik.

66 – Bu ibret dolu cezayı öncekilere ve sonrakilere bir ders, korunacaklara da bir nasihat, bir öğüt yaptık.

67 – Hani bir zamanlar Musa kavmine demişti ki Allah, size bir bakara (sığır) boğazlamanızı emrediyor. Onlar da “Sen bizimle eğleniyor, alay mı ediyorsun?” dediler. Musa da: “Böyle cahillerden biri olmaktan Allah’a sığınırım.” dedi.

68 – Onlar, “Bizim için Rabbine dua et, her ne ise onu bize açıklasın.” dediler. Musa, “Rabbim buyuruyor ki, o ne pek yaşlı, ne de pek taze, ikisi arası dinç bir sığırdır, haydi emrolunduğunuz işi yapınız.” dedi.

69 – Onlar, “Bizim için Rabbine dua et, rengi ne ise onu bize açıklasın.” dediler. Musa, “Rabbim buyuruyor ki, o, bakanlara sürur veren, sapsarı bir sığırdır.” dedi.

70 – Onlar, “Bizim için Rabbine dua et, o nedir bize iyice açıklasın, çünkü o bize biraz karışık geldi, bununla beraber Allah dilerse onu elbette buluruz.” dediler.

71 – Musa, “Rabbim buyuruyor ki o, ne çifte koşulup tarla süren, ne de ekin sulayan, ne de salma gezen ve hiç alacası olmayan bir sığırdır”. Onlar da: “İşte tam şimdi gerçeği ortaya koydun.” dediler. Nihayet onu bulup boğazladılar. Az kaldı yapmayacaklardı.

72 – Hani bir zamanlar siz bir adam öldürmüştünüz de onun hakkında birbirinizle atışmış ve onu üstünüzden atmıştınız, halbuki Allah, saklamış olduğunuzu açığa çıkaracaktı.

73 – İşte bundan dolayı, o sığırın bir parçası ile o ölüye vurun, dedik. Allah ölüleri işte böyle diriltir ve size âyetlerini gösterir, belki aklınızı başınıza toplarsınız.

74 – Sonra bunun arkasından yine kalbleriniz katılaştı, şimdi de taş gibi, ya da taştan da beter hale geldi. Çünkü taşlardan öylesi var ki; içinden nehirler kaynıyor, yine öylesi var ki, çatlıyor da bağrından sular fışkırıyor, öylesi de var ki, Allah korkusundan yerlerde yuvarlanıyor… Ve sizin neler yaptığınızdan Allah gafil değildir.

75 – Şimdi bunların, size hemen inanacaklarını ümit mi ediyorsunuz? Halbuki bunlardan bir grup vardı ki, Allah’ın kelâmını işitirlerdi de sonra ona akılları yattığı halde bile bile onu tahrif ederlerdi.

Surê Baqara

76 – (O) kêg yin raşt êhl imun umyê se, vuni ma imun kerdu, xehtag xuı ser mênd se yow binunra vatêni “Inig Humê şımara vatıb (o, şıma zi) yinra vatên,huızır Humêd wa yin pê ınê şıma sera dêlil bımuênj ra? Çik aqılı zi şımadı çinikuw?”
77 – Qê nizunig, çıtawuıg yin xuı zerıd tepışşêni o (ya zi) e’lêni ser vuni Huma ın piyorun zunu?
78 – Yow zi miyun ınunıd yow qeflêkow yinow cahil (bie wendêx) êstu, ıni Kıtab nizuni, tênıka pê zann (tırkiyê zann: kuruntu wa) xuı, pê çikog bilesewa ayê dıma şin, (o) miyun ıni wazyêti xuıdi zi, bilesew şin ow yêni.
79 – Hin wax hıel ay şêxsunowıg o, yin semêd tik perunra, owuıg destın xuıra nışto qê ayi vuni: “Ina Humê şawıta”. Hin, semêd ayig yin pê destun xuıra nışta semêd ınê wax hıel yinır, o wax hıel yinırig yin ow belawuıg ardu xuı ser !..
80 – Yow zi vatêni; “Bie yow çênd ruêji umartun pê, qê’a ıezab adiri ma ni gınenu.” Vaj ıg; Ni şıma qê ınê Humê’ra yow suez guretu? Eg inawa se Huma Suêz xuıra ni viyerenu. Ni nê, çikog şıma nişkên bızuni, şıma ayê vera Humê vuni?
81 – Belê, kum kotu yow guına se o guınêyi zi duap duarmalê yi guıretu se, hanik ay otirin, êhl adırê o ujadi zi ebedıl ebed munêni.
82 – Ayig imun sera e’mel salih kêni, hanik ayi zi êhl cennêtê o ujadi zi ebedıl ebed munêni.
83 – Hanik yow wext Ma duêl İsrailra ın qêdıra ma yow suez guıretıb: Biye Humê çoyir qullatı mekerê (kullati mekerê: tapınmayının yerine kullanılmıştır.), Dadi-buabiy xuır, merdımun xuır, yêtimunır (, yow zi) ayig biye çarıyê unır holi bıkerên. İsununır holi ser qalun bıvajên, nımaj bıkerên, zıkê xuı bıdên. (Ma şımara suêz ınê guıretıb.) Barcınê miyun şımara bie taykêunê şıma, ay bin, suêz xuıra gêrê a, şıma hamara zi suêz xuı nitepşêni (o, suê xuıra gêni a.)
84 – Hê yow wext Maşımara suez guıretıb; Şıma quinê yow binun ni kêni ruı, şıma yow binun wuılat xuıra ni fetılnêi.Yine bir zamanlar mîsakınızı almıştık; birbirinizin kanlarını dökmeyeceksiniz, nüfusunuzu diyarınızdan çıkarmıyacaksınız. Barcınê şıma zi ınê qawuıl kerdıb o şıma hamara zi ınê ser bêni şahad.
85 – Barcınê şıma otiri kêsigê, şıma yow binun kışênıw o şıma miyun xuıra yow qeflêxuı wuelat xuıra vejêni, şıma yinır xrabi wazên ow yinıd dışmenati kêni o ınê serazi şıma yên yow ca wo, şıma pêrr yow binun tepşêni, Sonra sizler öyle kimselersiniz ki, kendilerinizi öldürüyorsunuz ve sizden olan bir grubu diyarlarından çıkarıyorsunuz, eg wuextag yin hêsir kotiwo o, umyê cêy şıma zi se, şıma gêrêni yinra fidye zi biyêr. Hıel bık wuelat yinra vetişiyê ınun (Humê) şımar kerdıb hıerum. Ni, şıma tikiyê Kıtabra imun kên o, tikiyê Yi zi inkar kêni ? Ow wext miyun şımara kum ina bıker se, nêtcê ınd, hıeyat ına dinyadı, bie pueşmunti hin yin çıta qêzênc kêni. Ruêj qêyumıd ız gınêni ıezab en çetınır. Huma, kerdenruêj qêyumıd ız gınên şımara bie xever niyuw.
86 – Ini ay kêsigi, axrêt xuı hıeyat dunya vera rueşên. Ina semedra ıezab ınunra nikêmyenu o cêkra zi dest niêrziyenu yini (tırki: yardım da edilmez).
87 – Qesem, Ma Kıtab dow Muısê’wo, ba’d yi zi Ma pidıma Piyexmêr şawuıti. Ma İ’sê laji Mêryem’ri zi beyyinêkê (mu’cizêkê) e’lêni şawuıti. O, Ma pê Ruh-ıl Qudıs’ı zi (Cebrail) paşt dab yi. Ow Piyexmerıg şımar yenu o, eg vatê Yi nêws şımari wueş nişiyer se, êla qê şıma gera vera yi wındêri? (De vajên) Ay piyexmêrig wextag şımar umyê o çikog wuêş nêws şımara nişınow, ay çik wextag şımara vuni, şıma ınê sera zi tikiyê yin nikışti, ya zi şıma tıkiyê yinra zi nivatıb şıma zuirkêri?
88 – Yin vatıbıg: “Çik how qêlb ma untı.” Nie xêr, Humê, dehwê inkar yinra le’net kerdu yin. Inê sera zi taykêkê yin imun kêni.
89 – Ow Kıtabıg how vêr yindow (o) tesdik ay Kıtab ser, het Humê’ra yow Kıtab yinır umı war se, cuvawêri yin pê ıni ayig imun nikêni, vera yin vındêrti (o) emun vaştêni, (ınkê zi sêbiyuw yinıg ) yin Ow (Kıtab)şınasnêni zi (o) ınkê zi yin Ay inkar kerdu. Inê seravuıg, le’nêt Humê how kafırun sera.
90 – Çı qas xrabuw, ow çikıg yin semêd aya xuı ruetıg; (O) Yin, ınunıg Humê pilliyê xuı sera yinır Vahy ardu war, yin vera aynun vındêrtıw o yin aynun inkar kêrdıb. Hanik ınê sera zi Huma, ğezab sera ğezab da yini. Hıeqikatıd ow ğezabêkow pil, qê kafırunawu.
91 – Wextag yinra vajyenu; “Huma şımar çta ard wuar se ayır imun bıkerên” yin vunig; “Owıg mar umyow wauar ma ayra imun kêni” o, bie ay, piyorê ay (Kıtabun) binun inkar kêni. Hıelbık ow Kıtabıg (Toratıg) how yin hetıd o ın Kıtab ayê tesdiq kenu, hıeqiqi Vahy ınow. Yinra vajıg; Eg şıma raşta zi Mu’minêkê hıeqiqiy se, qê şıma cuawêrıg Humatalê ay piexmêr’ıg şımari şavuti o qê şıma aynun kıştêni?
92 – Qesem, Muısa pê dêlilunuw e’lêniy umıwuıb o, şıma bad ınêdı zi ay viştêri xuır kerdıb Rabb. Hanik şıma ay zalımêkê ın qêdiyê.
93 – Yow wext Ma (Quê) Tuır şıma sera kerdıb berz o ma şımara suez guıretıb, wa şıma ınê sera zi “Kıtabıg ma dow şıma, wa şıma gueş ay Kıtab serani o wa şıma ay Kıtab dımra şiyeri.” Yinı zi vatıg: “Ma eşnawuıt, gueş na ser (o), ma vera cı vindêrt (Tırki: isyan ettik.)” Bir zamanlar size, “verdiğimiz kitaba kuvvetle sarılın ve onu dinleyin.” Yin kafıriyê xuı ser aya nahal xuı zerrıd kerdıp wuêyı o kerdıb pil. (Tı zi) zajıg: “Eg şıma mu’minê se, ın ımun şıma çıkas çikow xrab şımar emır kenu!”
94 -Vazıg: Cêy Humê’di cennet tênıka ayê şımawo se, eg şıma ına vatê xuıdi zi dım şıni se, de (cad ına hıel) mêrg xuı bıwazên.
95 – Labelê yin ayêg pê destun xuıra kerda semêd ınê çırrê ınê (mêrg xuı) niwuazêni. Huma ay zalımun zunu.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

76. Behold! when they meet the men of Faith, they say: “We believe”: But when they meet each other in private, they say: “Shall you tell them what Allah hath revealed to you, that they may engage you in argument about it before your Lord?”- Do ye not understand (their aim)?
77. Know they not that Allah knoweth what they conceal and what they reveal?
78. And there are among them illiterates, who know not the Book, but (see therein their own) desires, and they do nothing but conjecture.
79. Then woe to those who write the Book with their own hands, and then say: “This is from Allah,” to traffic with it for miserable price!- Woe to them for what their hands do write, and for the gain they make thereby.
80. And they say: “The Fire shall not touch us but for a few numbered days:” Say: “Have ye taken a promise from Allah, for He never breaks His promise? or is it that ye say of Allah what ye do not know?”
81. Nay, those who seek gain in evil, and are girt round by their sins,- they are companions of the Fire: Therein shall they abide (for ever).
82. But those who have faith and work righteousness, they are companions of the Garden: Therein shall they abide (For ever).
83. And remember We took a covenant from the Children of Israel (to this effect): Worship none but Allah. treat with kindness your parents and kindred, and orphans and those in need; speak fair to the people; be steadfast in prayer; and give Zakat. Then did ye turn back, except a few among you, and ye backslide (even now).
84. And remember We took your covenant (to this effect): Shed no blood amongst you, nor turn out your own people from your homes: and this ye solemnly ratified, and to this ye were witness.
85. After this it is ye, the same people, who slay among yourselves, and banish a party of you from their homes; assist (their enemies) against them, in guilt and transgression; and if they come to you as captives, ye ransom them, though it was not lawful for you to banish them. Then is it only a part of the Book that ye believe in, and do ye reject the rest? but what is the reward for those among you who behave like this but disgrace in this life?- and on the Day of Judgment they shall be consigned to the most grievous penalty. For Allah is not unmindful of what ye do.
86. These are the people who buy the life of this world at the price of the Hereafter: their penalty shall not be lightened nor shall they be helped.
87. We gave Moses the Book and followed him up with a succession of messengers; We gave Jesus the son of Mary Clear (Signs) and strengthened him with the Holy Spirit. Is it that whenever there comes to you a messenger with what ye yourselves desire not, ye are puffed up with pride?- Some ye called impostors, and others ye slay!
88. They say, “Our hearts are the wrappings (which preserve Allah’s Word: we need no more).” Nay, Allah’s curse is on them for their blasphemy: Little is it they believe.
89. And when there comes to them a Book from Allah, confirming what is with them,- although from of old they had prayed for victory against those without Faith,- when there comes to them that which they (should) have recognized, they refuse to believe in it, but the curse of Allah is on those without Faith.
90. Miserable is the price for which they have sold their souls, in that they deny (the revelation) which Allah has sent down, in insolent envy that Allah of His Grace should send it to any of His servants He pleases: Thus have they drawn on themselves Wrath upon Wrath. And humiliating is the chastisement of those who reject Faith.
91. When it is said to them, “Believe in what Allah Hath sent down, “they say, “We believe in what was sent down to us:” yet they reject all besides, even if it be Truth confirming what is with them. Say: “Why then have ye slain the prophets of Allah in times gone by, if ye did indeed believe?”
92. There came to you Moses with clear (Signs); yet ye worshipped the calf (even) after that, and ye did behave wrongfully.
93. And remember We took your covenant and We raised above you them Mount (Sinai): (Saying): “Hold firmly to what We have given you, and hearken (to the Law)”: They said:” We hear, and we disobey:” And their hearts were filled (with the love) of the calf because of their Faithlessness. Say: “Vile indeed are the behests of your Faith if ye have any faith!”
94. Say: “If the last Home, with Allah, be for you specially, and not for anyone else, then seek ye for death, if ye are sincere.”
95. But they will never seek for death, on account of the (sins) which their hands have sent on before them. And Allah is well-acquainted with the wrong-doers.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

76 – Üstelik iman edenlere rastladıklarında inandık derler, birbirleriyle başbaşa kaldıkları zaman, “Rabbinizin huzurunda aleyhinize delil olarak kullansınlar diye mi tutup Allah’ın size açıkladığı gerçekleri onlara da söylüyorsunuz? Hiç aklınız yok mu be?” derlerdi.

77 – Peki bilmezler mi ki, onlar neyi sır olarak saklar ve neyi açıkça söylerlerse Allah hepsini bilir.

78 – Bunların bir de ümmî (okuma yazması olmayan) kısmı vardır, kitabı bilmezler, ancak birtakım kuruntu yığınına, boş saplantılara kapılır ve zan içinde dolaşır dururlar.

79 – Artık o kimselerin vay haline ki, kendi elleriyle kitap yazarlar da sonra biraz para almak için “Bu Allah katındandır.” derler. Artık vay o elleriyle yazdıkları yüzünden onlara, vay o kazandıkları vebal yüzünden onlara!..

80 – Bir de dediler ki: “Bize sayılı birkaç günden başka asla ateş azabı dokunmaz”. De ki; “Siz Allah’dan bir ahit mi aldınız? Böyle ise Allah sözünden dönmez. Yoksa siz Allah’a karşı bilemeyeceğiniz şeyleri mi söylüyorsunuz?”

81 – Evet kim bir günah işlemiş de kendi günahı kendisini her yandan kuşatmış ise, işte öyleleri ateş ehlidirler ve orada ebedî kalıcıdırlar.

82 – İman edip salih ameller işleyenler, işte öyleleri de cennet ehlidirler ve orada ebedî kalıcıdırlar.

83 – Hani bir vakitler İsrailoğulları’ndan şöylece mîsak (kesin bir söz) almıştık: Allah’dan başkasına tapmayacaksınız, ana-babaya iyilik, yakınlığı olanlara, öksüzlere, çaresizlere de iyilik yapacaksınız, insanlara güzellikle söz söyleyecek, namazı kılacak, zekatı vereceksiniz. Sonra çok azınız müstesna olmak üzere sözünüzden döndünüz, hâlâ da dönüyorsunuz.

84 – Yine bir zamanlar mîsakınızı almıştık; birbirinizin kanlarını dökmeyeceksiniz, nüfusunuzu diyarınızdan çıkarmıyacaksınız. Sonra siz buna ikrar da verdiniz ve ikrarınıza şahit de oldunuz.

85 – Sonra sizler öyle kimselersiniz ki, kendilerinizi öldürüyorsunuz ve sizden olan bir grubu diyarlarından çıkarıyorsunuz, onlar aleyhinde kötülük ve düşmanlık güdüyor ve bu konuda birleşip birbirinize arka çıkıyorsunuz, şayet size esir olarak gelirlerse fidyeleşmeye kalkıyorsunuz. Halbuki yurtlarından çıkarılmaları size haram kılınmış idi. Yoksa siz kitabın bir kısmına inanıp bir kısmını inkâr mı ediyorsunuz? Şu halde içinizden böyle yapanlar, netice olarak dünya hayatında perişanlıktan başka ne kazanırlar, kıyamet gününde de en şiddetli azaba uğratılırlar. Allah, yaptıklarınızdan gafil değildir.

86 – Bunlar ahireti, dünya hayatına satmış kimselerdir. Onun için bunlardan azap hafifletilmez ve kendilerine bir yerden yardım da gelmez.

87 – Celâlim hakkı için Musa’ya o kitabı verdik, arkasından birtakım peygamberler de gönderdik, hele Meryem oğlu İsa’ya apaçık mucizeler verdik, onu Rûhu’l-Kudüs ile de destekledik. Size nefislerinizin hoşlanmayacağı bir emirle gelen her peygambere kafa mı tutacaksınız? Kibrinize dokunduğu için onların bir kısmına yalan diyecek, bir kısmını da öldürecek misiniz?

88 – (Yahudiler, peygamberimize karşı alaylı bir ifade ile): “Bizim kalblerimiz kılıflıdır.” dediler. Bilakis Allah, onları kâfirlikleri yüzünden lanetledi. Bundan dolayı çok az imana gelirler.

89 – Yanlarındakini tasdik etmek üzere onlara Allah katından bir kitap gelince, daha önceleri inanmayanlara karşı onunla yardım isteyip durdukları halde, o tanıdıkları kendilerine gelince, bu sefer kendileri onu inkâr ettiler. İşte bundan dolayı Allah’ın laneti kâfirleredir.

90 – Ne kadar çirkindir o uğruna kendilerini sattıkları şey ki; Allah’ın kullarından dilediğine kendi lütuf ve kereminden vahiy indirmesine kafa tutarak, Allah ne indirdiyse hepsini inkâr ettiler. İşte bu yüzden de gazap üstüne gazaba uğradılar. Can yakıcı azap asıl kâfirler içindir.

91 – Onlara, “Allah ne indirdiyse ona iman edin.” denildiği zaman, onlar “Biz kendimize indirilene iman ederiz.” derler ve ondan başkasını inkâr ederler. Oysa yanlarındaki Tevrat’ı tasdik eden gerçek vahiy odur. Onlara de ki; “Peki madem gerçek mümin sizsiniz de ne diye daha önce Allah’ın peygamberlerini öldürüyordunuz?

92 – Celâlim hakkı için Musa size belgelerle gelmişti de onun arkasından tuttunuz o buzağıya taptınız. Siz işte o zâlimlersiniz.

93 – Bir zamanlar size, “verdiğimiz kitaba kuvvetle sarılın ve onu dinleyin.” diye Tûr’u tepenize kaldırıp mîsakınızı aldık. (O yahudiler): “Duyduk, dinledik, isyan ettik.” dediler, kâfirlikleri yüzünden o danayı yüreklerinde besleyip büyüttüler. De ki, “Eğer siz mümin kimseler iseniz, bu imanınız size ne çirkin şeyler emrediyor!

94 – De ki; Allah yanında ahiret yurdu (cennet) başkalarının değil de yalnızca sizin ise, eğer iddianızda da sadık iseniz haydi hemen ölümü temenni ediniz, ölmeyi cana minnet biliniz.

95 – Fakat elleriyle işledikleri yüzünden onu hiçbir zaman temenni edemiyecekler. Allah o zâlimleri bilir.

 

Surê Baqara

96 –Muheqeq tı yin miyun isununıd hıeyat (dinya) ser en cehdkar, en zahf hıeskerdiş ser, hetta tı yin muışrıkunra zi dahanê ver vinêni. Yinra her yowyê yin wazênig hıenzar serr u’mır bıkêri. Hıelbık hıel u’mır derg yin e’zabra ni xelısnenu (o) ni finenu duıir. Huma (piyorê) kerdenê yin ho vinenu.

97 – (Yinra) Vaj: Kum Cebrail’ır dışmenati ken se wa hol bızunıg; Qur’un pê izn Humê, Vuehyig Yira ver umyê tesdıqiyê aynunra pê , qê mu’minunır yow rehbêr hidayêti wo qê yow muıjdê (axrêt) mu’minunır, ın qêdıra (Cebrail) qêlb tıri ardu wuar.

98 – Her kum Humê’yır, Melekunır, Piyexmer’unır, Cebrail o Mikail’ır duışmenıb se, wa hol bızunug; Huma zi duışmên ay kafırunow.

9999 – Qesem Ma tır ayêtêkê e’lêni ardi wuar. Biye fasıkun çowı zi yıni inkar nikenu.

100 – (Ay Fasiq) kêg sund ser yow suez bıd se, miyun yinra tikiyê yin ın suêz xuı la ni verdıb? Nie xêr, zafiyê yin imun nikên?

101 – Kêg hêt Humê’ra yow piyexmer biyer o Kıtabıg how yin hetıd ayi tesdik bıker se, ay êhl Kıtabra tikiyê yini, ço vun qê yin ınê nizuni, yin ın qêdıra ın Kıtab Humê eştuw xuıwa pê.

102 – Ay tağuti zi Mulk Sılyemun ser koti zuırun ay şetunun dıma.Hıelbık hıel Sılyemun nikot inkariy ser o kafır nibı, labelê ay şetunoyin kafiri kerd ; sieğır muetên isunun o ayê musnêni ısunun. Babil’ıd owıg muısniyow Harut o Maruıt,
yin aya (siyeğırê ay melekun) muısnêni yin. Hıelbık hıel ay vuırdi, yinra hıetan ni vatêni “Ma tênıka pê ınun şıma imtıhun kêni ma ınê seri şawyêyi, qet’a sieğır mekerê o kafır mebê!” o tawê çoy ni muısnêni. Hanik yin ınunra, owıg
bênatê cinun wo cümyêrd kenu a, ayê musyêni. Labelê Huma ni waz se, yin pê ınê nişkêni tawê bıkêri çoy. Çikog xrabi çoyır anu o çikog çoyir yow kar ni anu yin otır yow çik muısyêni. (Şımar) Sundıb, wa bızunig; şımara her kum ayê êrnawa se,
nasib yi axretıd çiniku. Nêws xuı ow çikıg vera rueta, wuerrık bê yin bızunên aya çıqas xıraba.

103 – Eg yin imun bıkerdênow o xuı bıpawuıtên se, helbet mukafatıg Huma dên yin aya qê yini zahf bêni xêrın.Werrıkbê yin ınê bızunên.

104 – Ya êhl imun! “râine” mewajên, “unzurna” vajên, o qê kafırun yow e’zabêkow çetın estuw.

105 – Ni ay êhl Kıtabra ni zi ay muışrıkunra yowyê yini zi niwazênıg Humê’ra wa şımari yow xêr biyeruw wuar.Huma zi pê pilliyê xuı wo pê rehmêt xuı (ın xêrıg Yira yenuw wuar) kumi bıwazuw dunuw ayi o, Huma wahar (yow) holiya piluw.
106 – Ma yow ayetra çıta bıwazıg Nesh bıker (Huıkım yê wuerad) ya zi virra bıvej, Ma ınê vera yow ayeta dahanê xeriy ya zi dı qatê yê (dahanê hol) yow ayet ani. Qê şıma nizuni, Huma qadır piyore çiwo?

107 –Qê tı nizunig, raşta zi (piyorê) muılk ıerd ow ıezmun ınê Humê’wo, piyorê yi ınê Yi’wo. Şımari zi bie Humê’y ni yow duest ni zi yow hember estuw.(Tırkiyê hember=yardımcı.)

108 – Ni şıma hê Piyexmêr xuı, cuavêri qêdowuıg Muısê’ra pêrsiyow ow qêdı, şıma wuazênıg yiz zi pers bıkêri?(bıunci hıesab?) Hıel bık hıel her kum imun xuı pê kuıfır bıbedılnuw se, (hin wuı) miyun rêyow raştra xuı şaşkerdu (o rêyı ser vêjyowu.)

109 – êhl Kıtabra zahfiyê yin vazênıg; bad imun şıma, wa şıma bı açarniy kafıriy ser: Bad (ow) hıeqıg (Ow Kıtabıg) yinır hola hol biyuw bêlı bad ınê, yin tênıka semêd nêws xuı wo hıesudiyê xuı gêrêni ınê bıkêri şıma. (Gêrêni şıma kafır kêri.) (Ina
fiye’lê yin dıma) hênê zi şıma, ınê ser hıetuna kêg Emır Humê’êy benuw bêlı se, hıetuna ow wuext, e’f ser o holiser yinıd bıviarnên. Şek/şuıpı ınêdı çinikowıg Huma, qadır piyorê çiyow.

110 – Şıma bı unên hıeqiy ser kerdış nımaj xuı, o zıka bıdên! Qê nêws xuıri şıma çı xêr bıkêriy se, Humê het şıma ayê vinêni. Bie şêk/şupi Huma, piyorê kerdenê şıma vinenuw.

111 – Yow zi yin vatêni “bie Yahudiyun ow Xristiyunun, qêt’a yow kesı zi cennet nişınuw.” Ina tênıka quruntiyiyê yina. Tı zi yinra bajıg; Eg vatê şıma raştawa se, de dêlilun xuı bı muejnên ma.”

112 – Nie xêr, nie xêr! Kum holiyê zerê xuı bı ziyednow o, paki ser vêr xuı bı çarnuw hêt Humê’wa, o xuı Yi destanuw se, hanik aynunır Vêr Rabb yinıd yow ecır estuw. Yinıri tersı zi çinikuw o yin ni qehıryêni zi.

113 – Yahudiyun vatênig, “Xrıstiyun yow çik derıd niy”, Xırıstiyuni zi vatêni “Yahudiy yow çik serıd niy” Hıel bık hıel piyorê yıni zi Kıtab wuendên. Ay cahili zi (ayig yow çikı zi nizuni) zê ay vatê yini vatıb. Hanik ın ihtilafıg yin qoti miyun yê, ınê sera zi Huma, ruêji qêyum bênatê yinidi huıkım dunuw cı.

114 – Ayig zerrê mêscidun Humê’yıd, dayiş numê Humê men kêni o gêrêni mescidun xrabı bıkêri, aynunra dahanê zahf zalım kum estuw! Hanik ıni, wextag şin zerrê yini o tersêni bie ınê nişkêni tawê bıkêri. Inunır ına dinyad yow pêrişuni, axretıdı zi yow e’zabêkow pil estuw.

115 – Pa ınuna, ruejawi zi ınê Humê’wo o ruejvetıkız. Hin şıma vêr xuı çarnên kum cawo bıçarnêni, piyorêyê yin vêjyenu vêr Humê. Şêk/şuıpı tedı çinikuwıg, (Rıehmêt) Huma herawu, Wuı, piyorê çiy zunuw.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

96. Thou wilt indeed find them, of all people, most greedy of life,-even more than the idolaters: Each one of them wishes he could be given a life of a thousand years: But the grant of such life will not save him from (due) punishment. For Allah sees well all that they do.
97. Say: Whoever is an enemy to Gabriel – for he brings down the (revelation) to thy heart by Allah’s will, a confirmation of what went before, and guidance and glad tidings for those who believe,-
98. Whoever is an enemy to Allah and His angels and messengers, to Gabriel and Michael,- Lo! Allah is an enemy to those who reject Faith.
99. We have sent down to thee Manifest Signs (ayat); and none reject them but those who are perverse.
100. Is it not (the case) that every time they make a covenant, some party among them throw it aside?- Nay, Most of them are faithless.
101. And when there came to them a messenger from Allah, confirming what was with them, a party of the People of the Book threw away the Book of Allah behind their backs, as if (it had been something) they did not know!
102. They followed what the Satans recited (falsely) over Solomon’s kingdom. Solomon did not disbelieve, but the Satans disbelieved, teaching men magic, and such things as came down at Babylon to the angels Harut and Marut. But neither of these taught anyone (Such things) without saying: “We are only for trial; so do not blaspheme.” They learned from them the means to sow discord between man and wife. But they could not thus harm anyone except by Allah’s permission. And they learned what harmed them, not what profited them. And they knew that the buyers of (magic) would have no share in the happiness of the Hereafter. And vile was the price for which they did sell their souls, if they but knew!
103. If they had kept their Faith and guarded themselves from evil, far better had been the reward from Allah, if they but knew!
104. O ye of Faith! Say not (to the Messenger) Ráìná, but say unthurna (i.e. say not words of ambiguous import, but words of respect); and hearken (to him): To those without Faith is a grievous punishment.
105. It is never the wish of those without Faith among the People of the Book, nor of the polytheists, that anything good should come down to you from your Lord. But Allah will choose for His special Mercy whom He will – for Allah is Lord of grace abounding.
106. None of Our revelations do We abrogate or cause to be forgotten, but We substitute something better or similar: Knowest thou not that Allah Hath power over all things?
107. Knowest thou not that to Allah belongeth the dominion of the heavens and the earth? And besides Him ye have neither patron nor helper.
108. Would ye question your Messenger as Moses was questioned of old? but whoever changeth from Faith to Unbelief, Hath strayed without doubt from the even way.
109. Quite a number of the People of the Book wish they could turn you (people) back to infidelity after ye have believed, from selfish envy, after the truth hath become manifest unto them: But forgive and overlook, till Allah brings about his command; for Allah Hath power over all things.
110. And be steadfast in prayer and regular in charity: And whatever good ye send forth for your souls before you, ye shall find it with Allah. for Allah sees Well all that ye do.
111. And they say: “None shall enter Paradise unless he be a Jew or a Christian.” Those are their (vain) desires. Say: “Produce your proof if ye are truthful.”
112. Nay,-whoever submits His whole self to Allah and is a doer of good,- He will get his reward with his Lord; on such shall be no fear, nor shall they grieve.
113. The Jews say: “The Christians have naught (to stand) upon; and the Christians say: “The Jews have naught (to stand) upon.” Yet they (profess to) study the (same) Book. Like unto their word is what those say who know not; but Allah will judge between them in their quarrel on the Day of Judgment.
114. And who is more unjust than he who forbids that in places for the worship of Allah, His name should be celebrated?-whose zeal is (in fact) to ruin them? It was not fitting that such should themselves enter them except in fear. For them there is nothing but disgrace in this world, and in the world to come, an exceeding torment.
115. To Allah belong the East and the West: whithersoever ye turn, there is Allah’s face. For Allah is All-Embracing, All-Knowing.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

96 – Elbette onları insanların hayata en hırslı, en düşkün olanları olarak bulacak, hatta müşriklerden bile daha düşkün bulacaksın. Onların her biri bin sene ömür sürmeyi arzular, oysa uzun yaşamak kendisini azaptan kurtarıp uzaklaştıracak değildir. Allah, onların neler yaptığını görüp duruyor.

97 – Söyle; her kim Cebrail’e düşman ise iyi bilsin ki, Kur’ân’ı senin kalbine Allah’ın izniyle kendinden önceki vahiyleri onaylayıcı, müminlere hidayet ve müjde kaynağı olmak üzere o indirdi.

98 – Her kim Allah’a, Allah’ın meleklerine, peygamberlerine, Cebrail ile Mîkâil’e düşman olursa, iyi bilsin ki, Allah da o kâfirlerin düşmanıdır.

99 – Şanım hakkı için sana çok açık âyetler; parlak mucizeler indirdik. Öyle ki, iman sahasından uzaklaşmış fasıklardan başkası onları inkâr etmez.

100 – O fasıklar hem bunları tanımıyacaklar, hem de ne zaman bir ahd üzerine antlaşma yapsalar, her defasında mutlaka içlerinden bir güruh çıkıp onu bozacak ve atıverecek öyle mi? Hatta az bir güruh değil, onların çoğu ahit tanımaz imansızlardır.

101 – Üstelik Allah tarafından onlara, yanlarındaki kitabı tasdik edici bir peygamber gelince, daha önce kendilerine kitap verilenlerden bir kısmı, Allah’ın kitabını sırtlarından geriye attılar, sanki hiçbir şey bilmiyorlarmış gibi yaptılar.

102 – Tuttular da Süleyman mülküne dair şeytanların uydurup izledikleri şeyin ardına düştüler. Halbuki Süleyman inkâr edip kâfir olmadı, lakin o şeytanlar kâfirlik ettiler; insanlara sihir öğretiyorlar ve Bâbil’de Harut ve Marut’a, bu iki meleğe indirilen şeyleri öğretiyorlardı. Halbuki o ikisi “biz ancak ve ancak sizi denemek için gönderildik, sakın sihir yapıp da kâfir olmayın!” demeden kimseye birşey öğretmezlerdi. İşte bunlardan karı ile kocanın arasını ayıracak şeyler öğreniyorlardı. Fakat Allah’ın izni olmadıkça bununla kimseye zarar verebilecek değillerdi. Kendi kendilerine zarar verecek ve bir fayda sağlamayacak bir şey öğreniyorlardı. Yemin olsun ki, onu her kim satın alırsa, onu alanın ahirette bir nasibi olmayacağını da çok iyi biliyorlardı. Hakkiyle bilselerdi, uğruna canlarını sattıkları şey ne çirkin bir şeydi.

103 – Şayet onlar iman edip de korunmuş olsalardı, elbette Allah tarafından verilecek mükafat çok hayırlı olacaktı. Keşke bunu bilselerdi.

104 – Ey iman edenler! “râine” demeyin, “unzurna” deyin ve iyi dinleyin, kâfirler için elemli bir azap vardır.

105 – Ne Kitap ehlinden, ne de müşriklerden hiçbiri, size Rabbinizden bir hayır indirilsin istemez. Allah ise, üstünlüğü, rahmetiyle dilediğine mahsus kılar ve Allah çok büyük lütuf sahibidir.

106 – Biz bir âyetten her neyi nesheder veya unutturursak, ondan daha hayırlısını yahut mislini getiririz. Bilmez misin ki, Allah her şeye kâdirdir.

107 – Bilmez misin ki, hakikaten göklerin ve yerin mülkü Allah’ındır, hepsi O’nundur. Size de Allah’dan başka ne bir dost, ne de bir yardımcı vardır.

108 – Yoksa siz peygamberinizi, bundan önce Musa’ya sorulduğu gibi, sorguya çekmek mi istiyorsunuz? Halbuki her kim imanı küfürle değiştirirse artık düz yolun ortasında sapıtmış olur.

109 – Ehl-i kitaptan birçoğu arzu etmektedir ki, sizi imanınızdan sonra çevirip kâfir etsinler: Hak kendilerine iyice belirdikten sonra bile sırf nefsaniyetlerinden ve kıskançlıktan dolayı bunu yaparlar. Buna rağmen siz şimdi af ile, hoşgörüyle davranın tâ Allah emrini verinceye kadar. Şüphe yok ki Allah her şeye kâdirdir.

110 – Siz namazı hakkıyle kılmaya bakın ve zekatı verin! Kendi nefsiniz için her ne hayır yaparsanız, Allah katında onu bulursunuz. Muhakkak ki, Allah bütün yaptıklarınızı görmektedir.

111 – Bir de “yahudi ve hıristiyanlardan başkası asla cennete giremeyecek” dediler. Bu onların kendi kuruntularıdır. Sen de onlara de ki; “Eğer doğru iseniz, haydi bakalım getirin delilinizi.”

112 – Hayır, hayır! Kim özü iyilik dolu olarak yüzünü Allah’a tertemiz döndürür ve teslim ederse, işte onun Rabbi katında ecri vardır. Onlara hiçbir korku yoktur ve onlar mahzun da olacak değiller.

113 – Yahudiler dediler ki, “Hıristiyanlar birşey üzerinde değiller”, Hristiyanlar da “Yahudiler bir şey üzerinde değiller” dediler. Oysa hepsi de kitabı okuyorlar. Hiçbir bilgisi olmayanlar da öyle onların dedikleri gibi dediler. İşte bundan dolayı Allah, ihtilafa düştükleri bu gibi şeylerde, kıyamet günü aralarında hüküm verecektir.

114 – Allah’ın mescitlerini, içlerinde Allah’ın isminin anılmasından meneden ve onların harap olmalarına çalışan kimselerden daha zâlim kim olabilir! İşte bunlar, oralara korka korka girmekten başka birşey yapmazlar. Bunlara dünyada perişanlık, ahirette de büyük bir azap vardır.

115 – Bununla beraber, doğu da Allah’ın, batı da Allah’ındır. Artık nereye dönerseniz dönün, orası Allah’a çıkar. Şüphe yok ki, Allah(ın rahmeti) geniştir, O, her şeyi bilendir.

Surê Baqara

116 – Ay zalımun vatı; “ Huma, xuır kıj pêda kerduw.” Hıeşâ, Wuı how sêr her çiwa (subhanuw). Hıeqiqat ser, ıerd ow ıezmunıd
çıta êsti se ayê yiwê. Piyorê yin Yi verıd umyê sejdı (vêr Yidi mil xuı kerduw çot).

117 – Wuı, wextag hama ıerd ow ıezmun ni vırazyêb,(o), yin ow wazyetra xelq kerd, o Wuı wextag, bıwazıg wa yow çik xelk
bıbu, tênıka yira vunu “Xelk bıb!“ wuı zi cadi xelk benuw.

118 – Aynunıg i’lımra nasib yin çinikuw yin vatên “De wa Huma madi qal bıkeru ya zi, de wa mar yow mucizı biyaru!” Inunra
verı zi, (İsunun) zê ınun, ınqêdıra vatıb. Qêlb ınun munow yow binun. Raşta zi yow Qumıg wazênuw hıeqiqat bızunuw Ma ayetun
xuı zelali ser(tırkiyê zelali ser=apaçık) muet yin.

119 – Şek/şuıpı çinikug, Ma tı yow hıeq ser, qê muıjdekar rehmêt xuıwo o, qê xeverkariyê e’zab xuı ser şavuıtuw. Tı ay êhl
cehnımira mes’ul niyi.

120 – Tı tabiy Mıletê Yawıdiyun o Xristiyunun nib se, ni Yawuıdiy ni zi Xristiyuni tıra razi nibêni.(Tı nişkêni qêf yin
wueşik) Vajıg, Raştaji rêyow raşt,rêyê Humê’wo. Eg, ehndêk i’lmıg tır umyowu tı ınêra pê, bı vuırzi o vaştışi yin o nêws yin
dımakuêr se, hin tıri hêt Humê’ra, ni yow duest ni zi yow hember(tırkiyê hember=yardımcı) estuw.

121 – Ayig Ma kıtab dow cı o Kıtab hıeqiqat ser vunêni ayi, ın(Qur’un)i layiqi ser vunêni. Hanik ıni, Yir (Qur’un’ır) imun
kên. (Inêra pê) kumi zi yi inkar bıkeruw se, hin Wuı how miyun yow zararêkow pilıdow.

122 – Ya kıj İsrail! Ni’metıg Ma dow şıma ayê wo wextêg ma şıma miyun e’lemunıd ummetunra cuarıd tepiştıb ınê biyarên xuı vir!

123 – O, otiri yow ruejra xuı bı pawênıg, ow ruej, çow çoy vera tawê nidunuw, çoyra yow fidye zi qawuıl nibena o, şefaati zi yow kar nidunuw yi, qet’a yow pıerra zi xuır yow hembêriy ni vinenuw.

124 – Inê zi xuı virra mekerênıg, yow wext, Humê İbrahim, yi pê yow çend çequiyun imthun kerd, Wuı, wextag ınun qêdna, Rab yi yira ınê vat; “Ez tı sêr piyorê isununır kena malla.” İbrahim va, “Zuryêt mıra zi (mallun) vej!” Rab yi yira va; “zâlimi ni rasêni ehd mı (ehd mı mı vera niquêni)!”

125 – Ma ta ow wextra ın Bêty (Humê’y), qê isununır kerduw cey xer o ma kerduw yow cewoko şênayi(tırkiyê şênayi=güvenli). Şima zi cey İbrahim, xuıri yow cey nımaj kerê. Hênê Ma İbrahim o İsmail’ır ina ehd kerdıb:”Beyt Mı, qê tawafê isununır, hım qê wahar taatir qê taat yinıra, hımı zi qê ayig şini ruk’ı wo sejdı, qê aynunir zahf pak bıtepşên!”

126 – O, ow wext İbrahim’ız ın qêdıra kot Humê lak; “Ya Rabb mı, Ita bıker ceykow şênayı, mehluıqat itêyır, yinıg Humê’ra tersêni o ruêj axrêtır imun kêni, fiekag qedow gedıwa aya fiekra rısq bıd yin.” Huma zi ın qêdıra vatıg: “ayig quıfır kêni ez aynunı zi kena wahar rısk o hıeyat dinyad bınê nasib duna yın, barcınê zi ez yin erzena e’zab adır, (o şıma zuni)uja çıkaseg çetın yo cawu!”

127 – O, wextag İbrahim temêl Beyt bınêkêg ardı cuar, Wuı wo İsmail ın qêdıra dueğa kerd: Ya Rabb ma, mara (ınê) qawuıl bıker. Bie şêk/şuıpi owıg piyorê çiy eşnawuenu ow tiyi o, owuıg piyorê çiy zunu ow(ı zi) Tıyi.

128 – Ya Rabb ma,hım ma wuırduni, ay Bısılmunêg vêr tıdi xuı kêni çot ma zi aynunrak, hımı zi neslê mara, ay Bısılmunêg tênıka tı verıd xuı kêni çot, otiri yow ummeta Bısılmuni vej. O rêyê taat ma, bı muejn ma. Pê rıehmê xuı bun towbun ma. Bie şêk/şuıpi towbun tı kawuıl kêni, (o) Rıehim'(ı zi) Tı’yi.

129 – Ya Rabb ma, yow zi miyun yinra yinır, otiri yow piyexmer bışawuıg, wa ayetun Tı yinır bıwıun. Wa Kıtab o Hiqmet bı muısnu yin. Wa zerrê yin ow tıvêr yini piya hola hol pak bıkeru.Bie şêk/şuıpi torr pil (Tırkiyê torr pil= en büyük)tiyi o tı wahar hiqmête.

130 –Owıg xuı nizunuw bie ay, kum pê xuı Mıletê İbrahim? Ma yi, ına dinyad kerduw isunêkow vijnayı.Bie şêk/şuıpı Wuı, axretıdı zi yow şehsêkow holunrawuw.

131 – Rabb yi wextag yira vat, “İslumıb!”, Yi (zi) vat “Ez têslim Rabbıl a’lêmin biyawa.”

132 – İbrahim ın din, lajun xuıri wuêsyet ke. Ya’qub’ı zi otiri ke (yinra vatı): “Gellê lajun mı! Muıheqqegıg ın din, Huma qê şımari vijnawu. Ay dinun binunra düir vınderên, tênıka Bısılmunitiy ser gun bıdên!”

133 – Ni şıma zi wextag Ya’qub merdêni, şahad ına hıedise biy; Wuı wext mêrg xuıdi lajun xuıra vatêni ;”Şıma bad mı çitêyır taat kêni?” ow wext lajun yi zi yira vatıb; “Ma Humê Tıri, Humê’y pirıkun Tı İbrahim, İsmail o İshaq’ıri imun kêni. Ow Huma, yow tenawu o ma tênıka yiri taat kêni. Labelê ay Bısılmunêg tenıka yi verıd mil xuı keni çot ma zi aynunrayê.”

134 – Yin yow Ummetib, umyê wo şiy. Kerdenê yini yinır, ayê şıma zi şımrıwo.Şıma kerdeni yinra (zi) ni pêrsiyêni.

135 – Yow zi (êhl Kıtab) vatıb: “(gellê isunên, xuıri) yawudi ya zi xristiyun bıbênıg, wa şıma pê bı xelisiy.” Tı (zi) yinra vajıg: “Nie xêr! Ma tabiy din İbrahim’ug Hıenifuy o Heqq’ır (Humê’yır) imun kenuw ma tabiy ay dinêy o, Wuı, qet’a yow wextı zi muışrıkunra nibı.”

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

116. They say: “(Allah) hath begotten a son” :Glory be to Him.-Nay, to Him belongs all that is in the heavens and on earth: everything renders worship to Him.
117. The Originator of the heavens and the earth: When He decreeth a matter, He saith to it: “Be,” and it is.
118. Say those without knowledge: “Why speaketh not Allah unto us? or why cometh not unto us a Sign?” So said the people before them words of similar import. Their hearts are alike. We have indeed made clear the Signs unto any people who hold firmly to Faith (in their hearts).
119. Verily, We have sent thee in truth as a bearer of glad tidings and a warner: But of thee no question shall be asked of the companions of the Blazing Fire.
120. Never will the Jews or the Christians be satisfied with thee unless thou follow their form of religion. Say: “The Guidance of Allah,-that is the (only) Guidance.” Wert thou to follow their desires after the knowledge which hath reached thee, then wouldst thou find neither protector nor helper against Allah.

121. Those to whom We have given the Book study it as it should be studied: They are the ones that believe therein: Those who reject faith therein,- the loss is their own.

122. O Children of Israel! call to mind the special favor which I bestowed upon you, and that I preferred you to all others.

123. Then guard yourselves against a Day when one soul shall not avail another, nor shall compensation be accepted from her nor shall intercession profit her nor shall anyone be helped (from outside).

124. And remember that Abraham was tried by his Lord with certain commands, which he fulfilled: He said: “I will make thee an Imam to the Nations.” He pleaded: “And also (Imams) from my offspring!” He answered: “But My Promise is not within the reach of evil-doers.”

125. Remember We made the House a place of assembly for men and a place of safety; and take ye the Station of Abraham as a place of prayer; and We covenanted with Abraham and Ismail, that they should sanctify My House for those who compass it round, or use it as a retreat, or bow, or prostrate themselves (therein in prayer).

126. And remember Abraham said: “My Lord, make this a City of Peace, and feed its people with fruits,-such of them as believe in Allah and the Last Day.” He said: “(Yea), and such as reject Faith,-for a while will I grant them their pleasure, but will soon drive them to the torment of Fire,- an evil destination (indeed)!”

127. And remember Abraham and Ismail raised the foundations of the House (with this prayer): “Our Lord! Accept (this service) from us: For Thou art the All-Hearing, the All-Knowing.”

128. “Our Lord! make of us Muslims, bowing to Thy (Will), and of our progeny a people Muslim, bowing to Thy (Will); and show us our place for the celebration of (due) rites; and turn unto us (in Mercy); for Thou art the Oft-Relenting, Most Merciful.

129. “Our Lord! send amongst them a Messenger of their own, who shall rehearse Thy Signs to them and instruct them in scripture and wisdom, and sanctify them: For Thou art the Exalted in Might, the Wise.”

130. And who turns away from the religion of Abraham but such as debase their souls with folly? Him We chose and rendered pure in this world: And he will be in the Hereafter in the ranks of the Righteous.

131. Behold! his Lord said to him: “Submit (thy will to Me):” He said: “I submit (my will) to the Lord and Cherisher of the Universe.”

132. And this was the legacy that Abraham left to his sons, and so did Jacob; “Oh my sons! Allah hath chosen the Faith for you; then die not except in the state of submission.”

133. Were ye witnesses when death appeared before Jacob? Behold, he said to his sons: “What will ye worship after me?” They said: “We shall worship Thy God and the God of thy fathers, of Abraham, Ismail and Isaac,- the One (True) God. To Him do we submit (in Islám).”

134. That was a people that hath passed away. They shall reap the fruit of what they did, and ye of what ye do! Ye shall not be asked about what they did.

135. They say: “Become Jews or Christians if ye would be guided (to salvation).” Say thou: “Nay! (I would rather) the Religion of Abraham the True, and he joined not gods with Allah.”

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

116 – O zalimler, “Allah kendisine çocuk edindi.” dediler. Hâşâ, O sübhândır. Doğrusu, göklerde ve yerde ne varsa O’nundur. Hepsi O’na boyun eğmiştir.

117 – O, göklerin ve yerin yoktan var edicisidir ve O, bir işin olmasını murad edince, ona yalnızca “ol!” der, o da hemen oluverir.

118 – Bilgiden nasibi olmayanlar da “Allah bizimle konuşsa ya, yahut bize de bir mucize gelse ya!” dediler. Bunlardan öncekiler de tıpkı böyle, bunların dedikleri gibi demişlerdi. Onların kalbleri birbirlerine benzedi. Gerçekten de yakîne ermek (hakikati bilmek) isteyen bir kavim için biz mucizeleri çok açık seçik gösterdik.

119 – Şüphe yok ki, Biz seni hak ile rahmetimizin müjdecisi ve azabımızın habercisi olarak gönderdik. Sen, o cehennemliklerden sorumlu değilsin.

120 – Sen onların milletlerine tabi olmadıkça ne yahudiler, ne de hıristiyanlar senden asla hoşnud ve razı olmayacaklar. De ki, gerçekten de Allah’ın hidayeti, hidayetin ta kendisidir. Şânım hakkı için, sana vahiyle gelen bu kadar bilgiden sonra, kalkıp da onların arzu ve heveslerine uyacak olursan, sana Allah’dan ne bir dost bulunur, ne de bir yardımcı.

121 – Kendilerine kitabı verdiğimiz ehliyetli kimseler onu, tilavetinin hakkını vererek okurlar. İşte onlar, ona iman ederler. Her kim de onu inkâr ederse, işte o inkârcılar hüsran içindedirler.

122 – Ey İsrailoğulları! Sizlere ihsan ettiğim nimetimi ve sizi vaktiyle âlemdeki ümmetlere üstün tuttuğumu hatırlayın!

123 – Ve öyle bir günden sakının ki, o gün kimse, kimsenin yerine bir şey ödeyemez, kimseden fidye kabul edilmez ve ona şefaat de fayda vermez, hiçbir taraftan yardım da görmezler.

124 – Şunu da unutmayın ki, bir zamanlar İbrahim’i Rabbi, birtakım kelimeler ile imtihan etti, o, onları sona erdirince, Rabbi ona, “Ben seni bütün insanlara imam yapacağım.” buyurdu. İbrahim, “Zürriyetimden de yap!” dedi. Rabbi ona “zâlimler benim ahdime nail olamaz!” buyurdu.

125 – Biz ta o zaman bu Beyt’i, insanlar için bir sevap kazanma ve bir güven yeri kıldık. Siz de Makam-ı İbrahim’den kendinize bir namazgah edinin. Ayrıca İbrahim ile İsmail’e şöyle ahid verdik: “Beytimi, hem tavaf edenler için, hem ibadete kapananlar için, hem de rükû ve secde edenler için tertemiz tutun!”

126 – Ve o vakit İbrahim “Ey Rabbim, burasını güvenli bir belde kıl, halkından Allah’a ve ahiret gününe iman edenleri çeşitli meyvalarla rızıklandır” diye yalvardı. Allah buyurdu ki: “küfredeni dahi rızıklandırır da hayattan biraz nasip aldırırım, sonra da onu ateş azabına uğratırım ki, orası ne yaman bir duraktır!”

127 – Ve ne vakit ki İbrahim, Beyt’in temellerini yükseltmeye başladı, İsmail ile birlikte şöyle dua ettiler: Ey Rabbimiz, bizden kabul buyur, hiç şüphesiz işiten sensin, bilen sensin.

128 – Ey bizim Rabbimiz, hem bizim ikimizi yalnız senin için boyun eğen müslümanlar kıl, hem de soyumuzdan yalnız senin için boyun eğen müslüman bir ümmet meydana getir ve bize ibadetimizin yollarını göster, tevbemize rahmetle bakıver. Hiç şüphesiz Tevvâb sensin, Rahîm sensin.

129 – Ey bizim Rabbimiz, bir de onlara içlerinden öyle bir peygamber gönder ki, onlara senin âyetlerini tilavet eylesin, kendilerine kitabı ve hikmeti öğretsin, içlerini ve dışlarını tertemiz yapıp onları pâk eylesin. Hiç şüphesiz Azîz sensin, hikmet sahibi Sensin.

130 – İbrahim’in milletinden, kendine kıyan beyinsizden başka kim yüz çevirir? Biz onu dünyada seçkin birisi yaptık, hiç şüphesiz o, ahirette de iyilerden biridir.

131 – Rabbi ona, “İslâm ol!” emrini verince, o “Ben âlemlerin Rabbine teslim oldum.” dedi.

132 – Bu dini İbrahim, kendi oğullarına vasiyyet etti, Yakub da öyle yaptı: “Ey oğullarım! Muhakkak ki, bu dini size Allah seçti, başka dinlerden uzak durun, yalnızca müslüman olarak can verin!” dedi.

133 – Yoksa siz de olaya şahit mi oldunuz; Yakub’a ölüm hali gelip çattığı zaman, oğullarına; “Benden sonra neye ibadet edeceksiniz?” dediği zaman, oğulları; “Senin Allah’ına ve ataların İbrahim, İsmail ve İshak’ın Allah’ına, tek olan o Allah’a ibadet edeceğiz. Biz ancak O’na boyun eğen müslümanlarız.” dediler.

134 – Onlar bir ümmetti, geldi geçti. Onlara kendi kazandıkları, size de kendi kazandığınız. Siz onların yaptıklarından sorguya çekilecek değilsiniz.

135 – Bir de: “yahudi veya hıristiyan olunuz ki, hidayet bulasınız.” dediler. Sen onlara de ki: “Hayır! Hanif olarak hakka tapan İbrahim’in dinine (uyarız) ki, o hiçbir zaman müşriklerden olmadı.”

Surê Baqara

136 – Vajênıg, “Ma Humê’yır ımun ke o, Yi mar çıta arduw war se, İbrahim, İsmail,İshaq, Ya’qub ow tuernun yiri çıta ardu war se, o, Muısa wo i’sê’yir çıta arduw war se, o, Rabb yinra piyorê piyexmerunır çıta umyowu warse, ma piyorunır imun kerd. Mari piyorê piyexmêriy zêpiy. O ma ay Bısılmunêyig, tênıka ma vêr Humê’yıd mil xuı kêni çot.”

137 – Eg yını zi zê şıma imun bıkêr se, yini zi umyê rêyow raşt ser o rêyê xelısnayiş (axrêt) diyuw(Rasêy hidayet). Nê eg yin (rêyê şımara) rı bıçarn se, yin tênıka hê miyun xusumetiyê bênatê xuıdê. Huma, vera yin, tır besu.O, Wuı eşnawuen o (piyorê kerdenun) zunu.

138 – Bıun buêyê Humêra. Kum Humê’yra dahanê rınd buêyı êşkenuw pıradu? Hanik ma, ayig tênıka Yı’ri taat kêni, ma ayê.(Tırkiyê taat=ibadet)

139 – Vajıd: “Ni, Humê’y ser şıma madi quêni miyun yow muıneqeşiy? Hıel bık hıel W uı, Rabb Mawo zi Rabb Şımawo zi. Kerdenê ma mari, kerdenê şıma zi şimari. Inê bızunênıg ma, zerra o sinayira duısên Humê’wa.

140 – “Ni şıma ınê hê vuni,İbrahim’ı zi, İsmail’i zi, İshaq’ı zi, Ya’qub’ı zi o, tuêrn yini zi piyorê yin, Yawudiy o Xristiyuniy?” Vajıg: “Şıma dahanê hol zuni, ni Huma?” Ow hıeqiqatıg Humê’y yê ser şahadiy kerda, owıg ayê inkar kenu, yira dahanê zalımêkow pil kum estuw? Huma, kerdenê şımara bie xever niyuw.

141 – Yin yow Ummetib, umyê wo şiy. Kerdenê yini yinır, ayê şıma zi şımrıwo.Şıma kerdeni yinra (zi) ni pêrsiyêni.

142 – Miyun isununra tiki bie aqıliyê yin vun; “Ow qıblıg yin hê yi ser, kum yin ay qıblıra açarnow?” Vajıg: “Ruejvetıkı zi o ruejawiyi zi ınê Humê’wo. Wuı, kum bıwazuw yi xelısnenuw(rasnenuw hidayêt Xuı).”

143 – O ın qêdıra, ma şıam kerduw yow ummeta miyuninıg, wa şıma pê ınê piyorê isununır yow misal hıeqıb o, wa şıma hıeq ser şahadi bıkêr. Piyexmerız wa şıma ser şahadıbu. Qabe’wag cuavêri tı zerê yêdi vındertên, ayê ma semêd ınê tıri kerda yow qıble: Ayig piyexmêr dım şın aynun ow ayig têpya gêrêni a, ma ınun yow binunra cieser bıfin(ına semedrawa.).(Labelê) ın guırı, ayig Humê’y yin xelısnow (êhl hidayêt) bie ınuni, helbet ay binunır grun yenuw. Huma, (helbet) imun şıma nikenuw vin. Bie şêk Huma, piyorê isununir zahf wahar yow şefqatow, merhıamêtow.

144 – Raşta zi, Ma diyên tı ri xuı çarnên hêt ıezmuna o sıfêt tı kotê yownê wazyet o, tı gêrêni (qıbla). Hin Ma vêr tı (aya qıblewag wueş tıwa şına o tı gêrêni cı ma tı ) çarnêni ayê. De hadê, vêr xuı bıçarn hêt Mescid-i Hıerum’a. Şıma zi gelle Mu’miniên, riy ıerdıd şıma çad bêni bıbên, ver xuı bıçarnên ow hıeta! Ayig Kıtab diyow yin, yin qêt!a zunig, Ina emır Hıeq ser Rabb yinra umyawa.O, Huma zunuw yin sekerduw o hê sekêni, piyorê ınun zun.Inunra bie xever niyuw.

145 – Qesem, tı ay êhl Kıtabır, piyorê dêlilunı zi biar, yin hênê tabiy qıblê tı nibêni, Tı zi tabi qıblê yin nibên. Zatêni yini zi tabiy qıblê yow binun nibêni. Qesem ehndêk i’lmıg tıri umyowu eg tı bad ın i’lma pê, tı bun kêf yini o tı nêws yin dıma şiyêri se, ow wext, bie şek, tı zi bên zalımunra.

146 – A’lımun ay ummêtig êhl Kıtabê ayi, ın(Qur’un)’o wo ay piyexmêr, sênig lajun xuı şınasnêni, yini zi ow qêdı şınasnên, miyun yinra yow çen qêflê yin ına hıeqiqat, bad ehndêk zunayiş xuıra zi pê, hênê nımnêni.

147 – Ow Hıeqq(Qur’un), Rabb tırawu. Hin qet’a, êhl şek/şuıpira meb!

148 – Ummetunra her yowyê yin, wahar yow qıbliyow, vêr xuı çarnêni ow heta, Dehadê, tım xêr dıma bıvazdên, yarış bıkerên. Çıma çadi bêni bıbên, Huma şıma dun ariy, an yow ca. Bie şêk/şuıpi, Huma qadır piyorê çiyow.

149 – Hım şıma çara quên rêyı ser bı quêrın (qê nımaja)vêr xuı bı çarnên hêt Mescid-i Hıerum’a. Bie şêk/şuıpı ına Rabb şımara yow hıeqa.Huma kerdenê şımra bie xever niyuw.

150 – (Ya Mehemed)Tı çara quên rêyı ser bı quer, (qê nımaja) vêr xuı bıçarn hêt Mescid-i Hıerum’a. O, şıma çadi bêni bıbên, vêr xuı bıçarnên ow hetawuıg ayig hê miyun yow nehıeqidê bie aynun, wa dêst isununıd qê (xrabiyê) şımawa wa yow dêlil nimunuw. Yinra metersên Mı’ra bı tersênıg wa Ez zi ni’mêt xuı şıma ser tamumik o, wa pê ınê şıma rêyow raşt bı vini.

151 – Nitekim içinizden size bir peygamber gönderdik. O size âyetlerimizi okuyor, sizi temizliyor, size kitabı ve hikmeti öğretiyor. Size bilmediğiniz şeyleri öğretiyor.

152 – Owtirow se, Mı biyarê xuı vir(Mır zıkır bıkerên), wa êz şıma biyar xuı vir. Mır şıkır bıkerênıg wa şıma miyun numquariy mequêr.

153 – Ya êhl imun! Pê nımaj o Sabır mıra hembêriy bıwuazên. Şek/şuıpı tedi çinikuw, Huma how vêr êhl sabırıdow.

154 – Ayig rêyê Humê sera mêrd, aynunra mevajên “Merdı” Nie xêr, yin gunêy. Labelê şıma ınê nizuni.

155 – Ma şıma pê bınê ters, pê bınê vêşıniy, bınêzi pê malun şımara, pê gun şımara o pê kêmkerdiş rencê (karê) şıma, Ma şıma imtuhun kêni.(Ya Mehemed)muıjdı bıd ay êhl sabıri!

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

136. Say ye: “We believe in Allah, and the revelation given to us, and to Abraham, Ismail, Isaac, Jacob, and the Tribes, and that given to Moses and Jesus, and that given to (all) prophets from their Lord: We make no difference between one and another of them: And we submit to Allah (in Islám).”

137. So if they believe as ye believe, they are indeed on the right path; but if they turn back, it is they who are in schism; but Allah will suffice thee as against them, and He is the All- Hearing, the All-Knowing.

138. (Our religion) takes its hue from Allah. And who can give a better hue than Allah. And it is He Whom we worship.

139. Say: Will ye dispute with us about Allah, seeing that He is our Lord and your Lord; that we are responsible for our doings and ye for yours; and that we are sincere (in our faith) in Him?

140. Or do ye say that Abraham, Ismail, Isaac, Jacob and the Tribes were Jews or Christians? Say: Do ye know better than Allah. Ah! who is more unjust than those who conceal the testimony they have from Allah. But Allah is not unmindful of what ye do!

141. That was a people that hath passed away. They shall reap the fruit of what they did, and ye of what ye do! Of their merits there is no question in your case:

142. The fools among the people will say: “What hath turned them from the Qibla to which they were used?” Say: To Allah belong both East and West: He guideth whom He will to a way that is straight.

143. Thus, have We made of you an Ummah justly balanced, that ye might be witnesses over the nations, and the Messenger a witness over yourselves; and We appointed the Qibla to which thou wast used, only to test those who followed the Messenger from those who would turn on their heels (from the Faith). Indeed it was (a change) momentous, except to those guided by Allah. And never would Allah Make your faith of no effect. For Allah is to all people Most surely full of kindness, Most Merciful.

144. We see the turning of thy face (for guidance) to the heavens: now Shall We turn thee to a Qibla that shall please thee. Turn then thy face in the direction of the Sacred Mosque: Wherever ye are, turn your faces in that direction. The People of the Book know well that that is the truth from their Lord. Nor is Allah unmindful of what they do.

145. Even if thou wert to bring to the People of the Book all the Signs (together), they would not follow thy Qibla; nor art thou going to follow their Qibla; nor indeed will they follow each other’s Qibla. If thou after the knowledge hath reached thee, Wert to follow their (vain) desires,- then wert thou Indeed (clearly) in the wrong.

146. The People of the Book know this as they know their own sons; but some of them conceal the truth which they themselves know.

147. The Truth is from thy Lord; so be not at all in doubt.

148. To each is a goal to which Allah turns him; then strive together (as in a race) towards all that is good. Wheresoever ye are, Allah will bring you together. For Allah Hath power over all things.

149. From whencesoever thou startest forth, turn thy face in the direction of the Sacred Mosque; that is indeed the truth from thy Lord. And Allah is not unmindful of what ye do.

150. So from whencesoever thou startest forth, turn thy face in the direction of the Sacred Mosque; and wheresoever ye are, turn your face thither: that there be no ground of dispute against you among the people. Except those of them that are bent on wickedness; so fear them not, but fear Me; and that I may complete My favors on you, and ye May (consent to) be guided;

151. A similar (favor have ye already received) in that We have sent among you a Messenger of your own, rehearsing to you Our Signs, and sanctifying you, and instructing you in Scripture and Wisdom, and in new knowledge.

152. Then do ye remember Me; I will remember you. Be grateful to Me, and reject not Faith.

153. O ye who believe! seek help with patient perseverance and prayer; for Allah is with those who patiently persevere.

154. And say not of those who are slain in the way of Allah. “They are dead.” Nay, they are living, though ye perceive (it) not.

155. Be sure we shall test you with something of fear and hunger, some loss in goods or lives or the fruits (of your toil), but give glad tidings to those who patiently persevere,-

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

  • 136 – Deyiniz ki, “Biz, Allah’a iman ettik ve bize ne indirildiyse İbrahim’e, İsmail’e, İshak’a, Yakup’a ve torunlarına ne indirildiyse, Musa’ya ve İsa’ya ne indirildiyse ve bütün peygamberlere Rablerinden ne verildiyse hepsine iman ettik. Biz onların arasında fark gözetmeyiz ve biz ancak O’na boyun eğen müslümanlarız.”
  • 137 – Eğer onlar da sizin iman ettiğiniz gibi iman ederlerse doğru yola girmiş, hidayeti bulmuş olurlar. Yok eğer yüz çevirirlerse onlar sadece ve sadece didişmenin içindedirler. Allah onlara karşı sana yeter. Ve O, işitendir, bilendir.
  • 138 – Allah’ın boyasına bak, (vaftiz nolacak?) Kim, Allah’dan daha güzel boya vurabilir ki? İşte biz O’na ibadet edenleriz.
  • 139 – De ki: “Allah hakkında bizimle didişmeye mi gireceksiniz? Oysa O, bizim de Rabbimiz, sizin de Rabbinizdir. Bizim amellerimiz bize, sizin amelleriniz de size. Şu kadar var ki, biz O’na ihlas ile sarılıyoruz.
  • 140 – “Yoksa siz, İbrahim de, İsmail de, İshak da, Yakup da ve torunları da hep yahudi ve hıristiyan idiler mi demek istiyorsunuz?” De ki: “Siz mi daha iyi bilirsiniz, yoksa Allah mı?” Allah’ın şahitlik ettiği bir hakikatı bile bile inkar edenden daha zâlim kim olabilir? Allah, yaptıklarınızdan gafil değildir.
  • 141 – Onlar bir ümmet idiler, gelip geçtiler. Onlara kendi kazandıkları, size de kendi kazandıklarınız. Ve siz onların yaptıklarından sorumlu tutulacak değilsiniz.
  • 142 – İnsanlar içinde bir kısım beyinsizler takımı, “Bunları bulundukları kıbleden çeviren nedir?” diyecekler. De ki: “Doğu da, batı da Allah’ındır. O, kimi dilerse onu hidayete erdirir.”
  • 143 – Ve işte böyle, sizi ortada yürüyen bir ümmet kıldık ki, siz bütün insanlar üzerine adalet örneği ve hakkın şahitleri olasınız, Peygamber de sizin üzerinize şahit olsun. Daha önce içinde durduğun Kâ’be’yi kıble yapmamız da şunun içindir: Peygamber’in izince gidecekleri, iki ökçesi üzerinde geri döneceklerden ayıralım. Bu iş elbette Allah’ın hidayet ettiği kimselerin dışındakilere çok ağır gelecekti. Allah imanınızı kaybedecek değildir. Hiç şüphesiz Allah, bütün insanlara çok şefkatlidir, çok merhametlidir.
  • 144 – Doğrusu, biz, yüzünün semaya yöneldiğini, orada şekilden şekile geçerek, aranıp durduğunu görüyorduk. Artık seni hoşnud olacağın bir kıbleye çevireceğiz. Haydi bakalım, yüzünü Mescid-i Haram’a doğru çevir. Siz de ey müminler, nerede olursanız olun, yüzünüzü o tarafa doğru çevirin! Kendilerine kitap verilmiş olanlar da kesinlikle bilirler ki, Rabblerinden gelen o emir haktır. Ve Allah, onların yaptıklarından ve yapmakta olduklarından gafil değildir.
  • 145 – Celâlim için, sen o kitap verilmiş olanlara, bütün delilleri de getirsen, yine de senin kıblene tabi olmazlar, sen de onların kıblesine tabi olmazsın. Zaten onlar da birbirlerinin kıblesine tabi değiller. Celâlim hakkı için, sana gelen bunca ilmin arkasından sen tutar da onların arzu ve heveslerine uyacak olursan, o zaman hiç şüphesiz, sen de zâlimlerden olursun.
  • 146 – O kendilerine kitap verdiğimiz ümmetlerin âlimleri onu o peygamberi oğullarını tanır gibi tanırlar, böyle iken içlerinden bir takımı gerçeği bile bile gizlerler.
  • 147 – O hak, Rabbindendir. Artık şüpheye düşenlerden olma sakın!
  • 148 – Ümmetlerden her birinin bir yönü vardır, o ona yönelir, haydin, hep hayırlara koşun, yarışın. Her nerede olsanız Allah sizi toplar, bir araya getirir. Şüphesiz ki Allah her şeye kâdirdir.
  • 149 – Hem her nereden yola çıkarsan (namazda) hemen Mescid-i Haram’a doğru yüzünü çevir. Bu emir şüphesiz hak, Rabbinden olduğu gerçektir. Allah yaptıklarınızdan habersiz de değildir.
  • 150 – Her nereden yola çıkarsan yüzünü Mescid-i Haram’a doğru çevir, ve her nerede olsanız yüzünüzü ona doğru çevirin ki insanlar için aleyhinizde bir delil olmasın. Ancak içlerinden haksızlık edenler başka. Siz de onlardan korkmayın, benden korkun. Hem üzerinizdeki nimetimi tamamlayayım, hem gerek ki doğru yolu bulasınız.
  • 151 – Nitekim içinizden size bir peygamber gönderdik. O size âyetlerimizi okuyor, sizi temizliyor, size kitabı ve hikmeti öğretiyor. Size bilmediğiniz şeyleri öğretiyor.
  • 152 – O halde beni anın, ben de sizi anayım. Bana şükredin de nankörlük etmeyin.
  • 153 – Ey iman edenler! Sabır ve namazla yardım isteyin. Şüphe yok ki Allah, sabredenlerle beraberdir.
  • 154 – Allah yolunda öldürülenlere “ölüler” demeyin. Hayır, onlar diridirler. Fakat siz sezemezsiniz.
  • 155 – Çaresiz biz sizi biraz korku, biraz açlık, biraz da mallardan, canlardan ve ürünlerden eksiltme ile imtihan edeceğiz. Müjdele o sabredenleri!
  • Tırki

Surê Baqara

156 – Yin, wextag yow nısbêti umyê yin sarı ser se vatên: “Ma ıeyid Humê’wê o pêrnira (zi) ma têpya şin vêr Yı.”

157 – Hanik ay êstiy ay, Meğfiret o rehmêt Humê qê yinow. Hanik ayig xêlisyêni ay ıniy.(Yin hê Hidayêt Humê ser.)

158 – Raştaz Safa wo Merwe, E’lımêt Humê’rayi. Inê sera zi isununra Kumi zi Niyêt Hıej o Uımri’ya Kiabı ziyaret kerd o, yin ita tawaf kerd se, yinır yow guına çinikuw. Kumi zi zerra yow xêr bıker se, bie şêk, Huma, ecır xêr yi dun, Wuı piyorê çiy zun.

159 – Ay ayêtıg semêd hidayêt şımawa Ma, Kıtabıd qê şımari me’nê yin kerda a wo Ma şımara vata , Kum ın ayetun ma bınımnuw se (Me’nê yina raşt ni vaj se), ın êstiy ın, Huma le’net ken ınunır. Kumıg êşkênuw le’net bıkêru yinı zi le’net kêni ınunır.

160 – Labelê ayig tobı kerd o wazyêt xuı kerduw raşt, ay hê tıvêr ınêdê. Hanik ınuni zi, ez e’f kena. Ez zahf wahar merhıemêta, tobunı zi zahf kawuıl kena.

161 – Labelê ayig ayetun Ma inkar kerdowo biy kafır o, ınê sera zi gun dow, eg ma biê ınun se, le’net Humê wo le’nêt melekon o isunun tım wa ınun serabu.

162 – Yini ebedıl ebed bin ınêdi munêni. Ni e’zab yin kêmyenuw, ni zi ni vêrdiyenuw yin çımun xuı akêriy. (Fırset yin nidiyenuw.)

163 – İlah şıma tênıka Huma’wu. Bie Yi İlah çinikuw. Wuı (hım)Remun o (hımı zi)Rehiym’uw

164 – Bie şêk, wıraştê ıerd o ıezmunid, yow binun dıma umyayiş şew o ruêjid, Ay gêmiyig qê menf’at isununir denızıd şini aynunid, Awkag Huma ıezmunra qê bad mêrg ıerdra semêd wuêşiyê yê anu wuar ayêd, wuêşiyv ıerdra pê, ow hıeynunıg sêr yid salmı diyenuw ınêdi, bedılnayişi hıewêdi, ow horıg bênatê ıerdow ıezmunid benuw vıla ayid yenuw piy ayid, yow cêmyetag akıl xuı şuığılnena aynunir, helbet ınunid yow ayet(Humê ser yowra zahf dêlil) esta.

165 – İsununra kumi zi bie Humê’y tikiy çiyun Humê’yır şierık tepşên o, Qêdowuıg Humê’yra hıes kêni ow qêdı aynunra zi hıes kêni. Hıel bık hıel Sinayê Humê, vêr wahar êhl imunid dahani pila. Ay zuılımkari, wextag e’zab vinêni o verrık bê yin bızunên piyorê kuwwet ıeyid Humê’wo o raştazi e’zab Humê zahf çetınow.

166 – Ow wext ayig(ay zuılımkarig)aynunig kêrd tabiy xuı, yin wextag e’zab diy, ınunra remê şiy düir o bênatê yinizi xêrpiyawo biyuw letê letê.

167 – Ayig biy tabiy ay zalımun ayi zi ina vatêni: “wuerıkbên ma hênê bêşkên bışiyên dinya o yin sênig ınkê mara remêy şiy düir o ma zi otiri yinra bıremên bışiyên düir!” Hanik ın qêdıra Huma piyorê e’mêl yin (qê pueşmuntiyê yin o qê qehııryayiş yin) hıesretıg êrziyenuw piser ow qêdıra muejnenuw yin. In adırra vêjyayiş yini çinikuw.

 

168 – Gellê isunên! Riy ıerdıd piyorê ni’metun Mıwo pakunra hıelali ser bı wuerên. Labelê guımun şêtun dıma meşiyerên. Çımçıra wuı şımari yow duışmenêkow e’lêniwu.

169 – Wuı şımari tım çikow muırdar o xrab emır kenuw. Vera Humê, çikog şıma nizunı wuazenug şıma ayê vaji.

170 – Wextag yinra bıvajiy, “Owıg Humê ardu wuar, tabiy ay bıbên”: (Yin) vuni “Nêy, ma pirikun xuı çıta ser diyuw se, ma zi ayi dım şini.” êla eg pirikun yin, nişkên aqıl çikra bırasniwo o, ınêra zi eg ni êşki hıeqiqatı zi bıvinse, hênê zi yin pirıkun xuı dıma şini?

171 – Wazyêt ay kafırun munenuw wazyêt ayig tênıka pê qari-buariy gueş çoy sera ninuni, munenu wazyêt aynun. Ayi quariy, kıêriy, laliy. Aqıl xuı zi ni şuığılnêni.

172 – Ya êhl imun! Rıskıg ma dow şıma, aynunra ay wueşun o pakun yinra bı wuêrin o, eg şıma tênıka Humê’yır qulati kêni se, yir şıkır bı kêrin.

173 -Wuı(Huma), tênıka ınun şımari kerduw hıerum: Hıeyvunêkow merdı, guin, guêşt xuêz, Yoz zi hıeyvunıg Humê’yır niy, nımê yownê kêsır bıryowu se, ayi. Barcınê kumı zi wuêr ınunidi kotuw miyun yow zarurêtiy se, ınunra, eg tecawuız hıeq çoy nikenuw se o wuelçê zarurêtiyra ni vêjyenuw se, eêşkenuw ınunra bıwueruw, ınêdi yınır yow guına zi çinika. Çımçıra Huma wahar e’fê o merhıemetêkow pilow.

174 – Ayig Kıtab Humê’yra çik nımnêni o ınê sera zi tikiy perun gêni se, ınê sera yin, bie adır tawê ni kêni pizê xuı. Ruêj qêyumıdı zi Humatala ni yinıd qısê kenuw o ni zi yin (guınunra)kenuw pak. Yinır tênıka yow e’zabêkow çetın estuw.

175 – Hanik ayi, hidayet ca verdowo yê vera rêyıra vêjyêyi o, meğfirêt Humê zi vera, e’zab Humê’y guıretuw. Ini, vera adıri, çıkasi zi wahar yow sabırê!

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

156. Who say, when afflicted with calamity: “To Allah We belong, and to Him is our return”:-
157. They are those on whom (descend) blessings from their Lord, and Mercy, and they are the ones that receive guidance.
158. Behold! Safa and Marwa are among the Symbols of Allah. So if those who visit the House in the Season or at other times, should compass them round, it is no sin in them. And if any one obeyeth his own impulse to good,- be sure that Allah is He Who recogniseth and knoweth.
159. Those who conceal the clear (Signs) We have sent down, and the Guidance, after We have made it clear for the People in the Book,-on them shall be Allah’s curse, and the curse of those entitled to curse,-
160. Except those who repent and make amends and openly declare (the Truth): to them I turn; for I am Oft-Returning, Most Merciful.
161. Those who reject Faith, and die rejecting,- on them is Allah’s curse, and the curse of angels, and of all mankind;
162. They will abide therein: Their penalty will not be lightened, nor will respite be their (lot).
163. And your God is One God. There is no god but He, Most Gracious, Most Merciful.
164. Behold! in the creation of the heavens and the earth; in the alternation of the night and the day; in the sailing of the ships through the ocean for the profit of mankind; in the rain which Allah Sends down from the skies, and the life which He gives therewith to an earth that is dead; in the beasts of all kinds that He scatters through the earth; in the change of the winds, and the clouds which they trail like their slaves between the sky and the earth;- (Here) indeed are Signs for a people that are wise.
165. Yet there are men who take (for worship) others besides Allah, as equal (with Allah): They love them as they should love Allah. But those of Faith are overflowing in their love for Allah. If only the unrighteous could see, behold, they would see the penalty: that to Allah belongs all power, and Allah will strongly enforce the punishment.
166. Then would those who are followed clear themselves of those who follow (them) : They would see the Chastisement, and all relations between them would be cut off.
167. And those who followed would say: “If only we had one more chance, we would clear ourselves of them, as they have cleared themselves of us.” Thus will Allah show them (the fruits of) their deeds as (nothing but) regrets. Nor will there be a way for them out of the Fire.
168. O ye people! Eat of what is on earth, lawful and good; and do not follow the footsteps of the Satan, for he is to you an avowed enemy.
169. For he commands you what is evil and shameful, and that ye should say of Allah that of which ye have no knowledge.
170. When it is said to them: “Follow what Allah hath revealed:” They say: “Nay! we shall follow the ways of our fathers.” What! even though their fathers were void of wisdom and guidance?
171. The parable of those who reject Faith is as if one were to shout like a goat- herd, to things that listen to nothing but calls and cries: Deaf, dumb, and blind, they are void of wisdom.
172. O ye who believe! Eat of the good things that We have provided for you, and be grateful to Allah, if it is Him ye worship.
173. He hath only forbidden you dead meat, and blood, and the flesh of swine, and that on which any other name hath been invoked besides that of Allah. But if one is forced by necessity, without willful disobedience, nor transgressing due limits,- then is he guiltless. For Allah is Oft-Forgiving Most Merciful.
174. Those who conceal Allah’s revelations in the Book, and purchase for them a miserable profit,- they swallow into themselves naught but Fire; Allah will not address them on the Day of Resurrection, nor purify them: Grievous will be their penalty.
175. They are the ones who buy Error in place of Guidance and Torment in place of Forgiveness. Ah! what boldness (they show) for the Fire!

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

156 – Onlar başlarına bir musibet geldiği zaman: “Biz Allah’a aidiz ve sonunda O’na döneceğiz.” derler.

157 – İşte onlar var ya, Rablerinden, mağfiretler ve rahmet onlaradır. İşte hidayete erenler de onlardır.

158 – Gerçekten Safâ ile Merve Allah’ın alâmetlerindendir. Onun için her kim hac veya umre niyetiyle Kâ’be’yi ziyaret ederse, bunları tavaf etmesinde ona bir günah yoktur. Her kim de gönlünden koparak bir hayır işlerse, şüphesiz Allah iyiliğin karşılığını verir, o her şeyi bilir.

159 – İndirdiğimiz apaçık delilleri ve hidayetin kendisi olan âyetleri insanlar için biz kitapta açıkladıktan sonra gizleyenler var ya mutlaka onlara Allah lanet eder. Lanet edebilecek olanlar da lanet ederler.

160 – Ancak tevbe edip halini düzelterek gerçeği söyleyenler başka. İşte onları ben bağışlarım. Ben çok merhamet ediciyim, tevbeleri çokça kabul ederim.

161 – Ama âyetlerimizi inkar etmiş ve kâfir olarak can vermiş olanlara gelince, işte Allah’ın laneti, meleklerin laneti ve insanların laneti hep onların üzerine olsun.

162 – Onlar ebedi olarak onun altında kalırlar. Ne azabları hafifletilir, ne de kendilerine göz açtırılır.

163 – Her halde hepinizin ilâhı, bir tek ilâhtır. Ondan başka bir ilâh yoktur. O Rahmân ve Rahîm’dir.

164 – Şüphesiz göklerin ve yerin yaratılışında, gece ile gündüzün birbiri ardınca gelişinde, insanlara yarar şeylerle denizde akıp giden gemide, Allah’ın yukarıdan bir su indirip de onunla yeri ölümünden sonra diriltmesinde, diriltip de üzerinde deprenen hayvanları yaymasında, rüzgarları değiştirmesinde, gök ile yer arasında emre hazır olan bulutta şüphesiz akıllı olan bir topluluk için elbette Allah’ın birliğine deliller vardır.

165 – İnsanlardan kimi de Allah’tan başka şeyleri O’na eş tutuyorlar da onları, Allah’ı sever gibi seviyorlar. Oysa iman edenlerin Allah sevgisi daha kuvvetlidir. O zulmedenler, azabı görecekleri zaman bütün kuvvetin Allah’a ait olduğunu ve Allah’ın azabının gerçekten çok şiddetli bulunduğunu keşke anlasalardı.

166 – O zaman kendilerine uyulan kimseler, azabı görerek kendilerine uyanlardan kaçıp uzaklaşmışlar ve aralarındaki bütün bağlar parça parça kopmuştur.

167 – Onlara uyanlar da şöyle demektedirler: “Ah, bizim için dünyaya bir dönüş olsaydı da onların bizden uzaklaştıkları gibi biz de onlardan uzaklaşsaydık!” İşte böylece Allah onlara bütün amellerini, üzerlerine yığılmış hasretler (pişmanlık ve üzüntüler) halinde gösterecektir. Onlar bu ateşten çıkacak değillerdir.

168 – Ey insanlar! Bütün yeryüzündeki nimetlerimden helal olmak, temiz olmak şartıyla yiyin. Fakat şeytanın adımlarına uymayın. Çünkü o size belli bir düşmandır.

169 – O size hep çirkin ve murdar işleri emreder, Allah’a karşı bilmediğiniz şeyler söylemenizi ister.

170 – Onlara: “Allah’ın indirdiğine uyun.” dendiği vakit de: “Yok, atalarımızı neyin üzerinde bulduysak ona uyarız.” dediler. Ya ataları bir şeye akıl erdiremez ve doğruyu seçemez idiyseler de mi onlara uyacaklar?

171 – O kâfirlerin hali, sadece bir çağırma veya bağırmadan başkasını işitmeyerek haykıranın haline benzer; onlar sağırdırlar, dilsizdirler, kördürler, akıl da etmezler.

172 – Ey iman edenler! Size kısmet ettiğimiz rızıkların hoş ve temiz olanlarından yiyin ve Allah’a şükredin, eğer yalnız O’na kulluk ediyorsanız.

173 – O, size yalnız şunları haram kıldı: Ölü hayvan, kan, domuz eti, bir de Allah’tan başkası adına kesilen hayvanlar. Sonra kim bunlardan yemeye mecbur kalırsa, başkasının hakkına tecavüz etmemek ve zaruret ölçüsünü geçmemek şartıyla ona da bir günah yükletilmez. Çünkü Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhametlidir.

174 – Allah’ın indirdiği kitaptan bir şeyi gizleyip de bununla biraz para alanlar gerçekten karınları dolusu ateşten başka birşey yemezler. Kıyamet günü Allah onlara ne söz söyler, ne de kendilerini temize çıkarır. Onlara sadece acı veren bir azab vardır.

175 – İşte onlar, hidayeti verip sapıklığı, affedilmeyi bırakıp azabı satın alan kimselerdir. Bunlar, ateşe karşı ne kadar da sabırlıdırlar!

Surê Baqara

176 – Bie şêk/şuıpıg Huma ın Kıtab yow hıeq ser ard wuar. Ayig Kıtab ser quêni miyun yow ixtılaf se ayi, bie şêk, hıeqra düiri ser, hê miyun yow ni umişidê.

177 -Şıma riy xuı hêt ruejvetı wo ruejawiya bıçarni se, ına holiy niya. Holiy ınawag, ayig, Humê’yır, ruêj axrêtır, melekunır,piyorê piyexmerun ow kıtabınur imun kêniwo o, merdımun xuıri,yêtimunıri, feqirunıri, ayig rêyıd mêndi aynuniri, ayig gêrêni gieşt aynunir o semêd xelısnayiş hêsirunır hembêri kên o, mal xuı semêd ınuni zerra duni yin. Yow zi wextag (yow çiy ser) umyê piy se, ıni suêz xuı aniy ca, ıniy êst la ıniy, wext niwuêşiyow, hıelê zuıar ow hıelê hıerbıg zahf çetına, aya hıel, hê miyun yow sabr o miyun yow qiraridê. Hanik ayig hê yow rêyow raşt sera, ay(ı zi) ınêy, ayig xuı (guınunra) pawuêniy ayi zi ınêy.

178 – Ya êhl imun! Kıştışıd, qesas şımari (Humê’y) kerduw farz. Huır vera Huır, Quelı vera quelı, Ciniy vera ciniy…La belê Kumı zi, hêt bırê ow merdımıg kışyow hêt ayra eg guin vera yow çik biyer o, e’f bıbuw se,hin yıri zi ow wuext e’detun ow holiy ser dayiş fidyê aya guin esta.Wuı gera ınê bıkeruw. Ina, hêt Rabb şımara, şımari yow şenıkiya o yow rıehmeta. Labelê Kumi zi ınêra pê eg bı gêruw aynun bıkışuw se, hin yiri zi ow e’zabıg çoy zahf dejnenuw ow estuw.

179 – Ya wahar êhl aqılêkow pakiy! Qısasıdi şımari yow wêşiy (hıeyat) esta. umuıd benug, şıma xuı(ınêra)bıpawi.

180 – Şımara kumiri zi yow merg umyow se, (Wêr ın mêrg xuı) eg wuı qayiluw xuıwa dım yow xêr (yow mal) bıvêrd se, wa wuı qê buabiy xuı, qê dadiyê xuı wo qê merdımun xuıwê nizdiyunır , qawuılkeridşe piyorê cêmyet ser, eg wuêsyet nikerdu ya zi wuêsyet niarduw ca se, ayig Humê’yra tersêni, wa bızung, ına yin sera yow farza.

181 – Hin şıma kumı zi bad eşnauıtiş ınêra pê, ınê bı deıln se, labelê guınê yı tênıka how yı mıl ser. Bie şêk/şuıpi Huma, piyore çiy eşnawuen o piyore yin zunu.

182 – Şımara kumı zi, -wahar wuêsyêt xeta kenuw o quenuw miyun yow guına- ınêra bıtersow o, bênatê warisun bı vırazuy se, yiri qê ınê yow guna çinika. Bie şêk/şuıpiyıg, Huma, wahar zahf merhıemêtow o wahar zahf e’fow.

183 – Ya êhl imun! Ruejı, sêninıg isun vêrinunır farz biyuw se, şımar izi ow qêdı biyuf farz. Umuıd benug, şıma xuı(ınêra)bıpawi.

184 – (Ruejıg şıma ser biyuw farz), ha ruejun umartiyunda. Miyun şımara owıg niwueşu ya zi how rêyı sera se, wa ay ruejun binunıd, çend ruêj nitepışt se, wa hıendê ay ruejun (barcınê) ay ruejun binunıd wa bıtepışuw. Kumıg nişkenuse bı tepışuw se(extiyar ya zi ayig tımotım niwuêşi ayi) wa guerê mırdiyê yow feqir fidyı bıdi. Kumi zi qê xêr xuıwa bedêl ına fidye bı ziyednuw se, ına qê yir dahanê xêra. Pa ınuna, eg şıma bızuniy se, tepıştış ruêji şımari dahanê yow taata xêra.

185 – Aya aşmê Remzunıd, ow Qur’un’ıg qê xelısyayiş isununow o, qê wa pê Yi, hıeq ow nehıeqiy ciemuna bıkêriy-ınê ser, zelali ser ına aşmıd umyow wuar. Inêrawuıg miyun şımara Kumi zi rasa ına aşm se, wa ına aşmıd ruejı bıtepşuw. Kumi zi niwueşuw , ya zi how rêyı sera se, çend ruêjig nişkow bıtepışuw, wa ay ruejun binunıd qeza bıkeruw. Huma şımar, şenıki wazenu, gruniy (zuariy) ni wuazenuw. Huma wuazenug wa şıma ruejun xuı bêr serı-bıqêdin,o, semêd reyow raştıg muetuw şıma semêd ınê (hênê) wuazenug, şıma Yi’ri şıkır bıkêri o, Yi Tazim bıkêri.

186 – Eg quıl Mı, Tıra Mı persê se, raşta zi Ez yinır zahf nızdiwa. (Kumıg) Mı’r dueğa bıkeruw se, Ez dueğê yi kawulkena. Otirow se, wa yinı zi hêt dehwuetê Mı’wa bı wazdi o Hıeqiy ser Mı’ri imun bıkerıg, wa pê ınê bêşk şiyêr rêyow raşt ser.

187 – Şewê ruêji, şıma şiyêr vêr ciniyun xuı, ına şımari hıelala. Yin qê şımari yow  şali (Tırkiyê şal=örtü), şıma zi yinir yow şali (pê ınê şıma zunayê xuı, xuı miyunıd tepşên).  Huma zunênıg şıma  nişken wahar nês xuı vêjiy o Yi şıma  e’f  kerduw.  Inkê şiyerê xer yin(ciniyun xuı) o, ayag Humê qê şımari nışta ayê  bıwuazên. Hıetana şefêk  sêrsıwuê, wuextag şıma êşkeni  law siya wo la sıpiy cimuna vêji, hıetuna aya wext  bıwuerê, bışımê. Barcınê zi hıetana şewa bin ruejı bıtepşên.  Wextag (şıma) hê mescidunıdê ow wext, vêr ciniyun xuı meşiyerê.  Ini huıdıd Humê’yê, qêta vêr yin meşiyerê.  Huma , isununır ayetun xuı ın qêdıra  zelali ser vunug w ayin pê ınun xuı (guınunra) bıpawui.

188 – Yow zi miyun xuıd malun yowbinun batıliy ser mewuerên. Qê wyuerdış ın malun yowbinun, ay malunra tikiyyiyê yin ruışvet mekerên o hıakımun medên.

189 – Tıra hilalunra persêni(wext vêjyayiş aşmunra persên). Vajıg: Ay qê isununırı zi, qê hıejırı zi wulçê hıelunê. pa ınêwa (yow zi) holiy, pê kiyunra kiyeşayiş niyuw. Labelê holi ınawag,owıg xuı guınunra pawenuw fıeğlê ayiwa. Perun yinra biyerên kiyun xuı. Humê’yra bıtersênıg, (wa pê ınê) şıma bırasi xelasiy.

190 – Kum şımari hıerb now ruı se, yinıd qê rêyê Humê herb bıkerên. Labelê bilesew merumê çoy ser.(hıerb mekerên). Çımçıra Huma, owıg ne hıeqiyser rumenuw çoy ser ayra hıes nikenuw. (tırkiyê çoy ser rumtış=saldırmak)

191 – Şıma yin çadi tepışt se yin bıkışên, yigın şıma çara vetuw se, şıma zi yin ujara bıvejên. Fitnı, kıştışira dahanê xıraba. Tênıka vêr Mescid-i Hıerum’ıd eg yin şımadi hıerb nike se, şıma zi yinıd hıerb mekerên. Labelê eg yin gêrê şıma bıkışi se, şıma zi yin cad bıkışên. Cezêy kafırun ın qêdırawa.

192 – (Kumı zi) hin şiyerikiyra xuı têpya biyeruw se( o şiyerikiy nikeruw se), bie şêk/şuıpi Huma wahar zahf e’f/meğfiretow, zahf merhıemetkaruw.

193 – (Riy ıerdıd) hıetuna fitnı ni qêdiyawo o, hıetuna din tênıka ınê Humê bıbuw yinıdi hıerb bıkerên. Eg ınêra bıviyêriy se, dışmenatiy tênıka vera zalımun bena.

194 – Aşa hıerum vera aşma hıeruma. Huırmetkariy vera huırmetkariy bena. Ow wext kumizi umı şıma seri se, şımazi heındê yini yınıd hıerb bıkerên. Inêra ziyed yawê yin mekerên. Humê’yra bıtersên. Bızunênıg Huma, how hêt ehl taqwadow.

195 – Rêyê Humê ser xerc bıkerên (mal xuıra bıdên fekirun)o, pê destun xuı, xuı miyun wazyêt xrab me erzên. Çımçıra Huma wahar holi wo rındiyra hıes kenuw.

 

 

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

176. (Their doom is) because Allah sent down the Book in truth but those who seek causes of dispute in the Book are in a schism Far (from the purpose).
177. It is not righteousness that ye turn your faces towards East or West; but it is righteousness- to believe in Allah and the Last Day, and the Angels, and the Book, and the Messengers; to spend of your substance, out of love for Him, for your kin, for orphans, for the needy, for the wayfarer, for those who ask, and for the ransom of slaves; to be steadfast in prayer, and give Zakat (regular charity); to fulfill the contracts which ye have made; and to be firm and patient, in pain (or suffering) and adversity, and throughout all periods of panic. Such are the people of truth, the God fearing.
178. O ye who believe! the law of equality is prescribed to you in cases of murder: the free for the free, the slave for the slave, the woman for the woman. But if any remission is made by the brother of the slain, then grant any reasonable demand, and compensate him with handsome gratitude, this is a concession and a Mercy from your Lord. After this whoever exceeds the limits shall be in grave chastisement.
179. In the Law of Equality there is (saving of) Life to you, O ye men of understanding; that ye may restrain yourselves.
180. It is prescribed, when death approaches any of you, if he leave any goods that he make a bequest to parents and next of kin, according to reasonable usage; this is due from the God- fearing.
181. If anyone changes the bequest after hearing it, the guilt shall be on those who make the change. For Allah hears and knows (All things).
182. But if anyone fears partiality or wrong-doing on the part of the testator, and brings about a settlement amongst (the parties concerned), there is no wrong in him: For Allah is Oft- Forgiving, Most Merciful.
183. O ye who believe! Fasting is prescribed to you as it was prescribed to those before you, that ye may (learn) self-restraint,-
184. (Fasting) for a fixed number of days; but if any of you is ill, or on a journey, the prescribed number (should be made up) from days later. For those who can do it (with hardship), is a ransom, the feeding of one that is indigent. But he that will give more, of his own free will,- it is better for him. And it is better for you that ye fast, if ye only knew.
185. Ramadhan is the (month) in which was sent down the Qurán, as a guide to mankind, also clear (Signs) for guidance and judgment (between right and wrong). So every one of you who is present (at his home) during that month should spend it in fasting, but if any one is ill, or on a journey, the prescribed period (should be made up) by days later. Allah intends every facility for you; He does not want to put to difficulties. (He wants you) to complete the prescribed period, and to glorify Him in that He has guided you; and perchance ye shall be grateful.
186. When My servants ask thee concerning Me, I am indeed close (to them): I respond to the prayer of every suppliant when he calleth on Me: Let them also, with a will, Listen to My call, and believe in Me: That they may walk in the right way.
187. Permitted to you, on the night of the fasts, is the approach to your wives. They are your garments and ye are their garments. Allah knoweth what ye used to do secretly among yourselves; but He turned to you and forgave you; so now associate with them, and seek what Allah Hath ordained for you, and eat and drink, until the white thread of dawn appear to you distinct from its black thread; then complete your fast till the night appears; but do not associate with your wives while ye are in retreat in the mosques. Those are limits (set by) Allah. Approach not nigh thereto. Thus doth Allah make clear His Signs to men: that they may learn self-restraint.
188. And do not eat up your property among yourselves for vanities, nor use it as bait for the judges, with intent that ye may eat up wrongfully and knowingly a little of (other) people’s property.
189. They ask thee concerning the New Moons. Say: They are but signs to mark fixed periods of time in (the affairs of) men, and for Pilgrimage. It is no virtue if ye enter your houses from the back: It is virtue if ye fear Allah. Enter houses through the proper doors: And fear Allah. That ye may prosper.
190. Fight in the cause of Allah those who fight you, but do not transgress limits; for Allah loveth not transgressors.
191. And slay them wherever ye catch them, and turn them out from where they have turned you out; for persecution and oppression are worse than slaughter; but fight them not at the Sacred Mosque, unless they (first) fight you there; but if they fight you, slay them. Such is the reward of those who suppress faith.
192. But if they cease, Allah is Oft-Forgiving, Most Merciful.
193. And fight them on until there is no more persecution or oppression, and the religion becomes Allah’s. But if they cease. Let there be no hostility except to those who practice oppression.
194. The prohibited month for the prohibited month,- and so for all things prohibited,- there is the law of equality. If then any one transgresses the prohibition against you, transgress ye likewise against him. But fear Allah, and know that Allah is with those who restrain themselves.
195. And spend of your substance in the cause of Allah, and make not your own hands contribute to (your) destruction; but do good; for Allah loveth those who do good.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

176 – Şüphesiz ki Allah kitabı hak bir sebeple indirmiştir. Kitap hakkında ihtilafa düşenler ise, şüphesiz haktan uzak, bir anlaşmazlık içindedirler.

177 – Yüzlerinizi bazan doğu, bazan batı tarafına çevirmeniz erginlik değildir. Fakat eren o kimselerdir ki, Allah’a, ahiret gününe, meleklere, kitaba ve bütün peygamberlere iman edip, yakınlığı olanlara, öksüzlere, yoksullara, yolda kalmışa, dilenenlere ve esirleri kurtarmaya seve seve mal verirler. Namazı kılarlar, zekatı verirler. Bir de andlaştıkları zaman sözlerini yerine getirenler, hele sıkıntı ve hastalık durumlarında ve harbin şiddetli zamanında sabır ve kararlılık gösterenler var ya, işte doğru olanlar da bunlardır, korunanlar da bunlardır.

178 – Ey iman edenler! Öldürmede kısas size farz kılındı. Hüre hür, köleye köle, kadına kadın. Ama her kim, ölenin kardeşi tarafından bir şey karşılığı bağışlanırsa, o zaman örfe uyması, ona diyeti güzellikle ödemesi gerekir. Bu, Rabbiniz tarafından bir hafifletme ve bir rahmettir. Her kim bunun arkasından yine saldırırsa, artık ona acı veren bir azab vardır.

179 – Ey temiz akıl sahipleri! Kısasta sizin için bir hayat vardır. Ümit edilir ki, korunursunuz.

180 – Birinize ölüm geldiği vakit, bir hayır (bir mal) bırakacaksa, babası, anası ve en yakın akrabası için meşru bir surette vasiyet etmek, Allah’tan korkan kimseler üzerine yerine getirilmesi vacib bir hak olarak size farz kılındı.

181 – Şimdi her kim, bunu duyduktan sonra onu değiştirirse, her halde vebali, sırf o değiştirenlerin boynunadır. Şüphe yok ki Allah, her şeyi işitir ve bilir.

182 – Her kim de vasiyet edenin, bir hata işlemesinden veya bir günaha girmesinden endişe eder de tarafların arasını düzeltirse, ona bir vebal yoktur. Şüphesiz ki, Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

183 – Ey iman edenler! Oruç, sizden öncekilere farz kılındığı gibi size de farz kılındı. Umulur ki korunursunuz.

184 – (Size farz kılınan oruç), sayılı günlerdedir. İçinizden hasta olan veya yolculukta bulunan ise, diğer günlerde, tutamadığı günler sayısınca tutar. Ona dayanıp kalacaklar üzerine de bir yoksulu doyuracak kadar fidye gerekir. Her kim de hayrına fidyeyi artırırsa, hakkında daha hayırlıdır. Bununla beraber, eğer bilirseniz, oruç tutmanız sizin için daha hayırlıdır.

185 – O Ramazan ayı ki, insanları irşad için, hak ile batılı ayıracak olan, hidayet rehberi ve deliller halinde bulunan Kur’ân onda indirildi. Onun için sizden her kim bu aya şahit olursa onda oruç tutsun. Kim de hasta, yahut yolculukta ise tutamadığı günler sayısınca diğer günlerde kaza etsin. Allah size kolaylık diler zorluk dilemez. Sayıyı tamamlamanızı, size doğru yolu gösterdiğinden dolayı Allah’ı tekbir etmenizi ister. Umulur ki şükredersiniz.

186 – Şayet kullarım, sana benden sordularsa, gerçekten ben çok yakınımdır. Bana dua edince, duacının duasını kabul ederim. O halde onlar da benim davetime koşsunlar ve bana hakkıyla iman etsinler ki, doğru yola gidebilsinler.

187 – Oruç gecesi kadınlarınıza yaklaşmanız, size helâl kılındı. Onlar, sizin için bir örtü, siz de onlar için bir örtü durumundasınız. Allah, nefsinize güvenemeyeceğinizi bildiği için müracaatınızı kabul buyurdu ve sizi bağışladı. Şimdi onlara yaklaşın ve Allah’ın sizler için yazdığını isteyin. Ta fecrin beyaz ipliği siyah iplikden size seçilinceye kadar yiyin, için. Sonra da ertesi geceye kadar orucu tam tutun. Bununla beraber siz mescitlerde îtikaf halinde iken onlara yaklaşmayın. Bunlar, Allah’ın sınırlarıdır, sakın onlara yaklaşmayın. Allah, âyetlerini insanlara böyle açıklıyor ki sakınıp korunsunlar.

188 – Bir de aranızda mallarınızı batıl sebeplerle yemeyin. İnsanların mallarından bir kısmını bile bile günah ile yemek için, o malları hakimlere rüşvet olarak vermeyin.

189 – Sana hilâllerden soruyorlar. De ki: Onlar insanlar için de, hac için de vakit ölçüleridir. Bununla beraber iyilik, evlere arkalarından gelmeniz değildir. Fakat iyiliğe eren, kötülükten korunan kimsedir. Evlere kapılarından gelin, Allah’tan korkun ki, kurtuluşa eresiniz.

190 – Size savaş açanlarla Allah yolunda çarpışın. Fakat haksız saldırıda bulunmayın. Çünkü Allah, haksız saldırıda bulunanları sevmez.

191 – Onları nerede yakalarsanız öldürün ve sizi çıkardıkları yerden onları çıkarın. O fitne, öldürmeden daha şiddetlidir. Yalnız Mescid-i Haram yanında onlar sizinle savaşmadıkça siz de onlarla savaşmayın. Fakat sizi öldürmeye kalkışırlarsa, hemen onları öldürün. Kâfirlerin cezası böyledir.

192 – Artık şirkten vazgeçerlerse, şüphesiz ki Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

193 – Hem bir fitne kalmayıp, din yalnız Allah’ın oluncaya kadar onlarla çarpışın . Vazgeçerlerse, düşmanlık ancak zalimlere karşıdır.

194 – Hürmetli ay hürmetli aya ve bütün hürmetler birbirine karşılıktır. O halde kim size saldırdıysa, siz de ona yaptığı saldırının aynıyle saldırın da ileri gitmeye Allah’tan korkun ve bilin ki Allah, takva sahipleriyle beraberdir.

195 – Allah yolunda mal harcayın da kendinizi ellerinizle tehlikeye bırakmayın ve güzel hareket edin. Çünkü Allah güzellik ve iyilik edenleri sever.

Surê Baqara

196 – Hıej o ıumri zi qê Humê’yir berê serı(tamum kerê). Eg (duışmênitiyra, niwuêyşira ya zi yownê çira)ni vêrdiya şıma şiyêriy se, (ınê vera)kırbunıg şımari rıehetuw ayi bışawên.Hıetana qırbun şıma ce xuı nirasa se, sarun xuı me taşên. Miyun şımara kumı zi niwueşuw ya zi sarê yıdi yow niwueşiyê yi esta se, qê traşa wa yow qırbun ya zi yow fidyı bıduw ya zi zi ve ruejı bıtepşuw. Kêg şıma aya ma’niyê xuıra xêlisiyê zi se, ow wext kumı zi Hhıetuna Hıej pê uımriy bıwazuw xêr bıkeruw se, qê yyıri zi aya qırbunıg yir rehıeta aya cir esta(wa bıbırnu). Kumı zi nişka qırbun bıbırnuw se, hiri ruêjê yi hıejıd ,hot ruêjê yi zi kiyad, pa ununa piyorê yı, des ruêj ruejı tepıştış yiri estuw. Ina huıkım, ayig kiê yin vêr Mscid-i Hıerum’ıd niyuw qê aynunowo. Humê’yra bıtersên, bızunênıg e’zab Humê raşta zi zahf şeddaduw.

197 – Hıej, how aşmun zunayındow. Hin kumı zi ın aşmunıd hıej bıkeruw se, wa bızunıg ujadı çow nişkenuw şiyeru vêr ciniyun xuı o, ujadi koğı wo guına kotışı zi çinikuw. Şıma xêrra çıta xuır bıkêri se, Huma ayê zunuw. Xuır zoda (zodê axret)ruınên o, bızunênıg zodawa pırr xêri tersê Humê’wa. Ya êhl aqıl! Mı’ra bıtersên!

198 – Holiyê Humê waştışê şımadi qê şımari yow guına çinika.  Wextag  şıma  Ierfı’ra umyê wuar,  vêr Meş’ar-i Hıerum’ıd  (Muızdelifı’d)  Huımê’yır  Zıkır bıkerên.  Qêdowıg  Yi muet şıma ow qêdı  Yi’r Zıkır bıkerên.  Raşta zi şıma,  ınêra ver, ayig rêyow raşt ser niyêb şıma zi aynunrabi.

199 – Ay isununig  ow  cara zê şip (awk ) yêni, şıma zi ow qêdı  ujara bierên.  Qê xuıri, Humê’yra e‘f/meğfiret bıwazên.  Çımçıra Huma, zahf wahar e’fow o, zahfı zi merhıamet   kenuw.

200 – Hasıli kelum,şıma  taat Hıejê xuı qêdina se,  wext vêrıd şıma sêni  buabiyun xuı  ardên xuı vir (yinır huırmet neni ruı), Humê’yi zi zê ınun, hıetta  ınunra dahanê zahf biyarên xuı vir (Yi’r taatêkow pil bıkerên.) İsununra tikiyiyê yin vuni:  “Ya Rabb ma!  Ina dinyad bıd ma!”  Qê ınuniri axretıd  çik çinikuw. 

201 – Hêne yinira tikiyiyê yin ın qêdıra vaten:“Ya Rabb ma! Hım ına dinyad hımı zi aya dinyad holiy bıd ma o ma e’zab adırra bıpaw!” 

202 – Hanik ınunır qê karê yin, yow nasib(êkow xêr)estuw. Huma, hıesabun (çoy) zahf lez vinenu.

203 -Yow zi ruejun umartunidi Humê’yır Zıkır bıkerên (Tekbir biyerên). Inunra kumyowyê yin zerê dı ruêjunıd semêd (Mina’ra) agêrayişa lez bukeruw se, yir yow guına çinikuw. Kumi zi têpya bımun, yiri zi yow guına çinika. Labelê ına qê êhl taqwawa. Humê’yra bıtersên o, bızunênıg şıma têpya gêrên a şin vêr Yi’di diyên ari.

204 – İsununra otirê yi zi estig, dinya ser vatê yi wuêş tıwa şınu, o wuı, ayê qêlb xuıri Humê’y şahad tepşenu. Hıelbık hıel wuı, duışmenun İslum’ra en ğıdaruw.

205 -(Aynunra kum) Biyeruw guıriy ser se, riy ıerdıd ınê ser xıêwtiyenug, gêrenuw fesadi vej o gêrenuw rencê isunun o isunun helak bıkeruw (ın karun dım vazdenuw). Huma zi, ın wahar xırabiyunra hıes nikenuw.

206 – Wextag yira vajiyuw:”Humê’yra bıters!”Ona: “Allah’tan kork!” wuı pê nêws xuı wo pilliyê xuı, vêr xuı çarnenuw hêt guınuna. Cehnımı zi heıq yira yenu. (labelê yin bızunên)Uja çı cêyêkow xrabu!

207 – Hênê isununra otirê yi êstug, qê rezê Humê’y xuı kenuw feda. Huma’z se, quılun xuır zahf merhemetkaruw.

208 – Ya êhl imun! Şıma piyorê yin biyerên miyun umişiy o, şêtun dım meşiyerên. Çımçıra wuı, yow duışmenêkow zelaluw (o) bênatê şımadi xrabi vejenuw.

209 – Ehndêk dêlilig şımari umyê eg şıma bad ınun rêyı ser vêjiy se, hol bızunênıg Huma, zahf cihatuw o, wahar huıkım o hiqmêtow.

210 – Yin tênıka hê ına dımawuıg, wa Huma pa melekunra wa miyun horra bin yow vırsid wa biyeruw wuar o wa guırı bıkêdiyuw. Hıelbık hıel piyorê guırun têpya gêrêni a o şawyên vêr Humê’y.

211 – Duêl İsrailra bıpers: Ma çendêkê ayêt zelal dêb yin. Labelê kumı zi ow ni’metıg yir umyow o, bad ınê ow ni’met bıbedılnuw(degış bıkeruw)se, tedı şek/şuıpı çiniku, e’zab Humê zahf çetınuw.

212 – Hıeyat dinya, qê êhl inkarir (Huma) kerduw rınd. (Yini), pê êhl imun kaykêni(tıki kaykêni:dalga geçmek).Hıelbık hıel ay mu’minig êhl teqwayê, ruêj axrêtıd yinra dahanê hê çuarıd(ow dahanê pili).Huma kum bıwuazuw bie kıyas rısk dunu yin.

213 -(Piyorê)İsunun tek yow ummetib. Ciemiyunakotiş yin ser Huma, piyexmerun qê muıjdebêr rıehmêt xuı o xeverbêr ıezab xuı yinir şawuit o, pa yina hıeqi ser Kıtabı zi şawuıtig, wa miyun isununıd, çikog ser umiş nibên wa qê ınuni miyun yinid hakımtiy bıkêri. Inê dı zi ay êhl Kıtabi, ehndêk dêlilig yinir umyê, bad ınê yin tepışt,  tênıka hasudiyê xuıwo o, xırs xuı dıma şiy o, bênatê xuıdi kot miyun ni umişi. Inê sera zi Huma hêt xuıra, êhl imuni, çikog ayunıg xuı miyunıd yê ser koti miyun yow ni umişi, ay çik ser yin rasna(ay êhl imun rasna) hıeq ser. Huma, kumi bıwuazu, aynuni ay rêyow raşt ser.

214 – Ni şıma va qê, çikog umyıb, ayig şımawa ver umyê aynun sari ser o, ow çik hıetana şıma zi sari ser niyeruw, şıma va qê ma ın qêdıra şini cennet? Aynunır otiri fıeqıriy umyê, otiri tenguniy umyê o, otiri umıd yin bıb kêmıg, Piyexmer ow mu’minig duarmalê yidib yin vatên: “Hemberiyê Humê kê yena?” Bun,hanikuw! Raşta zi hemberiyê Humê’y nızdirawa.

215 – Ya Mehemed! Tıra persênig yin tesduıq(zıkê) xuı bıdiy ça? Vajıg: nefaqawag şıma dawa, ına qê day buay şımawa, qê merdımun şımawa, qê yêtimuna, qê feqirunawa o qê ayig rêyıd mêndi qê aynunawa. Xêri ser şıma ınê dım çıta bıkêriy se, Huma ayê zunuw.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

196. And complete the Hajj or Umrah in the service of Allah. But if ye are prevented (from completing it), send an offering for sacrifice, such as ye may find, and do not shave your heads until the offering reaches the place of sacrifice. And if any of you is ill, or has an ailment in his scalp, (necessitating shaving), (he should) in compensation either fast, or feed the poor, or offer sacrifice; and when ye are in peaceful conditions (again), if any one wishes to continue the Umrah on to the Hajj, He must make an offering, such as he can afford, but if he cannot afford it, He should fast three days during the Hajj and seven days on his return, Making ten days in all. This is for those whose household is not in (the precincts of) the Sacred Mosque. And fear Allah, and know that Allah is strict in punishment.
197. For Hajj are the months well known. If any one undertakes that duty therein, let there be no obscenity, nor wickedness, nor wrangling in the Hajj. And whatever good ye do, (be sure) Allah knoweth it. And take a provision (with you) for the journey, but the best of provisions is right conduct. So fear Me, O ye that are wise.
198. It is no crime in you if ye seek of the bounty of your Lord (during pilgrimage). Then when ye pour down from (Mount) Arafat, celebrate the praises of Allah at the Sacred Monument, and celebrate His praises as He has directed you, even though, before this, ye went astray.
199. Then return from the place whence it is usual for the multitude so to do, and ask for Allah’s forgiveness. For Allah is Oft-Forgiving, Most Merciful.
200. So when ye have accomplished your holy rites, celebrate the praises of Allah, as ye used to celebrate the praises of your fathers,- yea, with far more heart and soul. There are men who say: “Our Lord! Give us (Thy bounties) in this world!” but they will have no portion in the Hereafter.
201. And there are men who say: “Our Lord! Give us good in this world and good in the Hereafter, and defend us from the torment of the Fire!”
202. To these will be allotted what they have earned; and Allah is quick in account.
203. Celebrate the praises of Allah during the Appointed Days. But if any one hastens to leave in two days, there is no blame on him, and if any one stays on, there is no blame on him, if his aim is to do right. Then fear Allah, and know that ye will surely be gathered unto Him.

204. There is the type of man whose speech about this world’s life may dazzle thee, and (on the sight of the people) he calls Allah to witness about what is in his heart; yet is he the most contentious of enemies.

205. When he turns his back, His aim everywhere is to spread mischief through the earth and destroy crops and progeny. But Allah loveth not mischief.
206. When it is said to him, “Fear Allah.”, He is led by arrogance to (more) crime. Enough for him is Hell;-An evil bed indeed (to lie on)!
207. And there is the type of man who gives his life to earn the pleasure of Allah. And Allah is full of kindness to (His) devotees.
208. O ye who believe! Enter into Islám whole-heartedly; and follow not the footsteps of Satan; for he is to you an avowed enemy.
209. If ye backslide after the clear (Signs) have come to you, then know that Allah is Exalted in Power, Wise.
210. Will they wait until Allah comes to them in canopies of clouds, with angels (in His train) and the question is (thus) settled? but to Allah do all questions go back (for decision).
211. Ask the Children of Israel how many clear (Signs) We have sent them. But if any one, after Allah’s favor has come to him, substitutes (something else), Allah is strict in punishment.
212. The life of this world is alluring to those who reject faith, and they scoff at those who believe. But the righteous will be above them on the Day of Resurrection; for Allah bestows His abundance without measure on whom He will.
213. Mankind was one single nation, and Allah sent Messengers with glad tidings and warnings; and with them He sent the Book in truth, to judge between people in matters wherein they differed; but the People of the Book, after the clear Signs came to them, did not differ among themselves, except through selfish contumacy. Allah by His Grace Guided the believers to the Truth, concerning that wherein they differed. For Allah guided whom He will to a path that is straight.
214. Or do ye think that ye shall enter the Garden (of Bliss) without such (trials) as came to those who passed away before you? they encountered suffering and adversity, and were so shaken in spirit that even the Messenger and those of faith who were with him cried: “When (will come) the help of Allah.” Ah! Verily, the help of Allah is (always) near!
215. They ask thee what they should spend (In charity). Say: Whatever wealth ye spend that is good, is for parents and kindred and orphans and those in want and for wayfarers. And whatever ye do that is good, -Allah knoweth it well.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

196 – Hac ve umreyi de Allah için tamam yapın. Eğer bunlardan alıkonursanız, o zaman kolayınıza gelen bir kurban gönderin. Bununla beraber bu kurban, kesileceği yere varıncaya kadar başlarınızı tıraş etmeyin. İçinizden hasta olana veya başından bir rahatsızlığı bulunana tıraş için oruç veya sadaka yahut da kurbandan ibaret bir fidye gerekir. Engellemeden kurtulduğunuz zaman da her kim hacca kadar umre ile sevab kazanmak isterse, ona da kolayına gelen bir kurban gerekir. Bunu bulamayana ise üç gün hacda, yedi de döndüğünüzde ki tam on gün oruç tutması lazım gelir. Bu hüküm, ailesi Mescid-i Haram civarında oturmayanlar içindir. Allah’tan korkun ve bilin ki Allah’ın azabı gerçekten çok şiddetlidir.

197 – Hac, bilinen aylardadır. Her kim o aylarda hacca başlayıp kendisine farz ederse; artık hacda kadına yaklaşmak, günah işlemek ve kavga etmek yoktur. Siz hayırdan ne işlerseniz, Allah onu bilir. Kendinize azık edinin. Şüphesiz ki azıkların en hayırlısı Allah korkusudur. Ey akıl sahipleri! Benden korkun!

198 – Rabbinizin lütfunu istemenizde size bir günah yoktur. Arafat’tan indiğiniz zaman Meş’ar-i Haram yanında (Müzdelife’de) Allah’ı zikredin. O’nu, size gösterdiği şekilde zikredin. Doğrusu siz, bundan önce gerçekten sapmışlardandınız.

199 – Sonra insanların akıp geldiği yerden siz de akıp gelin. Allah’tan bağışlanmanızı isteyin. Çünkü Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

200 – Nihayet hac ibadetlerinizi bitirdiğiniz zaman, önceleri babalarınızı andığınız gibi, hatta daha kuvvetli bir anışla Allah’ı anın. İnsanlardan kimisi: “Ey Rabbimiz! Bize dünyada ver!” der. Onun için ahirette hiçbir kısmet yoktur.

201 – Yine onlardan: “Ey Rabbimiz! Bize dünyada bir güzellik ve ahirette de bir güzellik ver ve bizi ateş azabından koru!” diyenler vardır.

202 – İşte onlar için, kazandıklarından bir nasib vardır. Allah, hesabı çok çabuk görür.

203 – Bir de sayılı günlerde Allah’ı zikredin (tekbir alın). Bunlardan kim iki gün içinde (Mina’dan) dönmek için acele ederse ona günah yoktur. Kim geri kalırsa ona da günah yoktur. Ama bu, takva sahipleri içindir. Allah’tan korkun ve bilin ki, siz ancak O’nun huzuruna varıp toplanacaksınız.

204 – İnsanlardan kimi de vardır ki, dünya hayatı hakkındaki sözleri senin hoşuna gider ve o kalbindekine Allah’ı şahit tutar. Halbuki O, İslâm düşmanlarının en yamanıdır.

205 – İş başına geçti mi yeryüzünde bozgunculuk çıkarmak, ekini ve nesli helak etmek için koşar. Allah ise bozgunculuğu sevmez.

206 – Ona: “Allah’tan kork!” dendiği zaman da kendisini onuru (gururu) günah işlemeye sevkeder. Cehennem de onun hakkından gelir. O ne kötü bir yataktır!

207 – Yine insanlardan kimi de vardır ki, Allah’ın rızasına ermek için kendini feda eder. Allah ise kullarına çok merhametlidir.

208 – Ey iman edenler! Hepiniz barış ve selamete girin de şeytanın adımlarına uymayın. Çünkü o sizin aranızı açan belli bir düşmandır.

209 – Size bunca deliller geldikten sonra yine kayarsanız, iyi bilin ki, Allah çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

210 – Onlar sadece gözetiyorlar ki, Allah, buluttan gölgelikler içinde meleklerle birlikte geliversin de iş bitiriliversin. Halbuki bütün işler Allah’a döndürülüp götürülür.

211 – İsrailoğullarına sor: Biz onlara ne kadar açık âyetler vermiştik. Fakat Allah’ın nimetini her kim kendisine geldikten sonra değiştirirse, şüphe yok ki, Allah’ın azabı çok şiddetlidir.

212 – Dünya hayatı, inkar edenler için bezendi. (Onlar), iman edenlerle eğleniyorlar. Halbuki takva sahibi olan o müminler, kıyamet günü onların üstündedir. Allah dilediğine hesapsız rızık verir.

213 – İnsanlar tek bir ümmetti. Ayrılmaları üzerine Allah, rahmetinin müjdecileri ve azabının habercileri olmak üzere peygamberler gönderdi ve beraberlerinde hak ile ilgili kitap indirdi ki, insanların, aralarında ihtilaf ettikleri şeyler hakkında hakem olsun. Bunda da sırf o kitap verilenler, kendilerine bunca deliller geldikten sonra tuttular, aralarındaki hırs ve kıskançlık yüzünden anlaşmazlığa düştüler. Bunun üzerine Allah kendi izniyle, iman edenleri, onların hakkında anlaşmazlığa düştükleri hakka, ulaştırdı. Allah, dilediğini doğru yola iletir.

214 – Yoksa siz, kendinizden önce gelip geçenlerin hali (uğradıkları sıkıntılar) başınıza gelmeden cennete girivereceğinizi mi sandınız? Onlara öyle yoksulluklar, öyle sıkıntılar dokundu ve öyle sarsıldılar ki, hatta peygamber ve beraberinde iman edenler: “Allah’ın yardımı ne zaman?” derlerdi. Bak işte! Gerçekten Allah’ın yardımı yakındır.

215 – Ey Muhammed! Sana nereye infak edeceklerini soruyorlar. De ki: Hayır olarak verdiğiniz nafaka, ana baba, yakınlar, öksüzler, yoksullar ve yolda kalmışlar içindir. Hayır olarak daha ne yaparsanız herhalde Allah onu bilir.

Surê Baqara

216 -Hıerb şıma ser biyuw farz, labelê (Ma zunig) wuı wuêş şımawa nişınu. (Rê rê) benug yow çik wuêş şımawa nişunuw, hama ow çik qê şımari çikow xêruw. Hênê benug şıma yow çikra hıes kêni, labelê ow çik qê şımari şeruw.Huma zun, şıma ni zuni.

217 – Ya Mehemed! Tıra aşma hıerumra o, aya aşmıd hıerb kerdışra persêni. Vajıg:”Aya aşmıd hıerb kerdış gunawêkow piluw.” Pa ınêwa çoyi rêyê Humê’yra vetış, (hênê) Yi inkar kerdış, İsunun, Mescid-il Hıerum’ra men kerdış o, şar ajêy ujara vetış, vêr Humê’di yow guınêkow dahane piluw. O fesadiy, kıştışi merdımra dahanê guınawêka pila. Ayi, eg çim yin şımara bırasuw se, yin şıma, qê düir vıstışiyê dinra, şımadi hıerb kerdışra xuı têpya zi niyêni. Miyun şımara hin kumi zi, din xuıra agêruw o, kafıriy ser gun bıduw se, hin e’mêl aynun hım ina dinyad hımı zi aya dinyad bilesew şiyuw. Hanik ıni, êhl cehnımiyê. Yin ujadi ebêdi ser munêni.

218 -Bie şêk/şuıpi ay wahar imunig, rêyê Humê ser cêy xuı bedılnowu (hicret kerduw), (o) rêyv Yı’di cihad kerduw, ma biê ınuni se, hanik ıni, rehmêt Humê wazêni. Huma, xêlliyêk wahar e’f o merhıamêtow.

219 -(Ya Mehemed!) Tıra içki wo, xumarra persêni. Vajıg: Yin vuırdunıdi yow guınêkow pil estuw, yow zi qê isununır tikiy menf’atı zi tedı estuw. Labelê guınê yin menfa’at yinra dahanê zahfow. Hênê Tıra, tesduıq(infaq) sêni diyenuw ınê persêni. Vajıg: ziyedunê vuêr xuı infaq bıkerên. Hanik ın qêdıra Huma ayetun xuı şımara vunu. Umuıd benug şıma hişar xuı biyar ca (şıma aqıl xuı bşuğılni.).

220 – Dinya wo axrêt ser (quên xuı ver/duışmiş bêni.) Yow zi Tıra yetimuni persêni. Vajıg: Yow ıslahiyêk şıma qê yina kerda se, ına danê xêra zê zeg şıma peskariyê guırê yinib(kariş guırê yinib).Eg şıma peskariyê yinib se, yin hin way/bırê şımayê. Huma, ıslêhkar ow xrabkar zun o, yin cie miyuna kenuw.    Eg Huma bıwaştên, sarê şıma (zahf) dejnên. Bie şêk/şuıpi Huma, zahf cihatuw (o) wahar huıkım o hıikmêtow.

221 – Ciniy muışrig hıetana imun nike se, yin marı mekerên. Yow ciyia muışrıg, wuêş şımara zi şiyeruw, yow cariyewag imun kerda, guerê ayê şımari xêr niyawa. Ciniyun mu’minuni zi bin marê cumyerdun muışrıkun me erzên. Yow cumyerd mışrıg wuêş şımara zi şiyeruw, helbet guerê yow quelowo mu’min, şımari xêr niyuw. Yin qê adıra vêndêni şıma, Huma’w se, pê emır xuı qê cennet şıma o meğfirêtiyê şıma, vêndenuw şıma o, ayetun xuı ınqêdıra zelali ser şımara vunuw. Umuıd benug yin ınun xuı virıd tepşên o têrbiy gêni.

222 – (Ya Mehemed!) Tıra ciniyig kıncun vinêni, ınunra zi persêni. Vajıg: Ow (qê yinir) yow niwêşiya (eziyeta). Inê ser, ciniyig hê ın wazyetıd, vêr yin me şiyerê o, hıetana pak nibi zi se, kariş yin mebên. Kêg hola hol biy pak se, ow wext, qêdowuıg Humê’y şımari emır kerduw ow kedıra şiyerê vêr yin. Bie şêk/şuıpi Huma, owuıg zahf tobı kenuw aynun o ayig zahf xuı kêni pak, ınunra hıes kenuw.

223 – Ciniy şıma, qê şımari, yegê/hêgê şımayê.Ow tiro se, şıma çara vuazêni ujara şiyerê miyun yegê/hêgê xuı o qê sıwuê xuıri, tedarik xuı bıkerên. Humê’yra bıtersê o, bızunênıg şıma helbet sıwa rasêni vêr yi.  Ya Mehemed, muıjdı bıd mu’minun!

224 – Qê vındertişi suêz xuıdi, qê xrabiyra pawtişi xuıwo o, qê viraştisi bênatê isununir, Humê’y, sundun xuıri siper mekerên. Huma, piyorê çiy (piyorê kerdenun) zunu o eşnawuenuw.

225 – Huma, ow sundıg xrabi ser ni vajyawa ayê ser, şımara tawê ni persenuw. Labelê ow sundıg şıma zuırun xuı ser kerduw, aynuni şımara persenuw(şıma ınun ser uncenuw hıesab ver). Huma, zahf wahar meğfirêt o şefqatow.

226 – Qê verdayiş ciniyunra (semêd holiyê şıma) şimari çahar aşm vındertış estuw. Eg ın ınêra agêr se (ına qê yinır dahane hola) Yin Humê’y wahar zahf e’f o merhıemêt vinêni.

227 – Nê eg wuazênig yow binunra cieserquêr se(yow binun bı vêrd se), bie şêk/şuıpi bızunênıg Huma, vatê şıma eşnawuenuw o, piyorê yin zunuw.

228 – Ciniyig vêrdiê ayi, guerê hirı kınc vinayiş vındêni o owıg Huma eştuw yin beden(rıehim yin), eg yin ınê bınımni se, ına yinir hıelal niyawa. Eg Huma wo ruêj axrêtır ımun keni se, yin ınê ni nımnêni. Miyerdê yini zi, eg yinıd umişiy bıwazi se, zerê ın wextid miyerdê yin yinır yow lıng (ayig yin wazêni aynunra) dahanê hê vêrnidê. Seninıg hıeq yin how ciniyun sera se, z(zê ay binig yin wazêni) hıeq yin, hıeq ay ciniyunız yin sera estuw. Hama hıeq cümyerdun, hıeq yinra, yow deraca dahanê ziyeda. Huma, zahf cihatuw o, wahar huıkım o hiıkmêtow.

229 – Verdayiş (telaq), dı hıêwa. Inê sera zi, ya holi ser yin wêr xuıdi bıtepşên ya zi rındi ser yin verabıdên. Ow (mêhr)ıg şıma dow yin, têpya guıretış ayi şımar hıelal nibenuw. Labelê eg huıdıdıg Humê muetuw şıma o eg şıma nişkêni ay huıdıd pay bıtepşi o, şıma qê ınê hê miyun yow xofdê se, ow wext, şımari yow guına çinikuw. Eg şıma zi (diy se), ay ciniy huıdıd Humê nişkêni payra bıtepşiy o, şıma qê ınê hê miyun yow xofdê se, ciniyag qê verdayişê xuı hıeq xuıra viyerta se, ow wextı zi, yin wuırdunri zi yow guına çinika. Hanik ıni, huıdıd Humê’yê. Qet’a ınun me erzên xuıwa pê. Şımara kum ın huıdıdun Humê’y bıerzuw xuıwa pê se, (bızunênıg) zalım ınêy.(Tırkiyê xuıwa pê eştış: aşmak…) 

230 – Eg (cumyerd) ciniy hênê bıverd se, bad ınê, hıetana bin marê yownê cumyêrd niqueruw se, yir hıelal nibena. Eg miyerdê yêwo dıyini zi yê bıverduw se, eg yin bızununig huıdıd Humê êşkêni payra bıtepişiy, ow wext hênê zevajê yê wo miyerdê yêwo vêrinıd, yinir yow guına çininka. Hanik ıni, hıdıd Humê’yê. (Huma) Inun, yow quwmıg zunayow qê yini zelali ser vunuw.

231 – Ay ciniyig şıma yin verdê (eg) yin wêxt xuı kerduw de se, hin yini, ya holi ser xuı verıd bıtepşên ya zi holi ser yin verabıdên. Qet’a qê zırar yina, hıeq yin mewerên o xuı verıd metepşên. Kumı zi ına bıkeruw se, wuı benuw zuılımkar nêws xuı. Qet’i ser pê ayetun Humê yari mekerên(pê yin kalmekerên). Huma, ow Kıtab o Hiıqmetıg qê neshıeta (qê têrbiê şımawa) şımari kerduw yow ni’met o arduw wuar, ayê biyarên xuı vir o ser aqıl xuı bışuığılnên. Humê’yra bıtersên o bızunênıg Huma her çiy zunuw.

232 – Wextag şıma ciniyun xuı verdê o yini zi wext xuı kerduw de se -xuı miyunıdı zi me’rufi ser umyê pi se- o yin xuı wextag erzêni bin marê miyerdun xuı se, vera yin me vınderê.  Hanik ına yow neshıetag,ayig Humê wo ruêj axrêtır imun kên, ına neshıat qê aynuna. Ina qê şımari dahanê xera o dahanê zi paka. Huma zun, şıma nizuni.

233 – Kumıg bıwuazu day yin wa kıjun yin bılunuw, ay dadiy gera dı sıerun bietuın ın kıjun xuı bıluniy. Buabiy ay kıji zi, gera nun-awkê aya(dadiyı)g kıj yi lunena, nun-awkê yê, e’detun ser gera wuı bıduw(ına yi sera yow farza). Inêra zi, herkes tênıka guerê wuaridat xuı how bin yow muıkellefiyetidow. Semêd kıj xuı ni yow dadi, (hênê) semêd kıj xuı ni zi yow buabiy wa ni şiyeruw bin zırarra. (mes’uliyetiyê) wuarisun zê ınêwa. Eg dadiy o buabi xuı miyunıd ser umyê piy se(ser umiş biy se) o bıwuazig kıj cıjıra bıkêriy, ınêd, yin wuırduniri zi yow guına çinika. Eg şıma bıwuazi kıjın şıma şarra yow ten bılunuw se o, şıma hıeq yıni zi holi ser dawa se, ınêdı zi şımar yow guına çinika. Pa ınunra Humê’yra bıtersên o bızunênıg Huma, (piyorê) kerdenê şıma vinenu.

234 – Şıma miyunıd kum merd se o xuı dım ciniy ıerd verdê se ın ciniy ay merdiy, mêrg miyerdê xuı ser, çahar aşm o des ruêj vındêni. Wextag ın wet xuı yin qêdna se, hin bad ınê, ‘edetun ser kerdenê yinıd, şımari yow guına çinika. Huma, kerdenê şımara wahar xeverow.

235 – In ciniyun ın qêdiyunra, çikog şıma xuı zerıra viyarnawa o, şıma bıwuazig yinıdi bı zewuıjiy o şıma ınêra zi, yin pê ına wuaştışê xuı bıhıesniy se, ınêdi qê şımari yow guına çinika. Huma zunıg şıma yin muıheqeq xuı zerıra viyarnêni. Labelê bie kala mehkuılra wuet, yow qala xırabı zi nımtikra yinra mevajên. Hıetuna wuêxt yinow farzıg nibı de zi se, yin meyerên bin marê xuı. (Hol) bızunênıg Huma, ayag ha şıma zerıda ayê zun. Otirow se e’zab yira xuı bıpawuên. Hênê bızunênıg Huma, zahf wahar e’fow o, (Wuı şımari) zahf nermuw.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

216. Fighting is prescribed for you, and ye dislike it. But it is possible that ye dislike a thing which is good for you, and that ye love a thing which is bad for you. But Allah knoweth, and ye know not.
217. They ask thee concerning fighting in the Prohibited Month. Say: “Fighting therein is a grave (offense); but graver is it in the sight of Allah to prevent access to the path of Allah, to deny Him, to prevent access to the Sacred Mosque, and drive out its members.” Tumult and oppression are worse than slaughter. Nor will they cease fighting you until they turn you back from your faith if they can. And if any of you turn back from their faith and die in unbelief, their works will bear no fruit in this life and in the Hereafter; they will be companions of the Fire and will abide therein.
218. Those who believed and those who suffered exile and fought (and strove and struggled) in the path of Allah,- they have the hope of the Mercy of Allah. And Allah is Oft-Forgiving, Most Merciful.
219. They ask thee concerning wine and gambling. Say: “In them is great sin, and some profit, for men; but the sin is greater than the profit.” They ask thee how much they are to spend; Say: “What is beyond your needs.” Thus doth Allah make clear to you His Signs: In order that ye may consider-
220. (Their bearings) on this life and the Hereafter. They ask thee concerning orphans. Say: “The best thing to do is what is for their good; if ye mix their affairs with yours, they are your brethren; but Allah knows the man who means mischief from the man who means good. And if Allah had wished, He could have put you into difficulties: He is indeed Exalted in Power, Wise.”
221. Do not marry unbelieving women (idolaters), until they believe: A slave woman who believes is better than an unbelieving woman, even though she allures you. Nor marry (your girls) to unbelievers until they believe: A man slave who believes is better than an unbeliever, even though he allures you. Unbelievers do (but) beckon you to the Fire. But Allah beckons by His Grace to the Garden (of Bliss) and forgiveness, and makes His Signs clear to mankind: That they may celebrate His praise.
222. They ask thee concerning women’s courses. Say: They are a hurt and a pollution: So keep away from women in their courses, and do not approach them until they are clean. But when they have purified themselves, ye may approach them as ordained for you by Allah. For Allah loves those who turn to Him constantly; and He loves those who keep themselves pure and clean.
223. Your wives are as a tilth unto you; so approach your tilth when or how ye will; but do some good act for your souls beforehand; and fear Allah. And know that ye are to meet Him (in the Hereafter), and give (these) good tidings to those who believe.
224. And make not Allah’s (name) an excuse in your oaths against doing good, or acting rightly, or making peace between persons; for Allah is One Who heareth and knoweth all things.
225. Allah will not call you to account for thoughtlessness in your oaths, but for the intention in your hearts; and He is Oft-Forgiving, Most Forbearing.
226. For those who take an oath for abstention from their wives, a waiting for four months is ordained; if then they return, Allah is Oft-forgiving, Most Merciful.
227. But if their intention is firm for divorce, Allah heareth and knoweth all things.
228. Divorced women shall wait concerning themselves for three monthly periods. Nor is it lawful for them to hide what Allah Hath created in their wombs, if they have faith in Allah and the Last Day. And their husbands have the better right to take them back in that period, if they wish for reconciliation. And women shall have rights similar to the rights against them, according to what is equitable; but men have a degree (of advantage) over them. And Allah is Exalted in Power, Wise.
229. A divorce is only permissible twice: after that, the parties should either hold together on equitable terms, or separate with kindness. It is not lawful for you, (men), to take back any of your gifts (from your wives), except when both parties fear that they would be unable to keep the limits ordained by Allah. If ye (judges) do indeed fear that they would be unable to keep the limits ordained by Allah, there is no blame on either of them if she give something for her freedom. These are the limits ordained by Allah. so do not transgress them if any do transgress the limits ordained by Allah, such persons wrong (themselves as well as others).
230. So if a husband divorces his wife (irrevocably), he cannot, after that, re- marry her until after she has married another husband and he has divorced her. In that case there is no blame on either of them if they re-unite, provided they feel that they can keep the limits ordained by Allah. Such are the limits ordained by Allah, which He makes plain to those who understand.
231. When ye divorce women, and they (are about to) fulfill the term of their (Ìddah), either take them back on equitable terms or set them free on equitable terms; but do not take them back to injure them, (or) to take undue advantage; if any one does that; he wrongs his own soul. Do not treat Allah’s Signs as a jest, but solemnly rehearse Allah’s favors on you, and the fact that He sent down to you the Book and Wisdom, for your instruction. And fear Allah, and know that Allah is well acquainted with all things.
232. When ye divorce women, and they fulfill the term of their (Ìddah), do not prevent them from marrying their (former) husbands, if they mutually agree on equitable terms. This instruction is for all amongst you, who believe in Allah and the Last Day. That is (the course making for) most virtue and purity amongst you. And Allah knows, and ye know not.
233. The mothers shall give suck to their offspring for two whole years, for him (the father) who desires to complete the term. But he shall bear the cost of their food and clothing on equitable terms. No soul shall have a burden laid on it greater than it can bear. No mother shall be treated unfairly on account of her child. Nor father on account of his child, an heir shall be chargeable in the same way. If they both decide on weaning, by mutual consent, and after due consultation, there is no blame on them. If ye decide on a foster-mother for your offspring, there is no blame on you, provided ye pay (the foster mother) what ye offered, on equitable terms. But fear Allah and know that Allah sees well what ye do.
234. If any of you die and leave widows behind, they shall wait concerning themselves four months and ten days: When they have fulfilled their term, there is no blame on you if they dispose of themselves in a just and reasonable manner. And Allah is well acquainted with what ye do.
235. There is no blame on you if ye make an indirect offer of betrothal or hold it in your hearts. Allah knows that ye cherish them in your hearts: But do not make a secret contract with them except in terms honorable, nor resolve on the tie of marriage till the term prescribed is fulfilled. And know that Allah Knoweth what is in your hearts, and take heed of Him; and know that Allah is Oft-Forgiving, Most Forbearing..

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

216 – Savaş size farz kılındı, gerçi o size hoş gelmez. Olabilir ki siz, bir şeyden hoşlanmazsınız; oysa ki o sizin için bir hayırdır. Yine olabilir ki, siz bir şeyi seversiniz, oysaki o sizin için bir kötülüktür. Allah bilir, siz bilmezsiniz.

217 – Ey Muhammed! Sana haram aydan ve o ayda savaşmaktan soruyorlar. De ki: O ayda savaşmak, büyük bir günahtır. Bununla beraber Allah yolundan alıkoymak, O’nu inkar etmek, insanları, Mescid-i Haram’dan menetmek ve halkını oradan çıkarmak, Allah yanında daha büyük bir günahtır ve fitne, öldürmekten daha büyük bir vebaldir. Onlar, güçleri yeterse, sizi dininizden döndürmek için sizinle savaşmaktan hiçbir zaman geri durmazlar. Sizden de her kim, dininden döner ve kâfir olarak can verirse artık onların bütün amelleri, dünyada ve ahirette boşa gitmiştir. İşte onlar, cehennemliklerdir. Onlar orada ebedi olarak kalacaklardır.

218 – Şüphesiz ki iman edenlere, Allah yolunda hicret edip, cihad edenlere gelince, işte onlar, Allah’ın rahmetini umarlar. Allah, çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

219 – Ey Muhammed! Sana şarap ve kumardan soruyorlar. De ki: Bu ikisinde büyük bir günah, bir de insanlar için bazı menfaatler vardır. Fakat günahları, menfaatlerinden daha büyüktür. Yine sana neyi infak edeceklerini soruyorlar. De ki: İhtiyaçtan fazlasını infak edin. İşte böylece Allah, size âyetlerini açıklıyor. Umulur ki siz düşünürsünüz.

220 – Dünya ve ahiret hakkında (düşünürsünüz.) Sana bir de yetimlerden soruyorlar. De ki: Onlar hakkında yapacağınız bir ıslah, işlerine karışmamaktan daha hayırlıdır. Eğer onlara karışırsanız, onlar sizin kardeşlerinizdir. Allah, bozguncuyla ıslah ediciyi bilir, birbirinden ayırd eder. Eğer Allah dileseydi, sizi zora koşardı. Şüphesiz ki Allah çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

221 – Müşrik kadınları, iman etmedikçe nikâhlamayın. Bir müşrik kadın, sizin hoşunuza gitse bile, iman etmiş olan bir cariye herhalde ondan daha hayırlıdır. Müşrik erkeklere de mümin kadınları nikâh ettirmeyin. Bir müşrik, sizin hoşunuza gitse bile, mümin bir köle elbette ondan daha hayırlıdır. Onlar sizi ateşe davet ederler, Allah ise, kendi izniyle cennete ve mağfirete davet ediyor ve âyetlerini insanlara açıklıyor. Umulur ki onlar hatırda tutup, öğüt alırlar.

222 – Ey Muhammed! Sana kadınların ay başı halinden de soruyorlar. De ki: O bir eziyettir Onun için ay başı halinde oldukları zaman kadınlardan çekilin ve temizleninceye kadar onlara yaklaşmayın. İyice temizlendikleri zaman ise Allah’ın emrettiği yerden onlara varın, yaklaşın Şüphesiz ki Allah çok tövbe edenleri de sever, çok temizlenenleri de sever.

223 – Kadınlarınız, sizin için bir tarladır. O halde tarlanıza dilediğiniz gibi varın ve kendiniz için ileriye hazırlık yapın. Allah’tan korkun ve bilin ki siz mutlaka O’nun huzuruna varacaksınız. Ey Muhammed, müminleri müjdele!

224 – Sözünüzde durmanız, kötülükten sakınmanız ve insanların arasını düzeltmeniz için, Allah’ı yeminlerinize hedef veya siper edip durmayın. Allah, her şeyi işitir ve bilir.

225 – Allah, sizi yeminlerinizde bilmeyerek ettiğiniz lağıv (herhangi bir kasıt olmadan, kanaate göre yanlış yere yapılan yemin)dan sorumlu tutmaz. Fakat kalbinizin kazandığı yalan yere yapılan yeminden sorumlu tutar. Allah çok bağışlayıcıdır, çok halimdir.

226 – Kadınlarından îlâ edenler (onlara yaklaşmamaya yemin edenler) için dört ay beklemek vardır. Eğer bu yeminlerinden dönerlerse, şüphesiz ki Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhamet edicidir.

227 – Yok eğer boşamaya karar vermişlerse, şüphesiz ki Allah söylediklerini işitir, kurduklarını bilir.

228 – Boşanan kadınlar, kendi kendilerine üç adet süresi beklerler ve Allah’ın rahimlerinde yarattığını gizlemeleri, kendilerine helâl olmaz. Eğer Allah’a ve ahiret gününe inanıyorlarsa gizlemezler. Kocaları da, barışmak istedikleri takdirde o süre içersinde onları geri almaya daha layıktırlar. O kadınların, üzerlerindeki meşru hak gibi, kendilerinin de hakları vardır. Yalnız erkekler için, onların üzerinde bir derece vardır. Allah çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

229 – Boşamak (talak) iki defadır. Ondan sonrası ya iyilikle tutmak veya güzellikle salmaktır. Onlara verdiklerinizden bir şey almanız da size helâl olmaz. Ancak Allah’ın çizdiği hudutta duramayacaklarından korkmaları başka. Eğer siz de bunların, Allah’ın çizdiği hudutta duramayacaklarından korkarsanız, kadının, ayrılmak için hakkından vazgeçmesinde artık ikisine de günah yoktur. İşte bunlar, Allah’ın çizdiği hudududur. Sakın bunları aşmayın, Her kim Allah’ın hududunu aşarsa, işte onlar zalimlerdir.

230 – Eğer kadını bir daha boşarsa, bundan sonra artık başka bir kocaya varıncaya kadar ona helâl olmaz. Eğer ikinci koca da onu boşarsa, Allah’ın hududunu sağlam tutacaklarını ümid ettikleri takdirde öncekilerin birbirlerine dönmelerinde her ikisine de günah yoktur. İşte bunlar, Allah’ın tayin ettiği hudududur. Bunları, bilen bir kavim için açıklıyor.

231 – Kadınları boşadığınız zaman iddetlerini bitirdiklerinde, artık kendilerini ya iyilikle tutun veya güzellikle salın. Yoksa haklarına tecavüz için zararlarına olarak onları tutmayın. Her kim bunu yaparsa nefsine zulmetmiş olur. Sakın Allah’ın âyetlerini alay konusu edinmeyin, Allah’ın üzerinizdeki nimetini, size kendisiyle öğüt vermek üzere indirdiği kitap ve hikmeti hatırlayıp, düşünün. Hem Allah’tan korkun ve bilin ki Allah her şeyi bilir.

232 – Kadınları boşadığınız zaman iddetlerini bitirdiklerinde, aralarında meşru bir şekilde rızalaştıkları takdirde, kendilerini kocalarıyla nikâhlanacaklar diye sıkıştırıp, engellemeyin. İşte bu, içinizden Allah’a ve ahiret gününe iman edenlere verilen bir öğüttür. Bu, sizin hakkınızda daha hayırlı ve daha nezihtir. Allah bilir, siz bilemezsiniz.

233 – Anneler, çocuklarını, emzirmenin tamamlanmasını isteyenler için tam iki yıl emzirirler. Çocuk kendisine ait olan babaya da emzirenlerin yiyecekleri ve giyecekleri geleneklere uygun olarak bir borçtur. Bununla beraber herkes ancak gücüne göre mükellef olur. Çocuğu sebebiyle bir anne de, çocuğu sebebiyle bir baba da zarara sokulmasın. Varise düşen de yine aynı borçtur. Eğer ana ve baba birbirleriyle istişare edip, her ikisinin de rızasıyla çocuğu memeden ayırmak isterlerse kendilerine bir günah yoktur. Eğer çocuklarınızı başkalarına emzirtmek isterseniz vereceğinizi güzel güzel verdikten sonra bunda da size bir günah yoktur. Bununla beraber Allah’tan korkun ve bilin ki, Allah yaptıklarınızı görür.

234 – İçinizden vefat edip de geride eşler bırakan kimselerin hanımları, kendi başlarına dört ay on gün beklerler. İddet (bekleme) sürelerini bitirdikleri zaman, artık kendileri hakkında meşru bir şekilde yapacakları hareketten size bir günah yoktur. Allah, yaptıklarınızdan haberdardır.

235 – Böyle kadınlara evlenme isteğinizi üstü kapalı biçimde çıtlatmanızda veya gönlünüzde tutmanızda size bir vebal yoktur. Allah biliyor ki siz onları mutlaka anacaksınız. Fakat meşru bir söz söylemekten başka bir şekilde kendileriyle gizlice sözleşmeyin. Farz olan iddet sona erinceye kadar da nikâh akdine azmetmeyin (kesin karar vermeyin). Bilin ki Allah gönlünüzdekini bilir. Öyle ise O’nun azabından sakının. Yine bilin ki Allah çok bağışlayıcıdır, çok yumuşaktır.

Surê Baqara

236 -Eg şıma nişiy vêr ciniyun o, şıma mêhr yinı zi belı nike o şıma yin verda se, ınêd şımar yow guına çinika. (Bad ınê guerê wuaridat xuı) tiki mal bıdên yin. Dês kum how herayidow wazyêt xuı holi ser wa çik bıd yin, wazyêt kumi zi hol niyuw se wa guerê xuı holi ser çik bıduw yin. Ina, ow merdımıg holi kenuw, ay ser yow farza.

237 – Eg şıma kariş yin nibiwo o şıma ın qêdıra yin verda o şıma mêhr yini zi cuavêr kerduw bêllı se, ow wext ow mêhrıg şıma kerduw bêllı, nimê ayi ınê yinow. Labelê owıg marı how yi destıd wuıwo, ya zi aya ciniy eg hıeq xuıra bıviyêr se, bie ınê (ına mesla ınqêdıra sfikerên)… Şıma(piyorê mêhr ya zi zahfiyê yi) bıd yin se, ına dahanê hola. Duestatiyê bênatê xuı, xuı vira mekerên. Bie şêk, Huma (piyorê) kerdenê şıma vinenuw.

238 – Nımajun o nımaj miyunin bıpawuên o vera Humê’d (tersayiş ser)xuı çot kerên o ow qêdıra bıvınderên nımajra.

239 – Eg şıma hê miyun yow tersayişıdê, (ya zi) wuazena şıma ling rêyı serab wuazena zi şıma asparib (nımaj xuı) bıkerên. Wuextag tersê şıma qêdiya (ya zi şıma rasê ow cawuıg şıma şi cı) ow wext, sênig çikog şıma nizunên ow çik Huma muetuw şıma, ow qêdıra nımaj xuı bıkerên (Humê’y zıkır bıkerên)

240 – Miyun şımara kumıg merduw se, wa wuı wêr mêrg xuı, wuêr aya ciniy yêri wa wuêsyet bıkeruw o ciniyê ın miyêrik, wa hıetuna yow serr zerıra ni vêjiyuw, wa ya, zerê ın wêxtid mehtaj çoy nibuw. Pa ınêwa eg ya xuı ser bıwazıg zerıra bıvêjiyuw se, ına kerdenê yê hıeq yêwo o, ınê ser şımari yow me’uliyet çinika. Huma zahf cihatuw o wahar huıkım o hikmêtow.

241 – Qê ay ciniyig vêrdiyê qê aynunıri zi, nizum o e’detun şıma ser dayiş yow mal esta o dayişi ınê, ayig Humê’ra tersêni aynun ser yow dêna.

242 -Hanik semêd aqıl pırarasnayişê şıma, Huma, ayetun xuı şımari ın qêdıra şımara vunuw.

243 – Tı nidib ayig, pê hıenzarruna qeflêb, yin tersê mêrg ver wulat xuıra vêjyêb. Huma yinra va “bımırên!” (o,)  barcınê zi gun da yin. Bie şêk Huma, qê isununır (zahf) luıtıf karuw. Labelê isununra zahfiyê yin şıkır nikêni.

244 – Otirow se, rêyê Humê’d hıerb bıkerên o bızunênıg Huma, (piyorê kerdenê şıma)eşnawuenow o (piyorê yin) zun.

245 – Ow merdım kumowıg, yow dênêkow rınd dunu Humê o, Huma zi vera ınê qat qat ziyedê yi têpya bıduw yi? Huma, tenguni zi dun o herayi zi dun. Piyorê şıma çarniyên a o, şıma têpya şin vêr Yi.

246 – Dê bıuniyên, Pillun Kıjın İsrail’ra ayig bad Muısê umyê! Hanik yini, (wextêg) yow piyexmêr xuıra vatıb: “Marri yow seresker bışawıg ma zi (yi dım) rêyê Humê’di hıerb bıker…” Wuı zi (yinra)va: “Eg (Huma) şımari hıerb farz bıkeruw se, gellow e’ceba ni benug şıma hıerb nikêri? Yin (wueta Piyexmêrra hênê) va: “ Sêbiyuw mawuıg, ayig ma wulat mara vêti o, ma wo kıjın cieser kêrdi o, ma vera ınun rêyê Humê’di hıerb nikerı?”  Bad ın (vatê yin ser) hıerb yinır bı farz, labelê yinra bie tikiyiyê yin, zahfiyê yin ınêra rı çarna. Labelê Huma ay zalımun (piyorê yin) zun.

247 -Piyexmêri yin, yinra vatıb: “Huma, Taluıt şıma ser kerduw huıkımdar o şımari şawuıtuw”. Yinı zi va: “ Ma qê huıkımdariy, yira dahanê hê vêrnidê, wuı ınkê çara umı? Ni yow mal diyawa yi, ni zi yow herayi.” Piyexmêr yin (wueta yinra) va: “ Huma’wu xuı, yi şıma ser kerduw huıkımdar o Huma yow zunayi wo hêt bedênra yow cihatiy, yow herayi dawa yi.”  Huma, kumi bıwuazuw, muılk xuı dun ay. Rehmê Humê, herawa o, Wuı her çiy zun.

248 -Piyexmêr yin, yinra ınê zi vatıb: “Wa xeverê şıma bıbu, E’lemetê huıkımdariyê yi, aya quıtiya, yêdi, Humê şımara qê şımari, yow rehetiy (o), kiyê Muısê wo Harun’ra yow çik xuı dıma verdayiş esta. Ayê şımari, melêk (Humê’y) ani. Eg şıma êhl imunê se, ınê di qê şimari qet’i yow e’lemet (o) yow ibrêti esta.

249 -Wextag Taluıt, pê esekrun xuı kotu rêyı vatıg: “Huma muıheqeq pê yow la şıma imtıhun kenu. Kum ayêra biwueruw, mıra niyuw. Kumi zi niun tum yê, wuı mırawu. Labelê bie ayig yow çeng gêni bie aynun. (tênıka êşkêni ehndêk biyêr).” yinig rasv vêr la, bie yow çend kesu, piyorê yin yêra awk we. Wextag Tluıt o ay êhl imunig hê vêr yidê ayi, aya lara şiy wuever yin va: “ êr ruej, vera Caluıt o eskerun yir ma nişkêni bıvınder(Ow quwwet madi çinikuw).” Ay zunayê imun kênig yin (bad mêrg xuı yin) rasên Humê’y aynuni zi wueta ın qêdıra va: “Zahf rê, keflê taykêki, pê emır Humê, heq qeflun zafiyunra umyê. Huma, ayig sabır kêni how hêt aynunudow.”

250 -Wextag mêdun hıerbıd vera eskerun Caluıt o vera Caluıt umyê, yin ın qêdıra vat: “Ya Rabb ma! Sabır ma ser bıwarn, lıngun ma qayim bıtepışn o vera qeflê kafırun mari hemberıb!”

251 -Welhıesıl, Pê emır Humê yin aynun kêrdi vıla(yin biy tarumar). Davuıd, Caluıt kışt o, Huma, huıkımdariy o piyexmêrtiy  (hiıkmet) da yi o Huma çıtag muırad kerd, aynunra zi muısna yi. Eg Huma pê tikiy isunun, tikiyiyê yinow binun niberdên se(ni kışên se), muıheqeq riy erd, pê aynun xerıpyên. Hama Huma, piyorê e’lemun ser wahar yow holiya piluw.

252 -Hanik ıni, ayêt Humê’yê. Yin, Matır heq ser wunêni. Bie şêk, ay Resuılig şawyê tı aynunrayi.

253 – Ay Resuılig şımari bêlı biy, Ma tikiyiyê aynun, ay binunra cuarıd (pil) tepışti. Miyun yin ra tikiyiyê yin êstig, Huma, aynunidi qal kerduw, derecê tikiyiyê yini zi (ay binunra) dahanê berda cuar.  Ma tikiy dêlil dêy İ’sê laj Meryema’yi zi o Ma pê Ruıhıl Qudıs (pê Cebrail) quwwet da yi. Eg Huma bıwaştên se, ummêtig hê pê ınunidê ayi, ehndêk dêlilıg yinır umyawa yin bad ınê qetıl yow binun ni kerdê xuı mılır. Labelê koti miyun yow ni umişi,(Miyum yinra) Tikiyiyê yin imun ke, tikiyiyê yini zi koti miyum yow inkari. Hênê eg Huma bıwaştên se, yin ni êşkêni qetıkar yow binun bıbi. Hama, Huma çıta bıwazuw ayê kenuw.

254 – Ya êhl imun ! Ow ruejıg çoyra ni yow tuıjariy, ni yow duestatiy o ni zi yow şefa’at qawuıl benuw, vêr umyayişi ay ruêji, ow rısqıg Ma dow şıma ayra, rêyê Humê’di xerc bıkerên. Ma biê kafıruni zi se, yin zalimêkê.

255 – Bie Humê yow İlahı zi çinikuw. Wuı Hayyuw (Tım o tım how wueş), Kayyumuw( İdarê piyorê vıraştun how yi sera). Yi, ni ğeflet tepşenuw  ni zi hun. Ierd ow ıezmunıd çıta estuw se, piyorê yin ınê Yi’wo. Wextag ni ni verda se, owıg vêr Yı’di êşkenuw şefa’at bıkeruw ow kumuw? Wuı, vêrniyv quılun xuıd ow pêrniyv quılun xuıdi çıta estuw, piyorê yin zun. Yini zi se, ow i’lm Yi’ra, bie ayig Yi mu’edê yi kerduw bie ayi, yin, çikıra zi ni êşkêni fe’m bıkêri. Kursiyê Yi, (duarmualê) piyorê ıerd ow ıezmun guıretuw. Vinayiş o pawutişi yin wuırdun Yi’ri yow gruni niya. Wuı aliyyul e’zîmuw.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

236. There is no blame on you if ye divorce women before consummation or the fixation of their dower; but bestow on them (A suitable gift), the wealthy according to his means, and the poor according to his means;- a gift of a reasonable amount is due from those who wish to do the right thing.
237. And if ye divorce them before consummation, but after the fixation of a dower for them, then the half of the dower (is due to them), unless they remit it or (the man’s half) is remitted by him in whose hands is the marriage tie; and the remission (of the man’s half) is the nearest to righteousness. And do not forget liberality between yourselves. For Allah sees well all that ye do.
238. Guard strictly your (habit of) prayers, especially the Middle Prayer; and stand before Allah in a devout (frame of mind).
239. If ye fear (an enemy), pray on foot, or riding, (as may be most convenient), but when ye are in security, celebrate Allah’s praises in the manner He has taught you, which ye knew not (before).
240. Those of you who die and leave widows should bequeath for their widows a year’s maintenance and residence; but if they leave (the residence), there is no blame on you for what they do with themselves, provided it is reasonable. And Allah is Exalted in Power, Wise.
241. For divorced women maintenance (should be provided) on a reasonable (scale). This is a duty on the righteous.
242. Thus doth Allah make clear His Signs to you in order that ye may understand.
243. Didst thou not turn by vision to those who abandoned their homes, though they were thousands (in number), for fear of death? Allah said to them: “Die”: Then He restored them to life. For Allah is full of bounty to mankind, but Most of them are ungrateful.
244. Then fight in the Cause of Allah, and know that Allah Heareth and Knoweth all things.
245. Who is he that will loan to Allah a beautiful loan, which Allah will double unto his credit and multiply many times? It is Allah that giveth (you) want or plenty, and to Him shall be your return.
246. Has thou not turned thy vision to the Chiefs of the Children of Israel after (the time of) Moses? they said to a prophet (that was) among them: “Appoint for us a king, that we may fight in the cause of Allah.” He said: “Is it not possible, if ye were commanded to fight, that ye will not fight?” They said: “How could we refuse to fight in the cause of Allah, seeing that we were turned out of our homes and our families?” but when they were commanded to fight, they turned back, except a small band among them. But Allah Has full knowledge of those who do wrong.
247. Their Prophet said to them: “Allah hath appointed Talut as king over you.” They said: “How can he exercise authority over us when we are better fitted than he to exercise authority, and he is not even gifted, with wealth in abundance?” He said: “Allah hath chosen him above you, and hath gifted him abundantly with knowledge and bodily prowess: Allah Granteth His authority to whom He pleaseth. Allah is All-Embracing, and He knoweth all things.”
248. And (further) their Prophet said to them: “A sign of his authority is that there shall come to you the Ark of the Covenant, with (an assurance) therein of security from your Lord, and the relics left by the family of Moses and the family of Aaron, carried by angels. In this is a symbol for you if ye indeed have faith.”
249. When Talut set forth with the armies, he said: “Allah will test you at the stream: if any drinks of its water, he goes not with my army: Only those who taste not of it go with me: A mere sip out of the hand is excused.” But they all drank of it, except a few. When they crossed the river,- he and the faithful ones with him,- they said: “This day we cannot cope with Goliath and his forces.” But those who were convinced that they must meet Allah, said: “How oft, by Allah’s will, hath a small force vanquished a big one? Allah is with those who steadfastly persevere.”
250. When they advanced to meet Goliath and his forces, they prayed: “Our Lord! Pour out constancy on us and make our steps firm: Help us against those that reject faith.”
251. By Allah’s will they routed them; and David slew Goliath; and Allah gave him power and wisdom and taught him whatever (else) He willed. And did not Allah check one set of people by means of another, the earth would indeed be full of mischief: But Allah is full of bounty to all the worlds.
252. These are the Signs of Allah. we rehearse them to thee in truth: verily thou art one of the messengers.
253. Those messengers We endowed with gifts, some above others: To one of them Allah spoke; others He raised to degrees (of honor); to Jesus the son of Mary We gave clear (Signs), and strengthened him with the Holy Spirit. If Allah had so willed, succeeding generations would not have fought among each other, after clear (Signs) had come to them, but they (chose) to wrangle, some believing and others rejecting. If Allah had so willed, they would not have fought each other; but Allah Does what he wills.
254. O ye who believe! Spend out of (the bounties) We have provided for you, before the Day comes when no bargaining (will avail), nor friendship nor intercession. Those who reject Faith- they are the wrong-doers.
255. Allah. There is no god but He,-the Living, the Self-subsisting, Supporter of all. No slumber can seize Him nor sleep. His are all things in the heavens and on earth. Who is thee can intercede in His presence except as He permitteth? He knoweth what (appeareth to His creatures as) before or after or behind them. Nor shall they compass aught of His knowledge except as He willeth. His Throne doth extend over the heavens and the earth, and He feeleth no fatigue in guarding and preserving them. For He is the Most High, the Supreme (in glory).

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

236 – Eğer kadınları, kendilerine dokunmadan veya onlara bir mehir takdir etmeden boşarsanız (bunda) size bir vebal yoktur. Şu kadar ki onlara (mal verip) faydalandırın. Eli geniş olan hâline göre, eli dar olan da haline göre ve güzellikle faydalandırmalıdır. Bu, iyilik yapanlar üzerine bir borçtur.

237 – Eğer onları, kendilerine dokunmadan önce boşar ve mehri de kesmiş bulunursanız, o zaman borç, o kestiğiniz miktarın yarısıdır. Ancak kadınlar veya nikâh akdini elinde bulunduran kimse bağışlarsa başka. Ey erkekler! sizin bağışlamanız ise takvaya daha yakındır. Aranızdaki fazileti unutmayın şüphesiz ki Allah, her ne yaparsanız hakkiyle görür.

238 – Namazlara ve orta namaza devam edin ve Allah için boyun eğerek kalkıp namaza durun.

239 – Eğer bir korku hâlindeyseniz, yaya veya binekli olarak giderken kılın, (korkudan) emin olduğunuz zaman da böyle bilmediğiniz şeyleri size öğrettiği şekilde Allah’ı zikredin (namazlarınızı yine her zamanki gibi huşû ile kılın).

240 – İçinizden hanımlarını geride bırakarak vefat edecek olanlar, eşleri için senesine kadar evlerinden çıkarılmaksızın kendilerine yetecek bir malı vasiyet ederler. Bununla birlikte eğer kendileri çıkarlarsa, kendi haklarında yaptıkları meşru bir hareketten dolayı size bir sorumluluk yoktur. Allah çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.

241 – Boşanmış kadınlar için de meşru ve geleneğe uygun şekilde bir meta'(intifa hakkı) vardır ki verilmesi, Allah’tan korkanlar üzerine bir borçtur.

242 -İşte akıllarınız ersin diye, Allah size âyetlerini böylece açıklıyor.

243 – Görmedin mi o kimseleri ki kendileri binlerce kişi iken ölüm korkusuyla yurtlarından çıktılar. Allah da kendilerine “ölün!” dedi, sonra da onlara bir hayat verdi. Şüphesiz ki Allah, insanlara karşı bir lütuf sahibidir. Fakat insanların pek çokları şükretmezler.

244 – O halde Allah yolunda çarpışın ve bilin ki Allah, her şeyi işitir ve bilir.

245 – Kimdir o adam ki Allah’a güzel bir ödünç versin de Allah da ona birçok katlarını ödesin. Allah darlık da verir, genişlik de verir. Hepiniz de O’na döndürülüp götürüleceksiniz.

246 – Baksana, İsrail oğullarının Musa’dan sonra ileri gelenlerine! Hani onlar, bir peygamberlerine: “Bize bir kumandan gönder de Allah yolunda savaşalım…” dediler. O da: “Size savaş farz kılınırsa, acaba yapmamazlık eder misiniz?” dedi. Onlar: “Bize ne oldu da yurtlarımızdan çıkarıldığımız ve çocuklarımızdan ayrıldığımız halde Allah yolunda savaşmayalım?” dediler. Bunun üzerine savaş kendilerine farz kılınınca da onlardan pek azı hariç, yüz çevirdiler. Ama Allah, o zalimleri bilir.

247 – Peygamberleri onlara: “Allah, size hükümdar olmak üzere Talût’u gönderdi.” demişti. Onlar: “Ona bizim üzerimize hükümdar olmak nereden geldi? Oysa hükümdarlığa biz ondan daha lâyıkız, ona maldan bir genişlik, bir bolluk da verilmemiştir.” dediler. Peygamberleri de “Onu sizin başınıza Allah seçmiş ve ona bilgi ve vücut bakımından bir güç, bir genişlik vermiştir.” dedi. Hem Allah, mülkünü dilediğine verir. Allah’ın rahmeti geniştir, o her şeyi bilir.

248 -Peygamberleri, onlara şunu da söylemişti: Haberiniz olsun, Onun hükümdarlığının alâmeti, size o tabutun gelmesi olacaktır ki onda Rabbinizden bir sekine (sükûnet, gönül rahatlığı), Musa ve Harun ailelerinin bıraktıklarından bir bakiyye (kalıntı) vardır. Onu melekler getirecektir. Eğer iman etmiş kimselerden iseniz, bunda sizin için kesin bir ibret, bir alâmet vardır.

249 -Talut, ordu ile hareket edince dedi ki: “Allah sizi mutlaka bir nehirle imtihan edecek. Kim ondan içerse, benden değildir. Kim de onu tatmazsa, işte o bendendir. Ancak eliyle bir avuç alan başka (bu kadarına ruhsat vardır).” Derken içlerinden pek azı hariç, hepsi de varır varmaz ondan içtiler. Talut ve beraberindeki iman eden kimseler nehri geçtiklerinde. “Bizim bugün, Calut ile ordusuna karşı duracak gücümüz yok.” dediler. Allah’a kavuşacaklarına inanıp, bilenler ise şu cevabı verdiler: “Nice az topluluklar, Allah’ın izniyle nice çok topluluklara galip gelmişlerdir. Allah, sabırlılarla beraberdir.”

250 -Calut ve ordusuna karşı savaş meydanına çıktıkları zaman da şöyle dediler: “Ey Rabbimiz! Üzerlerimize sabır dök, ayaklarımızı sabit tut ve kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et!”

251 -Derken, Allah’ın izniyle onları tamamen bozdular. Davud, Calut’u öldürdü ve Allah, kendisine hükümdarlık ve hikmet (peygamberlik) verdi ve ona dilediği şeylerden de öğretti. Eğer Allah’ın, insanları birbirleriyle savması olmasaydı, yeryüzü mutlaka bozulur giderdi. Fakat Allah, bütün âlemlere karşı büyük bir lütuf sahibidir.

252 -İşte bunlar, Allah’ın âyetleridir. Onları sana hakkıyla okuyoruz. Şüphesiz ki sen o gönderilen resullerdensin.

253 – O işaret olunan resuller yok mu, biz onların bazısını, bazısından üstün kıldık. İçlerinden kimi var ki Allah, kendisiyle konuştu, bazısını da derecelerle daha yükseklere çıkardı. Biz Meryem oğlu İsa’ya da o delilleri verdik ve kendisini Rûhu’l-Kudüs (Cebrail) ile kuvvetlendirdik. Eğer Allah dileseydi, bunların arkasındaki ümmetler, kendilerine o deliller geldikten sonra birbirlerinin kanına girmezlerdi. Fakat ihtilâfa düştüler, kimi iman etti, kimi inkâr etti. Yine Allah dileseydi, birbirlerinin kanına girmezlerdi. Fakat Allah dilediğini yapar.

254 – Ey iman edenler! Kendisinde hiçbir alış verişin, hiçbir dostluğun ve hiçbir şefaatin bulunmadığı bir gün gelmeden önce, size verdiğimiz rızıklardan Allah yolunda harcayın. Kâfirlere gelince, onlar zalimlerdir.

255 – Allah’tan başka hiçbir ilâh yoktur. O daima diridir (hayydır), bütün varlığın idaresini yürüten (kayyum)dir. O’nu ne gaflet basar, ne de uyku. Göklerde ve yerde ne varsa hepsi O’nundur. İzni olmadan huzurunda şefaat edecek olan kimdir? O, kullarının önlerinde ve arkalarında ne varsa hepsini bilir. Onlar ise, O’nun dilediği kadarından başka ilminden hiç bir şey kavrayamazlar. O’nun kürsisi, bütün gökleri ve yeri kucaklamıştır. Onların her ikisini de görüp gözetmek O’na bir ağırlık vermez. O çok yücedir, çok büyüktür.

Surê Baqara

256 -Dinıd zuarkuni çinika. Çımçıra raşti wo rêyow çot cieser kotuw. Hin kum Tağuıt inkar bıker o Humê’yır imun bıkeruw se,  ow duısow yow kuılpêkow kayımra, wuı çırrê ni kêrifyenuw. Huma piyorê çiy(kerdenuw) eşnawuen o piyorê yin zun.

257 – Huma, wuêliy êhl imunow.  Yin tarira benuw miyun (rêyow) ruaşnayi. Wuêliy êhl inkari zi Tağutuw. Ay(Tağuti) yin ruaşnayira beni miyun (rêyow) tari. Hanik ıni, êhl cehnımiyê. Ujadi, ebedıl ebed munêni.

258 – Tı ni diy owıg Humê’y huıkımdari dab yi, wuı semêd ınê, İbrahim’ıd fek guıretıb piy? Hanik wexta İbrahim yira watên: “Rabb mı Ow’ıg, Wuı hım gun dun çoy, hımı zi gun çoy çoyra genu.”  wuı zi vatıb: “ê zi gun duna çoy o çoy kışena.”  İbrahim wextag va: “Huma tij, ruejvetıra vejenuw, de tı zi yi ruejawira bıwej!”  ow wext ow êhl inkâr, şaş bı tê mend! (Ina ın qêdıwa), Huma, (qet’a) şar zalım, rêyow raşt ni erzenuw.

259 – Yaz zi tı zê ay flun kês(nidiy)ıg, yow bajarra viyertıb, sêr yi umyib bin yi o, kesı zi tedi çinikıb (owtiri ujadıb). O, yi va:“Bad mêrg ın bajar, Huma çara gun dun yi?”  Inê sera Huma se serr merg da ayi, (o) barcınê (hênê) gun da yi. Yira persa: “Çend sêr tı ujad mênd? (çend sêr tı merdı mênd?)” Yi zi va: “Yow ruej, yaz zi yowruejra dahanê tay ez ujad menda.”  Humê zig va: “Nie xêr, tı se sêrr ujadi mênd, otirow se dê bun nun awkê xuıra, hamara zi ni xêripyê (o), dê bun hêr xuı zi. Ma tı, qêy isununır kerda yow ibret(yow dêlil). Dê hêla bun ay astunra, Ma yin sêni yow binun ser nun pi serawa? Barcınê zi Ma senê gueşt dun yinra (zê cılun)?” Kêg yi hıeqiqat diy, ow wext yi va: “Inkê ez zunag, Huma qadır piyorê çiyow?”

260 – Yow wuext İbrahim’ı zi vatıb: “Ya Rabbi! Tı sêni gun dun merdun(mêyitun) ayê mı muejn?”  Huma zi va: “Tı ınêr ser qen’atkar niyi?” İbrahimı zi va: “Mı imun kerd (Ya Rabbi), Labelê ez ınê wuazenag, wa qêlb mı zi pê ınê muıtme’inıbuw.” Humê zig va: “ Otiroy se, çahar hıew mirçikun bıtepışn o bımuısn xuı, wextag holahol musê tı se ow wext yin (sarı bıbırn o), her yow letê yin sêr yow kuıwa ruın, barcınê zi vênd yin. Yin vazdra yên vêr tı o, (ınêra zi) bızunıg Huma, raşta zi zahf cihatuw (piluw) o wahar huıkım ow hıikmêtow.” 

261 – Ayig mal xuı rêyê Humê’di xerc kêni hıel aynun, muınenuw hıel yow hıewê bêzriyıg, yêra hot hıew wueşı vêjyenuw o her yow wueşê yêdi zi se hıew bezrı esta. Huma kumi bıwuazuw ayê yi dahanê ziyednenuw (kenuw qat qat). Rehmê Humê herawa. Wuı her çiy zun.

262 – Ayig rêyê Humê ser mal xuı infaq kêni o, ınê serevdı nikêni (tırkiyê serevdı=başa kakmak) o zerr ni dejnêni,  hanik aynunıri vêr Rabb yinid yinir yow xela esta. (tırkiyê xela= armağan, hediye, mükafat) Yinir yow tersı zi çinika o yin ni qehıryêni zi.

263 – Yow qala wueş o e’fkerdiş ıeybun(o quısırun), dahanê xêra zê bad yow testuıq dıma, aya zerag şıkyena ayêra. Huma mehtaj çikı zi niyuw (o wuı) hıelimuw (o, vera şıma) zahf nermuw.

264 – Ya êhli imun! Tesduıqıg şıma duni, aynun dıma çoy meşeqıznê o qêlb çoy meşıknêg, wa tesduıg şıma hina nişiyeruw. Zê ay merdımig, insunun ser qê çalıma mal xuı kenuw vıla (o), ni Humê’yır imun kenuw ni zi ruêj axrêtır (o, zê ıni mekerên). Wazyêt ay (merdim), munena wazyêt yow kerawag sêr yedi herr esta o, aya herr, pê awkê varunêkow şeddad şüwyena o, bena zıt-buılıt, munena wazyêt ına kera. Merdımi ın qêdê, karê xuıra çikı zi ni finêni xuı dest. Huma, cêmyêt kafırun, rêyow raşt ser ni erzenu.

265 – Ayig gêrêni rezê Humê’wo o, qê mutme’iniyê qêlb xuıri mal xuı rêyê Humê’di xerc kêni, wazyêt aynunı zi munenuw wazyêt yow kêberıg how lewuê yow kêfa o, ow kêber pê yow warun dı kat fiek dun. (In otiri yow kêberug )varun cı niqueruw zi hênê fiek dun. Huma,(piyorê) kerdenê şıma vinenu.

266 – Şımara kum yowyê şıma wazenug, wa enguırra wo xuırmunra yow kêbêr şıma bıbu, wa bin yinra ruı şiyeruw, miyun yidı zi wa piyorê fiekunra bıbuw, wext extiyaridı zi, wa dêst-ling şıma nitepışi, wa şıma quwwet pıra nirasni o, wa kıj şımayêkê qıçalêk ow gewşı bıbi. (In qêdıra yow wazyetıd) yow şawatı wo yow hewa cıqueruw o wa bıvêşuw. Hanik Huma, ayetun xuı, ın qêdıra şımara vun. Umuıd benug şıma ser ğiyalı bıkêri(aqıl bı şuığılni).

267 – Ya êhli imun! Ow infaqıg şıma kêni, wa karê şımawa pakra wo, ow rısqıg Ma ıerdra vejên duni şıma, wa aynunra ay pakun  yinrabuw. Çikog bie çım gırıdayişiyê şımara wuet, eg şıma yê nigêni se, ow wext şıma zi ay xrabun yini medên. (Hol) bızunênıg Huma, mehtaj tesduıq şıma niyuw o, (Tênıka Wuı) layiq hıemdow.

268 – Şêtun şıma pê feqiri xapinenu o, şıma finenuw çikow pis dıma. Huma zi luıtıfkariyê xuı wo meğfirêt xuıra zahf çiy şımari how we’d kenuw. Luıtıf Humê (zahf) heraw. Wuı, piyorê çiy zun.

269 – Kumi bıwazuw se, hıikmêt Xuı dunuw ayi. Hıikmet diyow kumi zi se, (wa bızunıg) zahf xêr diyow yi. O ınê, tênıka wahar aqılêko pil fe’m kêni.

270 – Huma, şıma çı qêdı yow nafaqı dow ya zi, şıma çı qêdı dayiş yow çikıd (adakta bulunmak) biy se, qet’i ser ayê zun. O, zuılımkarunir, qet’a hembêriy nibena.

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

256. Let there be no compulsion in religion: Truth stands out clear from Error: whoever rejects Taghut (evil) and believes in Allah hath grasped the most trustworthy hand-hold, that never breaks. And Allah heareth and knoweth all things.
257. Allah is the Protector of those who have faith: from the depths of darkness He will lead them forth into light. Of those who reject faith the patrons are the Taghut (evil) ones: from light they will lead them forth into the depths of darkness. They will be companions of the Fire, to dwell therein (for ever).
258. Hast thou not turned thy vision to one who disputed with Abraham about his Lord, because Allah had granted him power? Abraham said: “My Lord is He Who Giveth life and death.” He said: “I give life and death”. Said Abraham: “But it is Allah that causeth the sun to rise from the east: Do thou then cause it to rise from the west.” Thus was he confounded who (in arrogance) rejected faith. Nor doth Allah Give guidance to a people unjust.
259. Or (take) the similitude of one who passed by a hamlet, all in ruins to its roofs. He said: “Oh! how shall Allah bring it (ever) to life, after (this) its death?” But Allah caused him to die for a hundred years, then raised him up (again). He said: “How long didst thou tarry (thus)?” He said: (Perhaps) a day or part of a day.” He said: “Nay, thou hast tarried thus a hundred years; but look at thy food and thy drink; they show no signs of age; and look at thy donkey: and that We may make of thee a sign unto the people. Look further at the bones, how We bring them together and clothe them with flesh.” When this was shown clearly to him, he said: “I know that Allah hath power over all things.”
260. Behold! Abraham said: “My Lord! Show me how Thou givest life to the dead.” He said: “Dost thou not then believe?” He said: “Yea! but to satisfy my own heart.” He said: “Take four birds; tie them (cut them into pieces); then put a portion of them on every hill and call to them: They will come to thee (flying) with speed. Then know that Allah is Exalted in Power, Wise.”
261. The parable of those who spend their wealth in the way of Allah is that of a grain of corn: it groweth seven ears, and each ear Hath a hundred grains. Allah giveth manifold increase to whom He pleaseth: And Allah careth for all and He knoweth all things.
262. Those who spend their substance in the cause of Allah, and follow not up their gifts with reminders of their generosity or with injury,-for them their reward is with their Lord: on them shall be no fear, nor shall they grieve.
263. Kind words and the covering of faults are better than charity followed by injury. Allah is free of all wants, and He is Most-Forbearing.
264. O ye who believe! cancel not your charity by reminders of your generosity or by injury,- like those who spend their wealth to be seen of men, but believe neither in Allah nor in the Last Day. They are in parable like a hard, barren rock, on which is a little soil: on it falls heavy rain, which leaves it (just) a bare stone. They will be able to do nothing with aught they have earned. And Allah guideth not those who reject faith.
265. And the likeness of those who spend their substance, seeking to please Allah and to strengthen their souls, is as a garden, high and fertile: heavy rain falls on it but makes it yield a double increase of harvest, and if it receives not heavy rain, light moisture sufficeth it. Allah seeth well whatever ye do.
266. Does any of you wish that he should have a garden with date-palms and vines and streams flowing underneath, and all kinds of fruit, while he is stricken with old age, and his children are not strong (enough to look after themselves)- that it should be caught in a whirlwind, with fire therein, and be burnt up? Thus doth Allah make clear to you (His) Signs; that ye may consider.
267. O ye who believe! Give of the good things which ye have (honorably) earned, and of the fruits of the earth which We have produced for you, and do not even aim at getting anything which is bad, in order that out of it ye may give away something, when ye yourselves would not receive it except with closed eyes. And know that Allah is Free of all wants, and Worthy of all praise.
268. The Satan threatens you with poverty and bids you to conduct unseemly. Allah promiseth you His forgiveness and bounties. And Allah careth for all and He knoweth all things.
269. He granteth wisdom to whom He pleaseth; and he to whom wisdom is granted receiveth indeed a benefit overflowing; but none will grasp the Message but men of understanding.
270. And whatever ye spend in charity or whatever vow ye make, be sure Allah knows it all. But the wrong-doers have no helpers.

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

256 -Dinde zorlama yoktur. Çünkü doğruluk, sapıklıktan ayırd edilmiştir. Artık her kim tâğutu inkar edip, Allah’a inanırsa, sağlam bir kulpa yapışmıştır ki, o hiçbir zaman kopmaz. Allah, her şeyi işitir ve bilir.

257 – Allah, iman edenlerin velisidir. Onları karanlıklardan aydınlığa çıkarır. İnkâr edenlerin velileri de tağuttur, onları aydınlıktan karanlıklara çıkarırlar. İşte onlar cehennemliklerdir. Orada ebedî olarak kalırlar.

258 – Allah, kendisine hükümdarlık verdi diye, Rabbi hakkında İbrahim’le tartışanı görmedin mi? Hani İbrahim, ona: “Benim Rabbim odur ki, hem diriltir, hem öldürür.” dediği zaman: “Ben de diriltir ve öldürürüm.” demişti. İbrahim: “Allah güneşi doğudan getiriyor, haydi sen onu batıdan getir!” deyince o inkâr eden herif şaşırıp kaldı. Öyle ya, Allah zalimler topluluğunu doğru yola iletmez.

259 – Yahut o kimse gibisini (görmedin mi) ki, bir şehre uğramıştı, altı üstüne gelmiş, ıpıssız yatıyordu. “Bunu bu ölümünden sonra Allah, nerden diriltecek?” dedi. Bunun üzerine Allah onu yüz sene öldürdü, sonra diriltti, “Ne kadar kaldın?” diye sordu. O da: “Bir gün, yahut bir günden eksik kaldım.” dedi. Allah buyurdu ki: “Hayır, yüz sene kaldın, öyle iken bak yiyeceğine, içeceğine henüz bozulmamış, hele eşeğine bak, hem bunlar, seni insanlara karşı kudretimizin bir işareti kılalım diyedir. Hele o kemiklere bak, onları nasıl birbirinin üzerine kaldırıyoruz? Sonra onlara nasıl et giydiriyoruz?” Böylece gerçek ona açıkça belli olunca: “Şimdi biliyorum ki, Allah her şeye kadirdir.” dedi.

260 – Bir zamanlar İbrahim de: “Ey Rabbim! Ölüleri nasıl dirilttiğini bana göster!” demişti. Allah: “İnanmadın mı ki?” buyurdu. İbrahim: “İnandım, fakat kalbim iyice yatışsın diye istiyorum.” dedi. Allah buyurdu ki: “Öyle ise kuşlardan dördünü tut da onları kendine çevir, iyice tanıdıktan sonra (kesip) her dağın başına onlardan birer parça dağıt, sonra da onları çağır, koşa koşa sana gelecekler ve bil ki, Allah gerçekten çok güçlüdür, hüküm ve hikmet sahibidir.”

261 – Mallarını Allah yolunda harcayanların durumu, bir tanenin durumu gibidir ki, yedi başak bitirmiş ve her başakta yüz tane var. Allah, dilediğine daha da katlar. Allah’ın rahmeti geniştir. O, her şeyi bilir.

262 – Allah yolunda mallarını infak eden, sonra verdiklerinin arkasından başa kakmayı, gönül incitmeyi uygun görmeyen kimselerin Rableri yanında mükafatları vardır. Onlara hiçbir korku yoktur ve onlar, üzülmeyeceklerdir.

263 – Bir tatlı dil ve kusurları bağışlamak, arkasından eza ve gönül bulantısı gelecek bir sadakadan daha hayırlıdır. Allah, hiçbir şeye muhtaç değildir, halimdir, yumuşak davranır.

264 – Ey iman edenler! Sadakalarınızı, başa kakmak, gönül kırmakla boşa gidermeyin. O adam gibi ki, insanlara gösteriş için malını dağıtır da ne Allah’a inanır, ne ahiret gününe. Artık onun hâli, bir kayanın hâline benzer ki, üzerinde biraz toprak varmış, derken şiddetli bir sağnak inmiş de onu yalçın bir kaya halinde bırakıvermiş. Öyle kimseler, kazandıklarından hiçbir şey elde edemezler. Allah, kâfirler topluluğunu doğru yola iletmez.

265 – Allah’ın rızasını aramak, kendilerini veya kendilerinden bir kısmını Allah yolunda sabit kılmak için mallarını Allah yolunda harcayanların hâli ise, bir tepedeki güzel bir bahçenin hâline benzer ki, ona kuvvetli bir sağnak düşmüş de yemişlerini iki kat vermiştir. Böyle bir bahçeye yağmur düşmese bile mutlaka bir çisenti vardır. Allah, yaptıklarınızı görür.

266 – Hiç biriniz ister mi ki, kendisinin hurmalık ve üzümlüklerden bir bahçesi olsun, altında ırmaklar aksın, içinde her türlü ürünü bulunsun da, kendi üzerine de ihtiyarlık çökmüş ve elleri ermez, güçleri yetmez küçük, zayıf çocukları olsun. Derken ona ateşli bir bora isabet ediversin de o bahçe yanıversin. İşte Allah, âyetlerini size böylece açıklıyor. Umulur ki, düşünürsünüz.

267 – Ey iman edenler! İnfakı gerek kazandıklarınızın, gerek sizin için yerden çıkardıklarımızın temizlerinden yapın. Kendinizin göz yummadan alıcısı olamıyacağınız fenasını vermeye yeltenmeyin. Biliniz ki, Allah sadakalarınıza muhtaç değildir ve hamde layık olandır.

268 – Şeytan sizi fakirlikle korkutup çirkin çirkin şeylere teşvik eder. Allah da lütfundan ve bağışlamasından birtakım vaatlerde bulunuyor. Allah’ın lütfu geniştir. O herşeyi bilendir.

269 – Dilediğine hikmet verir, hikmet verilene ise pek çok hayır verilmiş demektir. Ve bunu ancak üstün akıllılar anlar.

270 – Her ne çeşit nafaka verdinizse veya ne türlü bir adak adadınızsa, Allah onu kesinlikle bilir. Ve zalimlere hiçbir şekilde yardım olunmayacaktır.

Surê Baqara

271 – Şıma tesduıq, bie nımtikra (zi) bıdiy se, ına qê şımari yow holiya, labelê eg şıma nımtikra bıd se, ına qê şımari dahanê xêra o quınun şımara zahfiyê yin pê ınê e’f bêni. (Hol) bızunênıg Huma, şıma se bıkêriy, Wuı piyorê yinra xever genuw.

272 – Hidayêt yin, tı sera yow dên niya, hama Huma, kumi bıwazuw ayi anuw rêyı ser. Holiyag şıma kerda aya, tênıka qê şımawa. Şıma tênıka qê rezê Humê infaq kêni, bie ınê ınfaq nikêni. Holi ser şıma çıta infaq bıkêri se, hendê ayê xêr diyenuw şıma. Qêt’a şımari yow neheqiy nibena.

273 – Tesduıqun xuı, ay feqirunıg xuı now rêyê Humê ser, bıdên aynun. Yin riy ıerd ser nişkêni bıgêri(Taqêt yin çinikuw). Şarmzariyê yinra, owıg yin ni şunasnenuw ow vunu qê yin wahar wardatêy. Hıel bık tı yin riy yinra şınasnên. Nişkêniy riy xuı siya kêri o çoyra zi çiy bıwazi. Şıma çı qêdı yow holi bıkêri se bıkerên, bie şêk/şuıpi, Huma yê zun.

274 – Ayig mal xuıra (rêyê Humê ser)şew o ruej, nımtikra-bie nımtikra xerc kêni, ayi esti ya ayi, hanik qê aynunıri vêr Rabb yinıdi yow ecır o xela esta. O, yinıri yow tersı zi çinika. Yin qet’a niqhıryêni zi.

275 – Ayig Riba (fayiz) wêni ayi, qêdowuıg şêtun dow yowyir ow qêdıra wuırzêni we. Ina ceza semêın vatê yinow “fayizı zi zê ruetişi-guıretişi yow çikow (zê tijarêtow).” Hıelbık Huma, ruetış ow guıretış kerduw hıelal o, fayizi zi kerduw hıerum. Inêra pê hin kum, aya neshatag Humê’yra umyawa wuar o pê ayê fayiz bıterıknuw se, ınêra ver kerdenê yir munduw o huıkım ınê zi Humê’yır menduw. kumı zi (ınêra pê)newuıra (hênê zi) vêr xuı bıçarnuw hêt fayizra se, (wa hol bızunig) yin êhl cehnımiye o, yin ujadi bie wext munêni (ebedıl ebed munêni).

276 – Huma, fayiz mehf kenuw,(vera ınê) bereket dunuw tesduıqun şıma. Owıg guınun o, inkarıd lıng şunuw xuı ver (i’nat kenuw)Huma, ay otirinunra çik hıes nikenuw.

277 – Ayig imun kênow e’melêkow holid munêni,(o,)nımaj xuı raştki ser kêniwo (o) zıkê xuı duni, aynunır, helbet vêr Rabb yinıd xela(muıkafat) esta. Yinıri sêninıg çik ters çinika se, yin otiri zi ni qehıryêni zi.

278 – Ya êhl imuni! Humê’yra bıtersên o, eg şıma raşta mu’mini se, hin rieçê fayiz ca bıverdên (fayiz mewuerên).

279 – Eg şıma ina bıkêri se, ow wext bızunênıg Huma wo Resuıl yi şımari hıerb nowu ruı. Eg şıma tobı bıkêriy se, sermayê şıma ınê şımawa. Neheqiy mekerên, şıma zi ni gınêni neheqiy.

280 – Eg wahar dên how miyun yow tengunidow se, semêd dayiş dên yina, yinir yow wuext ruınên o, wa ına yinıri yow rehetibuw. O, eg ow dên şımawog how yina, egşıma ın dên xuıra bı viyêriwo o, şıma tesduıq xuı kêri se, bızunênıg ına qê şımari dahanê xêra.

281 – Owtiri yow ruejra bıtersênıg, şıma ow ruej, têpya şini vêr Humê’y. Bad ınê zi karê hıerkêsi zi, ni kêmyenawo (o) diyena yin o, yow kesı zi ni gınenuw neheqiyır.

282 – Ya êhl imuni! Wextag şıma yow binunra qê hıetan yow wext dên gıret se, ayê bınısên. Hım miyun şımadi yow kesıg pê itimadiyê xuı şınasniyenuw, owı zi wa (ınê)bınısuw. Ow(merdım)ıg zunuw bınısuw, wa owı zi, qêdowuıg Humê muetuw yi wa ow qêdıra bınısuw o, wa ınêra zi ni remuw. Yow zi, heqıg how kum sera se, wa ow merdımı zi (ın dên xıu) bıwuınow o wa bıduw nıştış o, wa her yowyê yinı zi wext nıştışê ınunidi, wa Humê’wuıg Rabb yinow wa ow Rabb xuıra bıtêrsi o, wa heqra çikı zi kêm nikêriy. Eg dêndar yow extaruw ya zi yow tuıt kıçalekuw ya zi how otiri yow hılıdowuıg o nişkenuw bınıs o bıwunuw se, wa wuêli yi raştê yi vajow (o)wa bıduw nıştış. Cumyerdun xuıra ayig hê huızır şımadê aynunra dı tenuw şahad bı tepşên qê ınêwa. Eg aya hıel huızır şımadi dı hıew cumyêrd çiniki se, ow wextı zi, itimadiyê yinig ha cada aynunra, yow cumyerdow dı hıew ciniyun şahad bı tepşên (o,) ay ciniyunra eg yowyê yin xuı vira bıkeruw se, wa aya bin yê vir finuw. Ay şahadig wextag vêndiya yini se, wa yini zi ınêra xuı têpya niyêr. Şıma ay şahadi zi, wazenuw wa tay bıbuw wazenuw wa zahf bıbuw, (piyorê yini)hetuna wêxt yini nıştşiyê yinra wa xuı têpya niyêri. Ina, vêr Humê’di dahanê ha nızdiyê hıeqıda, hım ına qê şahadiyê şıma dahanê kayima, hımı zi ına, ni verdena şıma yê ser miyun yow şuıpi quêri. Labelê, yow ruetışow guıretışıg bênatê şımadi cad aya hıel benuw se (şıma mal o perun xuı cad duni yow binun se), ow wext şıma ınê ni nısiy se, ınêdi şımari yow guına çinika. Wext ruetiş o guıretışidi zi, xuı verıd şadadun bı tepşên. Bie ınuni zi, ni nıştoxê şıma zarar bı vinuw, ni zi wa şahad şıma zara bı vini. Eg şıma zarar bıdi yini se, ınê sera helbet şımari yow guına nısyenuw. (O) Humê’yra bı tersên. Huma pa piyorê ferq yina piya (hıeqiqatun)muısnenuw şıma o Huma piyorê (her çiy)zun.

283 – Labelê, eg şıma hê yow seferıdê o şıma yow katıbı zi nidiy se, ow wext, ow bieğıg şıma ay dêndarra guıretuw aya şımari besa. Eg itimadiyê şıma yow binunır esta se, ow wexti zi, owıg wahar dênow ow, wa Humê’yra bıtersuw o, wa dên xuı (bad sefer) bıduw. Yow zi şahadun xuı inkar mekerênow menımnên. Kum yi inkar bıkeruw se, muıheqeq qêlb yi how bin guınê ınêdow. Şıma çıta kêni se bıkerên
(bızunênıg)Huma ayê zun.

284 – Ierd o ıezmunıd çıta estuw se, piyorê yin ınê Humê’wê. Şıma, ayê zerê xuı, vaji zi se ni vaji zi se, Huma, pê ayê şıma ıncenuw hıesab. Barcınê, kumi bıwazuw ayi e’f kenuw, kumi zi bıwazuw se, ayi zi erzenuw miyum yow e’zab. Huma qadır piyorê çiyow.

285 – Piyexmer, çıtawuıg Rabb yira yiri umyow wuar se, ayêr imun kerduw. Piyorê Mu’minunı zi Humê’yır, Melekunır,Kitabunır o, Piyexmerunır imun kerduw. (yin) vatuw: “Ma, bênatê piyexmerun Humê’yıd ferq ninuni ruı (Qê mari, yin piyorê yin zê piyêy.)Ma eşnawuıt o ma itaat kerd. Ya rabb ma, umuıd ma owug, tı ma e’f bıkêri. Agêrayiş ma, tênıka tı seraw.”

286 – Huma, qêt’a ayag kuwwêt şımara ha vetı pê ayê, şıma bar nikenuw. Kum çıta qezenc kerduw xêr yê yirow, çı xırabi kerda zi se zarar yê (guınê yê) ayê yiwo. Ya Rabb ma, eg ma xuı vira kerda ya zi ma ğêlıtyê se, qê ınêwa ma me unc hıesab! Ya Rabb ma, barıg tı dow ayig mawa ver umyê aynun, pê aya bara grun ma zi bar meker! Ya Rabb ma, aya barıg ha sêr kuwwêt mada pê aya bar ma bar meker! Ma e’f bık, ma meğfiret bık, guınekiyê xuı bia ma! Tı Mevlê mayê, Vera kafırun mari hemberıb (Ya Rabb).

El Baqarah


bakara suresi

English The Heifer (Al-Baqarah)

271. If ye disclose (acts of) charity, even so it is well, but if ye conceal them, and make them reach those (really) in need, that is best for you: It will remove from you some of your (stains of) evil. And Allah is well acquainted with what ye do.
272. It is not required of thee (O Messenger.), to set them on the right path, but Allah sets on the right path whom He pleaseth. Whatever of good ye give benefits your own souls, and ye shall only do so seeking the “Face” of Allah. Whatever good ye give, shall be rendered back to you, and ye shall not be dealt with unjustly.
273. (Charity is) for those in need, who, in Allah’s cause are restricted (from travel), and cannot move about in the land, seeking (for trade or work): the ignorant man thinks, because of their modesty, that they are free from want. Thou shalt know them by their (unfailing) mark: They beg not importunately from all the sundry. And whatever of good ye give, be assured Allah knoweth it well.
274. Those who (in charity) spend of their goods by night and by day, in secret and in public, have their reward with their Lord: on them shall be no fear, nor shall they grieve.
275. Those who devour usury will not stand except as stand one whom the Satan by his touch Hath driven to madness. That is because they say: “Trade is like usury,” but Allah hath permitted trade and forbidden usury. Those who after receiving direction from their Lord, desist, shall be pardoned for the past; their case is for Allah (to judge); but those who repeat (the offense) are companions of the Fire: They will abide therein (for ever).
276. Allah will deprive usury of all blessing, but will give increase for deeds of charity: For He loveth not any ungrateful and wicked.
277. Those who believe, and do deeds of righteousness, and establish regular prayers and regular charity, will have their reward with their Lord: On them shall be no fear, nor shall they grieve.
278. O ye who believe! Fear Allah, and give up what remains of your demand for usury, if ye are indeed believers.
279. If ye do it not, take notice of war from Allah and His Messenger. But if ye repent, ye shall have your capital sums: Deal not unjustly, and ye shall not be dealt with unjustly.
280. If the debtor is in a difficulty, grant him time till it is easy for him to repay. But if ye remit it by way of charity, that is best for you if ye only knew.
281. And fear the Day when ye shall be brought back to Allah. Then shall every soul be paid what it earned, and none shall be dealt with unjustly.
282. O ye who believe! When ye deal with each other, in transactions involving future obligations in a fixed period of time, reduce them to writing. Let a scribe write down faithfully as between the parties: let not the scribe refuse to write: as Allah Has taught him, so let him write. Let him who incurs the liability dictate, but let him fear His Lord Allah, and not diminish aught of what he owes. If the party liable is mentally deficient, or weak, or unable himself to dictate, let his guardian dictate faithfully. And get two witnesses, out of your own men, and if there are not two men, then a man and two women, such as ye choose, for witnesses, so that if one of them errs, the other can remind her. The witnesses should not refuse when they are called on (for evidence). Disdain not to reduce to writing (your contract) for a future period, whether it be small or big; it is juster in the sight of Allah, more suitable as evidence, and more convenient to prevent doubts among yourselves but if it be a transaction which ye carry out on the spot among yourselves, there is no blame on you if ye reduce it not to writing. But take witness whenever ye make a commercial contract; and let neither scribe nor witness suffer harm. If ye do (such harm), it would be wickedness in you. So fear Allah. For it is Allah that teaches you. And Allah is well acquainted with all things.
283. If ye are on a journey, and cannot find a scribe, a pledge with possession (may serve the purpose). And if one of you deposits a thing on trust with another, Let the trustee (faithfully) discharge his trust, and let him fear Allah, his Lord. Conceal not evidence; for whoever conceals it,- His heart is tainted with sin. And Allah Knoweth all that ye do.
284. To Allah belongeth all that is in the heavens and on earth. Whether ye show what is in your minds or conceal it, Allah Calleth you to account for it. He forgiveth whom He pleaseth, and punisheth whom He pleaseth, for Allah hath power over all things.
285. The Messenger believeth in what hath been revealed to him from his Lord, as do the men of faith. Each one (of them) believeth in Allah, His angels, His books, and His messengers. “We make no distinction (they say) between one and another of His messengers.” And they say: “We hear, and we obey: (we seek) Thy forgiveness, our Lord, and to Thee is the end of all journeys.”
286. On no soul doth Allah place a burden greater than it can bear. It gets every good that it earns, and it suffers every ill that it earns. (Pray “Our Lord! Condemn us not if we forget or fall into error; our Lord! Lay not on us a burden like that which Thou didst lay on those before us; Our Lord! Lay not on us a burden greater than we have strength to bear. Blot out our sins, and grant us forgiveness. Have mercy on us. Thou art our Protector; Grant us victory over the unbelievers.”

Buniyên pelun binun

Bakara Suresi

271 – Sadakaları açıkça verirseniz o, ne iyi olur; yok eğer onları gizler de fakirlere öyle verirseniz bu sizin için daha hayırlıdır ve günahlarınızın birçoğunun bağışlanmasına sebep olur. Bilin ki, Allah, her ne yaparsanız hepsinden haberdardır.

272 – Onları yola getirmek senin boynuna borç değildir, ancak Allah dilediğini yola getirir. Yaptığınız her iyilik sırf kendiniz içindir. Siz yalnızca Allah rızasını gözetmenin dışında infak etmezsiniz. İyilik cinsinden ne infak ederseniz o size aynen ödenir. Size hiçbir şekilde haksızlık yapılmaz.

273 – Sadakalarınızı, kendilerini Allah yoluna adamış olan fakirlere veriniz. Onlar yeryüzünde gezip dolaşmaya güç yetiremezler. Utangaç olduklarından dolayı, bilmeyenler, onları zengin sanırlar. Oysa sen onları yüzlerinden tanırsın. Yüzsüzlük yapıp kimseden birşey de isteyemezler. Ne türden bir iyilik yaparsanız, şüphe yok ki, Allah onu bilir.

274 – Mallarını gece ve gündüz, gizlice ve açıkça infak edenler yok mu, işte onların Rableri katında ecir ve mükafatları vardır. Ve onlara herhangi bir korku yoktur, onlar hiçbir zaman mahzun da olmazlar.

275 – Riba (faiz) yiyen kimseler, şeytan çarpan kimse nasıl kalkarsa ancak öyle kalkarlar. Bu ceza onlara, “alışveriş de faiz gibidir” demeleri yüzündendir. Oysa Allah, alışverişi helal, faizi de haram kılmıştır. Bundan böyle her kim, Rabbinden kendisine gelen bir öğüt üzerine faizciliğe son verirse, geçmişte olanlar kendisine ve hakkındaki hüküm de Allah’a kalmıştır. Her kim de yeniden faize dönerse işte onlar cehennem ehlidirler ve orada süresiz kalacaklardır.

276 – Allah faizi mahveder, oysa sadakaları bereketlendirir. Allah günahta ve inkârda direnen hiç kimseyi sevmez.

277 – İman edip iyi işler yapan, namazı dosdoğru kılıp zekatı verenlerin Rabbleri katında elbette mükafatları vardır. Onlara hiçbir korku olmadığı gibi, onlar mahzun da olmazlar.

278 – Ey iman edenler! Allah’tan korkun ve artık faizin peşini bırakın, eğer gerçekten müminler iseniz.

279 – Eğer böyle yapmazsanız, o zaman Allah ve Resulü tarafından size savaş açılmış olduğunu bilin. Eğer tevbe ederseniz, sermayeleriniz sizindir. Haksızlık etmezsiniz, haksızlığa da uğramazsınız.

280 – Eğer borçlu darlık içindeyse, ona ödeme kolaylığına kadar bir süre tanıyın. Ve bu gibi borçlulara alacağınızı bağışlayıp sadaka etmeniz eğer bilirseniz sizin için, daha hayırlıdır.

281 – Öyle bir günden korkunuz ki, o gün Allah’a döndürüleceksiniz. Sonra da herkese kazancı tamamıyla ödenecek ve hiç kimse haksızlığa uğramayacaktır.

282 – Ey iman edenler! Belli bir vade ile karşılıklı borç alış verişinde bulunduğunuz vakit onu yazın. Hem aranızda doğruluğuyla tanınmış yazı bilen biri yazsın. Yazı bilen biri, Allah’ın, kendisine öğrettiği gibi yazmaktan kaçınmasın da yazsın. Bir de hak kendi üzerinde olan adam söyleyip yazdırsın ve herbiri yazarken Rabbi olan Allah’dan korksun da haktan birşey eksiltmesin. Şayet borçlu bir bunak veya küçük bir çocuk veya söyleyip yazdıramıyacak durumda biri ise velisi doğrusunu söyleyip yazdırsın. Erkeklerinizden hazırda olan iki kişiyi şahit de yapın. Şayet iki tane erkek hazırda yoksa, o zaman doğruluğuna güvendiğiniz şahitlerden bir erkekle iki kadın ki, birisi unutunca, öbürü hatırlatsın, şahitler de çağırıldıklarında kaçınmasınlar; siz yazanlar da az olmuş, çok olmuş, onu vadesine kadar yazmaktan usanmayın. Bu, Allah katında adalete daha uygun olduğu gibi; hem şahitlik için daha sağlam, hem şüpheye düşmemeniz için daha elverişlidir. Meğer ki, aranızda hemen devredeceğiniz bir ticaret olsun, o zaman bunu yazmamanızda sizin için bir sakınca yoktur. Alım satım yaptığınız vakit de yine şahit tutun. Ayrıca ne yazan, ne de şahitlik eden bir zarar görmesin. Eğer onlara zarar verirseniz, o işte mutlaka size dokunacak bir günah olur. Üstelik Allah’dan korkun. Allah size ayrıntılarıyla öğretiyor ve Allah her şeyi bilir.

283 – Şayet siz sefer üzere olur bir kâtip de bulamazsanız, o vakit alınmış bir rehin belge yerine geçer. Yok eğer birbirinize güveniyorsanız kendisine güvenilen adam Rabbi olan Allah’dan korksun da üzerindeki emaneti ödesin. Bir de şahitliğinizi inkâr edip gizlemeyin, onu kim inkâr ederse mutlaka onun kalbi vebal içindedir. Her ne yaparsanız Allah onu bilir.

284 – Göklerde ne var, yerde ne varsa hepsi Allah’ındır. Siz içinizdekileri açığa vursanız da gizli tutsanız da Allah onunla sizi hesaba çeker. Sonra dilediğini bağışlar, dilediğine de azab eder. Allah her şeye kadirdir.

285 – Peygamber, Rabbi’nden kendisine ne indirildiyse ona iman etti. Müminlerin de hepsi Allah’a, meleklerine, kitaplarına ve peygamberlerine iman ettiler. “Biz Allah’ın peygamberleri arasında ayırım yapmayız, duyduk ve itaat ettik. Ey Rabbimiz, bağışlamanı dileriz, dönüş ancak sanadır.” dediler.

286 – Allah hiç kimseye gücünün yeteceğinden başka yük yüklemez. Herkesin kazandığı hayır kendisine, yaptığı kötülüğün zararı yine kendisinedir. Ey Rabbimiz, eğer unuttuk ya da yanıldıysak bizi tutup sorguya çekme! Ey Rabbimiz, bize bizden öncekilere yüklediğin gibi ağır yük yükleme! Ey Rabbimiz, bize gücümüzün yetmeyeceği yükü de yükleme! Bağışla bizi, mağfiret et bizi, rahmet et bize! Sensin bizim Mevlamız, kâfir kavimlere karşı yardım et bize.

Zazaki Meal Surê Baqara (Zazaca Bakara Suresi Meali)

  1. 02 Mart 2013

    admin

    Zazakivaj.com

    Gellê umbaziyên, şıma zi paşt bıdê ma wuıg
    wa ma pê ına paştdayişê şıma dahanê zahf çiy bınıs.
    Ez şımara zahf çik niwazena. Tênıka yow dı qal itad bınısê besu..
    Şıma bımun sılumêtiyê Humê…

  2. 30 Haziran 2013

    Zaza_

    Kur’an-ı Kerim’in Zazacasını yazmanız ne kadar güzel emeğinize sağlık çok memnun olduk fazlasıyla faydalı bir sayfa bizde burdan alıp paylaşacağız inşAllah Allah bin kere razı olsun sizlerden …

  3. 30 Haziran 2013

    admin

    Cümlemizden Allah razı olsun. Amacımız, Rabbimizin rızasıdır. Bir duanız bizlere yeter inşallah…

TI Zi ÇiK BINIS